Posts in Άρθρα

ΘΕΡΙΝΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΜΑΘΗΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ

Ιούλιος 6th, 2021 Posted by Άρθρα, ΝΕΑ 0 thoughts on “ΘΕΡΙΝΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΜΑΘΗΣΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ”

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ Το Ευρωπαϊκό Διαπανεπιστημιακό Ινστιτούτο Ελληνικής Γλώσσας Ορθοδόξου Θεολογίας και Πολιτισμού σε συνεργασία με την Π.Α.Ε.Α.Κ. και το Κέντρο Μελέτης Ορθοδόξου Πολιτισμού ανακοινώνει ότι για δέκατη έβδομη( 17η) συνεχή χρονιά διοργανώνει εντατικά μαθήματα εκμάθησης και βελτίωσης της ελληνικής γλώσσας 3 επιπέδων (αρχάριο, μέσο, προχωρημένο), τα οποία εφέτος, λόγω της πανδημίας θα διεξαχθούν διαδικτυακά. Τα μαθήματα της Ελληνικής Γλώσσας θα διαρκέσουν από 15 Ιουλίου έως 15 Σεπτεμβρίου 2021. Απευθύνονται σε φοιτητές και εκπαιδευτικούς ξένων πανεπιστημίων και θα διδάσκονται διαδικτυακά τρεις φορές την εβδομάδα, θα γίνονται δε από Δευτέρα έως Παρασκευή, πρωινές ώρες από 10:00π.μ. ως 13.00 μ.μ. Την ελληνική γλώσσα θα διδάξουν καθηγητές φιλόλογοι ελληνικών πανεπιστημίων ειδικευμένοι στη διδασκαλία της Ελληνικής Γλώσσας, ως δεύτερης γλώσσας, σε ενηλίκους μη φυσικούς ομιλητές. Παράλληλα με τα μαθήματα Ελληνικής Γλώσσας, εφόσον υπάρξει προσέλευση προχωρημένων φοιτητών, θα υλοποιηθεί πρόγραμμα φιλολογικής προσέγγισης και ανάλυσης θεολογικών κειμένων με μια συνάντηση εβδομαδιαίως διάρκειας δύο ωρών η καθεμία. Η συμμετοχή των φοιτητών στο συγκεκριμένο πρόγραμμα είναι προαιρετική Για την υλοποίηση των θερινών μαθημάτων το Ινστιτούτο, ως γνωστό, συνεργάζεται στενά με την Πατριαρχική Ανώτατη Εκκλησιαστική Ακαδημία Κρήτης, το Τμήμα Διοικητικής Επιστήμης και Τεχνολογίας του Μεσογειακού Πανεπιστημίου, τη Θεολογική Σχολή της Σαμάρας, τη Σχολή Επιστημών της Αγωγής του Πανεπιστημίου του Αγίου Τύχωνα, τη Θεολογική Ακαδημία Μόσχας και με άλλα Πανεπιστήμια της Ρωσίας. Επιπλέον, από το 2011, το Ινστιτούτο Ελληνικής Γλώσσας, έχει αναγνωριστεί ως ισότιμο Μέλος στο Φόρουμ των Ορθοδόξων Θεολογικών Σχολών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ- ΕΓΓΡΑΦΕΣ ΜΕΧΡΙ 12 ΙΟΥΛΙΟΥ: Mail: Λουκία-Kατερίνα Χουλιάρα, Φιλόλογος klchouliara@yahoo.gr Νεκταρία Πατεράκη-Μαρνέλλου, Γραμματέας Θερινού Προγράμματος nepateraki@gmail.com ΟΙ ΔΙΕΥΘΥΝΟΝΤΕΣ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΩΝ ΘΕΡΙΝΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ Λίλης Ιωάννης, Επίκουρος Καθηγητής της Π.Α.Ε.Α.Κ. Αντιπρόεδρος του Ε.Δ.Ι.Ε.Γ.Ο.Θ.Π. .Κακολύρης. Νικόλαος, Γενικός Ιατρός, Ph.D, Διευθυντής ΤΕΠ, ΓΝΑΝ, Μέλος του Δ.Σ. του Ε.Δ.Ι.Ε.Γ.Ο.Θ.Π. Ο ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΕ ΚΑΘΗΚΟΝΤΑ ΓΕΝΙΚΟΥ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΠΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΠΑΝΟΥΣΗΣ, Δικηγόρος και Φιλόλογος, Δρ Νομικής, Μεταδιδάκτορας Ερευνητής του Α.Π.Θ. Άγιος Νικόλαος, 6/7/2021

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΚΑΙ Η ΣΥΝΕΙΣΦΟΡΑ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΤΩΝ ΠΡΥΤΑΝΕΩΝ – ΚΡΑΤΙΚΗ ΣΛΑΒΙΚΗ ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

Ιούνιος 19th, 2021 Posted by Άρθρα 0 thoughts on “Η ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΚΑΙ Η ΣΥΝΕΙΣΦΟΡΑ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΤΩΝ ΠΡΥΤΑΝΕΩΝ – ΚΡΑΤΙΚΗ ΣΛΑΒΙΚΗ ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ”

ΜΕ ΤΗΝ ΕΥΚΑΙΡΙΑ ΤΗΣ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗΣ ΣΑΡΑΝΤΑ ΕΤΩΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΩΝ ΦΟΡΕΩΝ Κ.Μ.Ο.ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ Ι.Ε.Γ.Ο.Θ.Π. (1977-2017) ΚΑΙ ΤΟΥ Α΄ ΤΕΥΧΟΥΣ ΤΟΥ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΥ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΥ «ΥΔΩΡ ΕΚ ΠΕΤΡΑΣ» (1978-2018). ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΙΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ (Ι.Ε.Γ.Ο.Θ.Π.)  ΣΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ. Η ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΚΑΙ Η ΣΥΝΕΙΣΦΟΡΑ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΤΩΝ ΠΡΥΤΑΝΕΩΝ

ΚΡΑΤΙΚΗ ΣΛΑΒΙΚΗ ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ. ΜΟΣΧΑ. ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ ΤΟΥ 2015

 

Στο κτίριο της Κρατικής Ακαδημίας Σλαβικού Πολιτισμού της Μόσχας έγιναν οι πρώτες εργασίες της Γενικής Συνέλευσης των Πρυτάνεων των Σλαβικών Ακαδημιών, των Σλαβικών Μουσείων, Ινστιτούτων Ρωσικού, Βυζαντινού Πολιτισμού και Ιστορίας, Εθνικών Κέντρων Πολιτισμού και Σχολών Καλών Τεχνών, Φιλολογικών, Φιλοσοφικών Πανεπιστημίων, Θεολογικών Σχολών και Θρησκειολογίας της Ρωσικής Ομοσπονδίας και των Σλαβικών Κρατών. «Ιστορία, Πολιτισμός (Ελληνική, Βυζαντινή, Σλαβική Γλώσσα, Τέχνη, Μουσική) Θρησκεία, Επικαιρότητα» ήταν το κεντρικό θέμα στη συνέλευση, στην οποία συμμετείχαν εκπρόσωποι δέκα χωρών. Ανάμεσά τους πολλοί πρυτάνεις Πανεπιστημίων και Θεολογικών Ακαδημιών, Πανεπιστημιακοί καθηγητές, διακεκριμένοι επιστήμονες, Φιλόλογοι, Σλαβολόγοι και συγγραφείς της Ρωσίας και άλλων χωρών.

Είναι σημαντικό ότι η Ελλάδα εκπροσωπήθηκε από την Κρήτη από δύο καθηγητές που δραστηριοποιούνται επί μακρόν και με ιδιαίτερη θέρμη και θετικά αποτελέσματα στην διαμόρφωση σχέσεων με τα επιστημονικά Ιδρύματα της Ρωσίας. Τον Διευθυντή του Ινστιτούτου Ελληνικής Γλώσσας και Πολιτισμού πρωτοπρεσβύτερο Γεώργιο Μαρνέλλο και την Επιστημονική συνεργάτιδα του Ινστιτούτου, καθηγήτρια Τατιάνα Μπορίσοβα.
Κατά την πρώτη ημέρα των εργασιών, μεταξύ των 35 εισηγητών, ήταν και ο καθηγητής π. Γεώργιος Μαρνέλλος, ως Διευθυντής του Ινστιτούτου, αλλά και ως εκπρόσωπος της Πατριαρχικής Εκκλησιαστικής Ακαδημίας Κρήτης. Μίλησε για την αισθητική της φύσεως και των Ρωσικών Μοναστηριών υπό το φως της αισθητικής του Βυζαντίου και της ρωσικής Λογοτεχνίας.
Στη συνεδρία παρέστη και ο Πρύτανης της Ακαδημίας του Σλαβικού Πολιτισμού, Μιχαήλ Μπαλύχιν, ο οποίος συνεχάρη τον π. Γεώργιο για την πολύ ενδιαφέρουσα και εντυπωσιακή για τους Ρώσους εισήγησή του στην ρωσική γλώσσα, η οποία εκτός των άλλων περιείχε ιδιαίτερη αναφορά στην φιλοκαλική αναγέννηση της Ρωσίας και την επίδραση που είχε στη Ρωσική Φιλοσοφία και Λογοτεχνία η ιστορική Μονή της Όπτινα.
Αξιοσημείωτο είναι ότι ο κ. Μπαλύχιν στο περιθώριο των εκδηλώσεων ζήτησε την στενή επιστημονική και εκπαιδευτική συνεργασία του Ινστιτούτου Ελληνικής Γλώσσας και Πολιτισμού, υποσχόμενος ότι θα αποστείλει προσεχώς και σχέδιο συμφωνητικού συνεργασίας πενταετούς διάρκειας.
Ο π. Γεώργιος ζήτησε να ενημερωθεί σχετικά και η Πατριαρχική Εκκλησιαστική Ακαδημίας Κρήτης για μια τέτοια επίσημη συνεργασία, προκειμένου να υπάρξει κοινή προσπάθεια για την προαγωγή της Ελληνικής Γλώσσας, της Ορθόδοξης Θεολογίας και του Ελληνικού Πολιτισμού.

Παρουσίαση των μαθημάτων
Κατά την δεύτερη μέρα των εργασιών στο κυβερνητικό κτίριο του Οίκου των Εθνοτήτων, έναντι του ιστορικού ναού των Αγίων Αποστόλων Πέτρου και Παύλου, ο π. Γεώργιος εκλήθη τιμής ένεκεν ως Έλληνας επισκέπτης και συμμετείχε στη στρογγυλή τράπεζα με έντεκα Πρυτάνεις και εκπροσώπους Ρωσικών και Σλαβικών Πανεπιστημίων και με συνομιλητές διακεκριμένους Ελληνιστές φιλολόγους. Εκτός από την επιστημονική εισήγηση με επίκεντρο την παιδεία, ο π. Γεώργιος Μαρνέλλος και η καθηγήτρια κυρία Τατιάνα Μπορίσοβα, έκαναν μια σύντομη παρουσίαση των θερινών και χειμερινών μαθημάτων Ελληνικής και Ρωσικής Γλώσσας του ομώνυμου Ινστιτούτου που λειτουργεί στον Άγιο Νικόλαο, καθώς επίσης των δράσεων ελληνικού και ρωσικού ενδιαφέροντος που προγραμματίζονται να γίνουν στην Κρήτη, στη διάρκεια του 2016.
«Οι σύνεδροι καταχειροκρότησαν για το σπουδαίο αυτό έργο που επιτελείται στην τουριστική πόλη μας και πολλοί ζήτησαν να τους δώσομε την κάρτα μας στα ρωσικά για να επισκεφτούν την Κρήτη και μας προσκάλεσαν σε συνέδρια που θα λάβουν χώρα το επόμενο έτος σε διάφορες πόλεις της Ρωσίας, μεταξύ των οποίων και το Φιλολογικό Πανεπιστήμιο της Κριμαίας και η Θεολογική Σχολή του Κουρσκ», είπε ο πατήρ Γεώργιος.
Να σημειωθεί πως στις εργασίες της Συνέλευσης υπήρξε εξαιρετικά σημαντική η επιστημονική παρουσία της διακεκριμένης Ρωσίδας Φιλόλογου Τατιάνας Μπορίσοβα και ουσιαστική η συμβολή της στην επιτυχία των εργασιών. Η κ. Μπορίσοβα παρουσίασε δυο εισηγήσεις με την ιδιότητα της συντονίστριας των προγραμμάτων Ελληνικής και Ρωσικής Γλώσσας του Ινστιτούτου και της Αντιπροέδρου της Επιτροπής συνεργασίας του Ινστιτούτου με τα Ρωσικά Πανεπιστήμια και παράλληλα και ως εκπρόσωπος του Τμήματος Σλαβικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αθηνών.
Ιδιαίτερα πλούσια και εντυπωσιακά ήταν και τα προγράμματα της ψυχαγωγίας στο πλαίσιο του συνεδρίου που μεταξύ άλλων συμπεριλάμβαναν μια εξαιρετική συναυλία με ρωσικούς παραδοσιακούς χορούς και τραγούδια που εκτελέστηκαν από τους φοιτητές των αντίστοιχων Τμημάτων της Ακαδημίας, καθώς και την επίσκεψη στο Μουσείο της λαϊκής τέχνης που στεγάζεται στο κτήριο της Ακαδημίας και τέλος την ξενάγηση στο Κρατικό Μουσείο του μεγάλου Ρώσου γλύπτη Sergey Konenkov (1874- 1971).
Η όλη προσπάθεια, όπως τόνισε ο πατήρ Γεώργιος, στέφθηκε από μεγάλη επιτυχία με την ευλογία και του Μεγάλου Στάρετς της Ρωσίας Σεργίου του Ράντονεζ, από το Μοναστήρι του οποίου ξεκίνησαν όλες «οι ευλογημένες επαφές και δράσεις που είχαμε ως εκπρόσωποι του Ιδρύματος Παιδείας και Πολιτισμού με τα γνωστά πρόσωπα και την πλειάδα των φίλων Ρώσων συνεργατών, οι οποίοι αγαπούν, θαυμάζουν και προβάλλουν σε όλη τη Ρωσία την τουριστική πόλη του Αγίου Νικολάου, την Κρήτη, τα μνημεία και τις ομορφιές της».

Πηγή: Εφημερίδα «Ανατολή», Ατσαλάκης Μιχάλης

http://www.anatolh.com/2016/01/03/%CF%80%CF%81%CE%BF%CE%B2%CE%BF%CE%BB%CE%AE-%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%B1%CE%B3%CE%AF%CE%BF%CF%85-%CE%BD%CE%B9%CE%BA%CE%BF%CE%BB%CE%AC%CE%BF%CF%85-%CF%83%CF%84%CE%B7-%CF%81%CF%89%CF%83%CE%AF%CE%B1/

Ο ΘΑΥΜΑΣΤΟΣ ΓΕΡΟΝΤΑΣ ΤΩΝ ΛΙΜΝΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΜΕΡΑΜΠΕΛΛΟΥ ΕΦΡΑΙΜ, Ο ΕΠΟΝΟΜΑΖΟΜΕΝΟΣ «ΧΑΤΖΗΣ ΠΑΤΕΡΑΣ» (+1909) – ΠΡΩΤΟΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΣ ΜΑΡΝΕΛΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ

Ιούνιος 19th, 2021 Posted by Άρθρα 0 thoughts on “Ο ΘΑΥΜΑΣΤΟΣ ΓΕΡΟΝΤΑΣ ΤΩΝ ΛΙΜΝΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΜΕΡΑΜΠΕΛΛΟΥ ΕΦΡΑΙΜ, Ο ΕΠΟΝΟΜΑΖΟΜΕΝΟΣ «ΧΑΤΖΗΣ ΠΑΤΕΡΑΣ» (+1909) – ΠΡΩΤΟΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΣ ΜΑΡΝΕΛΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ”

Ιστορική δίχωρη σπηλαιώδης (οικία) στο Σχίσμα, του χωρίου των Μέσα Λακωνίων Λασιθίου, Κρήτης στην οποία διέμενε ο όσιος Εφραίμ των Λιμνών Μεραμπέλλου (+1909), οσάκις λειτουργούσε στην εν λόγω ενορία. Ανακαλύφθηκε με θαυμαστό τρόπο από τον συγγραφέα του παρόντος άρθρου, τον Αύγουστο του 2011. Ας σημειωθεί, ότι τον περασμένο αιώνα, κάποια άστεγη οικογένεια, που είχε ανάγκη, κατέφυγε σε αυτή τη ευρύχωρη σπηλιά, κατασκεύασε αυθαίρετα, κάποιο προστατευτικό τοίχο στο άνοιγμα της σπηλιάς και διέμενε σε αυτήν.

Ο ιστορικός Ναός του Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου, στο Σχίσμα των Μέσα Λακωνίων, ο οποίος ξανακτίσθηκε με πρωτοβουλία και επιστασία του Οσίου Εφραίμ των Λιμνών, του  «Χατζή Πατέρα».

 

Ο ΘΑΥΜΑΣΤΟΣ ΓΕΡΟΝΤΑΣ ΤΩΝ ΛΙΜΝΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΜΕΡΑΜΠΕΛΛΟΥ ΕΦΡΑΙΜ, Ο ΕΠΟΝΟΜΑΖΟΜΕΝΟΣ «ΧΑΤΖΗΣ ΠΑΤΕΡΑΣ» (+1909).

Πρωτοπρεσβυτέρου Γεωργίου Εμμ. ΜΑΡΝΕΛΛΟΥ, Δρα Θεολογίας

τ. Διευθυντή και Αναπλ. καθηγητή της Π.Α.Ε.Α. Κρήτης

 

Υπάρχουν δύο μορφές θεολογίας. Μια καθαρώς ακαδημαϊκή, η οποία χωρίς να στερείται υπαρξιακών στοιχείων, έχει ως κύριο χαρακτηριστικό τη νοησιαρχία και λειτουργεί ως ένας κλάδος επιστήμης με ειδικότητες. Είναι η θεολογία του σπουδαστηρίου, της έδρας, του συγγράμματος. Και υπάρχει η άλλη θεολογία, η κυρίως υπαρξιακή, η οποία χωρίς να στερείται επιστημονικών στοιχείων, εκτείνεται επέκεινα της «επιστήμης» και των ειδικοτήτων, προς το όλον, στον χώρο της χάρης του Θεού. Αυτή ακολουθεί τη μεθοδολογία, το ήθος των «θεουμένων», το φωτεινό παράδειγμα της εν Χριστώ, βιοτής των Αγίων του Θεού. Είναι αυτή που υπερβαίνει τη «στατική θρησκεία», τη «θρησκειοποίηση» του ευαγγελίου, η οποία παρακάμπτει εγωκεντρικά, την οντολογία της Εκκλησίας, είναι η δυναμική διαλογική θεολογία, είναι το σμίξιμο του θείου και του ανθρώπινου. Είναι η θεολογία και η βίωση της θείας «λειτουργίας», στην καθημερινή ζωή. Η «λειτουργία των δομών του κόσμου και της ομοιοστατικής δομής της ανθρώπινης ύπαρξης, με κέντρο των πάντων την «φιλόκαλον καρδίαν», μετά την έξοδο του χριστιανού από το Ναό, από τη θεία λειτουργία, προκειμένου αυτός να εισέλθει και να ενεργοποιηθεί στη λειτουργία του κόσμου».

Με άλλα λόγια, είναι ο χριστιανικός βίος, το πολίτευμα της Εκκλησίας, η εμπειρία η αγιοπνευματική, η γνώση της αλήθειας, η αδιάλειπτη προσευχή, η μέθεξη στις άκτιστες ενέργειες του Αγίου Πνεύματος, η πρακτική θεολογία, η βιωματική, εκείνη, των Αγίων και θεοφόρων Πατέρων.

Αυτή η θεολογία, έχουσα τη θεωρία της όλης υπάρξεως του ανθρώπου και της κτίσεως, συνθέτει κάθε στιγμή τη συνάντηση της Αποκαλύψεως με τον άνθρωπο ως πρόσωπο και με την κοινωνία. Συνθέτει τη συνάντηση του Λόγου του Θεού με τον ανθρώπινο λόγο και τη σάρκα του ανθρώπου, με το άγχος και την αγωνία του κόσμου. Συνθέτει την Εκκλησία με τον κόσμο, με την Ιστορία, με τον Πολιτισμό, με σκοπό να οδηγήσει στη νίκη κατά της φθοράς και του θανάτου, στη μετάνοια, στην ανάσταση, στη μεταμόρφωση του νου και των αισθήσεων και όχι στην παραμόρφωση τους. Στοχεύει, να οδηγήσει τελικά, στη θέωση και την αγιότητα του ανθρώπου.

Όλα αυτά που αναφέραμε, είναι η καθολική οικουμενική θεολογία και η πολιτεία των Αγίων Αποστόλων, των Μαρτύρων, των Ομολογητών, των Νεομαρτύρων, των Οσίων, των Αγίων, θεοφόρων Πατέρων και των Ασκητών της ερήμου. Αυτό είναι το «ζω δε ουκέτι εγώ, ζει δε εν εμοί Χριστός», το οποίο βίωσε ο Απόστολος Παύλος, αυτό είναι το «μυστικό συναπάντημα» στην Εκκλησία αλλά και στον ουράνιο θάλαμο της καρδιάς μας. Είναι η αίσθηση και το μυστήριο της υπερβατικότητας και της ενοίκησης του Θεού και Πατρός, ο οποίος μας περιβάλλει από παντού.

Μια ματιά, στο σύγχρονο κόσμο της εκκοσμίκευσης, της αποστασίας από τον αληθινόν Θεόν και την Αγία του Χριστού Εκκλησία, όπου κυριαρχεί η πίκρα και ο αναστεναγμός στο «γιατί δεν είμαι άγιος!», θα μας πείσει για την αλήθεια και το μεγαλείο της ορθόδοξης εκκλησιαστικής μας πίστεως και ζωής, όπως εκφράστηκε και εκφράζεται από τους «ειδότας και παθόντας τα θεία», και για την πραγματική και ακατάπαυστη παρουσία του Ιησού Χριστού και των «αυτοπτών μαρτύρων» και «ερμηνευτών» αυτής, ανάμεσά μας.

Την «πρακτική» θεολογία, των Αγίων Πατέρων, την αγιοπνευματική εμπειρία, τη βίωση της «παραθήκης της πίστεως», πιστεύομε, δεν μπορεί να τη δώσει κανένα κοσμικό ή ορθόδοξο Πανεπιστήμιο, όσο και αν αυτά αναβαθμίσουν τα εκπαιδευτικά τους προγράμματα και την ακαδημαϊκή τους ζωή. Η γνώση της αλήθειας, η «μόρφωσις ευσεβείας», η μέθεξη με τον πλούτο της χάρης του Θεού, είναι έργο του Τριαδικού Θεού και της Αγίας Του Εκκλησίας.

Αυτή τη θεολογία βίωσε ο  θαυμαστός και προορατικός ιερομόναχος των Λιμνών,  Εφραίμ Δημητρακόπουλος ή Δημητρόπουλος (+1909), ο επονομαζόμενος και «Χατζή Πατέρας». Την έζησε, από τα παιδικά του χρόνια, στον Ιερό Ναό της Ευαγγελίστριας, στις βεγγέρες στα «πνευματικά σοκάκια» του παραδοσιακού χωριού του, στα πανάγια προσκυνήματα των Ιεροσολύμων, στα Μοναστήρια της περιοχής, στις συναντήσεις και συζητήσεις που είχε με τους ευλαβείς και παραδοσιακούς ιερείς του χωριού του, ιδιαίτερα με τον κατά καιρούς, φιλοξενούμενο στις Λίμνες, Όσιο Ιωσήφ τον Γεροντογιάννη (1799-1874), ο οποίος, ως μαρτυρείται από τις πηγές, μεταβαίνοντας προς το Ηράκλειο, «δεν πατούσαν τα πόδια του στο δρόμο, αλλά πραγματικά, πετούσε…», σαν να ήταν ένας φτερωτός άγγελος, ένας ουράνιος άνθρωπος. Αυτή τη ζωντανή μαρτυρία μας έδωσε ο μικρός μαθητής Ευθύμιος, ο μετέπειτα «Χατζής Πατέρας», του οποίου την ιερωσύνη προείδε και προείπε, ο Όσιος Ιωσήφ.

Την ίδια αυτή θεολογία, που ταυτίζεται με την αδιάλειπτη προσευχή, την υπακοή, την ένδεια και την ταπείνωση, βίωσε και ο μακαριστός και αγαπημένος μας Άγιος Γέροντας Ευμένιος Λαμπάκης, ο προορατικός, Ηγούμενος της Ιεράς Μονής Προφήτη Ηλία, Ρουστίκων Ρεθύμνου (+2005).

Οι θαυμάσιοι αυτοί, πνευματέμφοροι, «ουράνιοι άνθρωποι», που φυτεύτηκαν από τον Τριαδικόν Θεόν στην ηρωοτόκο και Κρήτη, στον αμπελώνα της Αποστολικής,  και αγιοτόκου Εκκλησίας μας, τον 19ο και στον 20 αιώνα, ως συνεχιστές της γεροντικής παράδοσης των Οσίων Γερόντων της Μονής Κουδουμά Παρθενίου (1829-1905) και Ευμενίου (1846-1920), με συντροφιά τον Όσιο Γέροντα Ιωσήφ τον Γεροντογιάννη (1799-1874) και τον Όσιο Χατζή Ανανία, (1837-1907), Ηγούμενο της Παναγίας της Εξακουστής, πυρπολήθηκαν από την θερμουργό αγάπη τους προς τον Θεόν και αφιέρωσαν «πάσαν την ζωήν» αυτών, μόνο σε Εκείνον, στον «Ποιητήν του παντός» και Σωτήρα του κόσμου. Απάντησαν δηλ., στην πράξη, στο ερώτημα του Ιησού Χριστού προς τον Απόστολον Πέτρον: «Σίμων Ιωνά, αγαπάς με πλείον τούτων», που σημαίνει: «Σίμων, γιε του Ιωνά, μ΄αγαπάς περισσότερο απ΄όσο αυτοί εδώ;», και σε πιο ελεύθερη μετάφραση: «απ΄όλους τους άλλους, και απ΄όλα τα άλλα πράγματα του κόσμου;».

Με την αποβολή της φιλαυτίας, των νοσογόνων παθών της ανθρώπινης φύσεως, την αυταπάρνηση, με την ταπείνωση, την καταδεκτικότητα προς τον άνθρωπο της καθημερινότητας, τον απλό άνθρωπο του μόχθου και του πόνου, εργάστηκαν με αφοσίωση για τη μετάδοση του ζωντανού κηρύγματος της αναστάσεώς του Κυρίου, για τη θεραπεία του ανθρώπινου πόνου, της ασθένειας ψυχής τε και σώματος, ακολουθώντας τη μέθοδο των Αγίων Αναργύρων (δηλαδή, χωρίς να λαμβάνουν αργύρια και με την προτροπή μετά την ίαση: «Πήγαινε και μηκέτι αμάρτανε», «πορευθέντες μαθητεύσατε πάντα τα έθνη», «κηρύξατε το ευαγγέλιον πάσει τη κτίσει». Το μήνυμα προς τους ασθενείς ήταν: Θεραπευτήκατε με τη χάρη του Θεού, οφείλετε από τώρα και στο εξής, να καταθέσετε την προσωπική σας μαρτυρία για τον Χριστόν και την Αγία Του Εκκλησία».

Η ταπείνωση και τα θαυμάσιά τους με τα χαρίσματα της ιάσεως, της προόρασης «πραγμάτων ου βλεπομένων» και της αναστήλωσης των ερειπίων της ψυχής, των γενομένων «αυτειδώλων», οι αρετές τις οποίες απόκτησαν, προκαλούσαν θαυμασμό και έκπληξη στο στενό και ευρύτερο περιβάλλον τους. Για τις αρετές της πίστεως, της ταπείνωσης, της ανεπιτήδευτης απλότητας, ιεροπρέπειας και σεμνοπρέπειας, δόθηκε σε αυτούς, πλούσια η χάρη του Αγίου Πνεύματος. Απόδειξη τούτου του συμβάντος, η γεμάτη δράση και αυταπάρνηση αγάπη τους προς τον Θεόν και προς τους καταφεύγοντας προς αυτούς, συνανθρώπους τους, οι θεόπνευστες διδαχές και πατρικές συμβουλές τους. Επίσης, οι μαρτυρίες του «λαού του Θεού» για τα πάμπολλα «θεοσημεία» και τα θαύματά τους. Στη συνείδηση σε εκείνους όσοι τους γνώρισαν και τους αγάπησαν είναι άγιοι και η φήμη τους φτάνει ως τις μέρες μας και διατηρείται ζωντανή, ιδιαίτερα στους κατοίκους του Ν. Λασιθίου και του Ηρακλείου.

Πολλοί έχουν γράψει για τον Όσιο Γέροντα του Μεραμπέλλου τον πατέρα Εφραίμ και πολλοί ευσεβείς Λιμνιώτες, όπου γης, υπό την εμπνευσμένη καθοδήγηση του δραστήριου και άξιου Ποιμενάρχη μας, Σεβασμιωτάτου κ. Νεκταρίου εργάσθηκαν και εργάζονται για την προβολή και τη δόξα ενός τοπικού Αγίου και συνεπώς, για την δόξα της Εκκλησίας μας. Τα τελευταία χρόνια, από ότι μας πληροφόρησε πανεπιστημιακός Καθηγητής της Αγιολογίας, γίνεται αναφορά στο πρόσωπο και στα θαυμαστά έργα του Οσίου πατρός των Λιμνών, σε διεθνή θεολογικά συνέδρια και σε πνευματικές συνάξεις (Ρωσία, Ισπανία, Φιλανδία). Αυτό το ευχάριστο γεγονός, αποτελεί μεγάλη ευλογία του Οσίου Εφραίμ στις μέρες μας. Μέσα από αυτά τα βιβλία και τις δημοσιεύσεις στον τοπικό τύπο έχουν ήδη γίνει γνωστές, στο χριστεπώνυμο πλήρωμα, πολλές πτυχές από τη ζωή, τη δράση και τα θαύματα του χαρισματικού Γέροντα.

Σε ό,τι μας αφορά, έχομε ήδη μιλήσει και γράψει αρκετά για τον Άγιο Γέροντα των Ρουστίκων πατέρα Ευμένιον, τον θαυμαστό και προορατικό.

Το σημερινό δημοσίευμα στην έγκριτη και φιλόξενη τοπική μας εφημερίδα ΑΝΑΤΟΛΗ, αποτελεί ένα μικρό αφιέρωμα τιμής στη μνήμη του «Χατζή Πατέρα», με αφορμή την εορτή του Αγίου Ιωάννου του Θεολόγου, στις 8 Μαϊου, κατά την οποία εορτάζει και ο ιστορικός ομώνυμος Ναός στην είσοδο του οικισμού «ΣΧΙΣΜΑ» του χωριού των Μέσα Λακωνίων με την αναπαλαίωση του οποίου συνδέεται άμεσα, ο Άγιος Γέροντας των Λιμνών. Ταυτόχρονα, εκπληρώνομε ένα μικρό χρέος προς τον Άγιο, ο οποίος, συνδέθηκε πνευματικά με την οικογένεια του παππού μου, εκ μητρός, του Γιωργή Δ. Μαρνέλλου (+1970), και έκτοτε, αποδειγμένα, εκχέει πλούσια τη χάρη και την ευλογία του και στην ιερατική μας οικογένεια. Το παρόν άρθρο ταυτόχρονα, αποτελεί αντίδωρο αγάπης, τιμής, και ευγνωμοσύνης για τις μεγάλες του ευλογίες, ιδιαίτερα από το έτος 2000 και εξής, προς την ελαχιστότητά μου.

Είναι συγκλονιστικό το γεγονός της παρουσίας του στη ζωή μας, στα χρόνια της ανέγερσης του Ναού της Παναγίας ΡΟΔΟΝ ΤΟ ΑΜΑΡΑΝΤΟΝ και της άσκησης από εμάς, των καθηκόντων του Διευθυντή-Σχολάρχη της Ανωτέρας Εκκλησιαστικής Σχολής Ηρακλείου.

Ας μας επιτραπεί, στο σημείο αυτό, να αναφερθούμε, χωρίς καμιά διάθεση αυτοπροβολής ή ιδιοτέλειας, σε ένα μόνο, εκ των πολλών σημείων της ευεργετικής παρουσίας του στην ιερατική ζωή μας.

Η ΠΡΩΤΗ ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΓΕΡΟΝΤΑ ΕΦΡΑΙΜ ΤΩΝ ΛΙΜΝΩΝ ΜΕΡΑΜΠΕΛΛΟΥ ΣΤΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΛΑΧΙΣΤΟΤΗΤΑ ΜΟΥ (2002)

Το έτος 2002, αναλαμβάνοντας με την ευλογία του Μητροπολίτη Πέτρας Νεκταρίου, τα καθήκοντα του εφημερίου, του Ιερού Προσκυνήματος των Αγίων Αναργύρων του Γενικού Νοσοκομείου της πόλεως του Αγίου Νικολάου Λασιθίου, ο θαυμαστός πατήρ Εφραίμ εμφανίστηκε ευχαριστημένος, στον ύπνο μου ως «λειτουργός» στο Ναό των Αγίων Αναργύρων του Γενικού Νοσοκομείου της πόλεως του Αγίου Νικολάου. Συγκεκριμένα:  «Επιστρέφοντας από το Ηράκλειο στην ενορία μου για να τελέσω τον εσπερινό και εισερχόμενος στο Ναό, βλέπομε προς μεγάλη μας έκπληξη, ένα γηραιό ιερέα, μπροστά στην Αγία Τράπεζα, με το πρόσωπο εστραμμένο προς ανατολάς. Φορούσε παλιά, παραδοσιακά και ξεθωριασμένα ιερά άμφια, μπλε χρώματος, πετραχήλι και φελώνιο, με πολυσταύριο και τελούσε, κανονικά, την ιερά ακολουθία του εσπερινού. Κάποιος, λαϊκός ευσεβής Θεολόγος, τον συνόδευε, ο οποίος και έψαλε στο αναλόγιο. Στο τέλος της ακολουθίας, ο σεμνός, και λευκαυγής Γέροντας, εξερχόμενος της ωραίας πύλης και κατευθυνόμενος προς εμένα, ακούγεται ο βοηθός του να μας λέει τα εξής: «Πάτερ Γεώργιε…Είναι ο πατήρ Εφραίμ, έλα για να πάρεις την ευχή του…». Πλησιάζομε τον σεβάσμιο Γέροντα στα σκαλοπάτια της ωραίας πύλης, σκύβομε ευλαβικά, βλέπομε καθαρά στο πρόσωπό του, τη γλυκεία και φωτεινή μορφή του «Χατζή Πατέρα» των Λιμνών, όπως ακριβώς φαίνεται στις σωζόμενες φωτογραφίες του και ακούμε τον πολιό κατάλευκο γέροντα να μας λέει ακριβώς, τα παρακάτω λόγια: «Πάτερ Γεώργιε, ξέρω, ότι κουράζεσαι πολύ στην Ανωτέρα Εκκλησιαστική Σχολή στο Ηράκλειο και ότι έχεις αναλάβει εκεί μεγάλες ευθύνες, γι΄ αυτό, όταν εσύ, λόγω των πολλών καθηκόντων σου, ως Διευθυντή της Σχολής, δεν μπορείς να λειτουργήσεις στην εκκλησία σου, των Αγίων Αναργύρων, να ξέρεις, έρχομαι εγώ και σου λειτουργώ για να σε βοηθήσω στο έργο σου στο Νοσοκομείο…». Συνέχισε, αποκαλύπτοντάς μας, τα ονόματα κάποιων γνωστών προσώπων, νέων στην ηλικία, τα οποία αντιμετώπιζαν τότε, σοβαρά ψυχικά προβλήματα υγείας: «Σε παρακαλώ να προσέξεις αυτά τα πρόσωπα… και να προσεύχεσαι μπροστά σε αυτή την εικόνα της Αγίας μεγαλομάρτυρος… (μου την έδειξε με το χέρι του), για την υγεία τους…».

Μόλις συνήλθαμε από την πρώτη έκπληξη, αρχίσαμε επί πολλές ημέρες, να συλλογιζόμαστε ποια άραγε, να είναι τα πρόσωπα, τα οποία ο πατήρ Εφραίμ, ο ουράνιος επισκέπτης στον Ιερό Ναό των Αγίων Αναργύρων του Γενικού Νοσοκομείου Λασιθίου, μας είχε επισημάνει.

Μετά από παρέλευση ολίγων ημερών, καταφθάνουν στους Αγίους Αναργύρους, μεμονωμένα, τα συγκεκριμένα πρόσωπα, τα οποία ζήτησαν με αγωνία, να εξομολογηθούν, κάτω από το πετραχήλι μου και στη συνέχεια, να προσευχηθούμε μπροστά στα ιερά λείψανα γνωστών Αγίων, που ανήκουν στο Ρόδον το Αμάραντον στο ναϊδριο  της Αγίας Σκέπης, για τα σοβαρά προβλήματα ψυχικής υγείας τους, ώστε να αποκτήσουν και πάλι, την εσωτερική αρμονία και γαλήνη μέσα στην ψυχή τους.

Οι προσευχές μας προς την Αγία Σκέπη, τους Αγίους Νικόλαον, Νεκτάριον Πενταπόλεως, Σέργιον, και προς τον Όσιο Εφραίμ, τον «Χατζή Πατέρα» των Λιμνών μετά από λίγους μήνες, «δόξα τω Θεώ», εισακούστηκαν και αποκαταστάθηκε πλήρως, η υγεία των πασχόντων προσώπων,των οποίων τα προβλήματα αγνοούσαμε και για τους οποίους ενδιαφέρθηκε με ιδιαίτερη αγάπη ο Άγιος της αγάπης και της συμπόνοιας Πατήρ Εφραίμ».

Η ιερή αυτή στιγμή, το όραμα αυτό, με τις συνεχείς, έκτοτε, επισκέψεις του Θαυμαστού Γέροντα πατρός Εφραίμ στους Αγίους Αναργύρους, στα Έξω Λακώνια και στον Ναό «Ρόδον το Αμάραντον», έδωσαν σε εμένα την αφορμή, για να ξεκινήσω ταπεινά και αθόρυβα την έρευνα μου για το βίο και την πολιτεία του Οσίου Εφραίμ. Έκτοτε, με τη συναίσθηση ότι «ήλθαμε και εμείς σε τούτο τον μάταιο κόσμο για να μαρτυρήσομε «τη αληθεία», αρχίσαμε να προσευχόμαστε καθημερινά, μέρα και νύχτα και στον Όσιο Εφραίμ των Λιμνών, ο οποίος από τότε, εμφανώς συνδέθηκε μαζί μας, και με την ιερατική μας διακονία και ιεραποστολική δράση στο Εξωτερικό (Ρωσία).

Θεωρήσαμε οφειλόμενο ιερό χρέος, να ξεκινήσομε και εμείς, ταπεινά και αθόρυβα, τη δική μας ιστορική έρευνα και την «κατάθεση ψυχής» για να αναδείξομε την μεγάλη και Άγια Μορφή ενός σπουδαίου και θαυματουργού Αγίου Γέροντα της Κρήτης.

Είμαστε ευτυχής, που και εμείς, στο μέτρο του δυνατού, συμπαραστεκόμαστε με τις μικρές μας δυνάμεις, στην καταγραφή άγνωστων στοιχείων για τη ζωή του τοπικού Οσίου και στις ευγενείς προσπάθειες της Ενορίας της Αγίας Μαρίνας των Λιμνών και των λοιπών φορέων του παραδοσιακού αυτού χωριού που δραστηριοποιούνται για την ανάδειξη της μορφής του πνευματικού τους πατρός, που τώρα και πολλά χρόνια, αναλήφθηκαν, κάτω από την αιγίδα και με τις ενέργειες του Οικείου Μητροπολίτη Πέτρας κ. Νεκταρίου. Και τούτο το μικρό έργο, το πράττομε, «ευκαίρως», «ακαίρως, με πολλή προσευχή, με άπλετη πνευματική χαρά και αγαλλίαση, του Αγίου Εφραίμ «συνεργούντος και τον λόγον βεβαιούντος» «δια πολλών σημείων, ορατών και στους συνεργάτες μου, με πρώτο σταθμό έρευνας τα «Πνευματικά Λακώνια και ο Όσιος Εφραίμ των Λιμνών». Ο τίτλος της μικρής αυτής έκδοσης που ετοιμάζεται, ανήκει στον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Πέτρας και Χερρονήσου, τον οποίο ευχαριστούμε, προσευχόμαστε γι΄αυτόν, και βαθύτατα τον ευγνωμονούμε.

ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΕΦΡΑΙΜ ΤΩΝ ΛΙΜΝΩΝ ΚΑΙ ΜΑΡΤΥΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΥΜΑΤΟΥΡΓΙΚΟ ΤΟΥ ΧΑΡΙΣΜΑ

Ο θαυμαστός Γέροντας Εφραίμ είναι πραγματικά, μια σπουδαία σύγχρονη αγιοπατερική μορφή της Αποστολικής Εκκλησίας της Κρήτης, είναι ο «εν ασκήσει διαλάμψας και στην αρετή διαπρέψας», χαρισματικός Γέροντας των Λιμνών και του Μεραμπέλλου Εφραίμ, το στολίδι του τόπου μας, το απαύγασμα της δόξης του Θεού, γνωστός ιδιαίτερα στους Νομούς Λασιθίου και Ηρακλείου ως «Χατζή Πατέρας».

Αν και είναι πολύ γνωστός και αγαπητός στον τόπο μας και υπάρχουν ακόμα παλιές γενιές ανθρώπων που τον ευλαβούνται, τον τιμούν, και προσεύχονται σε Αυτόν, γνωρίζουν καλώς το βίο και την πολιτεία του, μεταδίδουν τα της αγιότητάς του, τα άπειρα θαύματά του, μολαταύτα, κρίνομε απαραίτητο, να παραθέσομε σύντομα, λίγα βιογραφικά στοιχεία για τους νέους και τις νέες αυτού του τόπου, επιφυλασσόμενοι σε επόμενα δημοσιεύματα, να δώσομε και άλλα άγνωστα στοιχεία για να συμπεριληφθούν στον καταρτιζόμενο φάκελο για την αγιοκατάταξή του.

Ο ιερομόναχος Εφραίμ, κατά κόσμον Ευθύμιος Δημητρακόπουλος ή Δημητρόπουλος, γεννήθηκε στο παραδοσιακό χωριό Λίμνες Μεραμπέλλου Λασιθίου Κρήτης από ευγενείς γονείς το Μιχάλη και τη Μαρία. Διψασμένος για μάθηση στα δύσκολα χρόνια της Τουρκοκρατίας αναγκαζόταν να πηγαίνει νύχτα σε Κρυφό Σχολειό της ευρύτερης περιοχής, στο Καστέλλι της Φουρνής στην «Κεραπολίτισσα» για να μάθει τα ελληνικά γράμματα και τα ιερά γράμματα «τα δυνάμενα σοφίσαι εις σωτηρίαν». Ο Ευθύμιος, κατά τη νεανική του ηλικία, απασχολήθηκε σε γεωργικές δουλειές. Ήταν συνετός νέος, έξυπνος, επιμελής, υπάκουος και φιλακόλουθος. Καλλιεργούσε τις διαπροσωπικές σχέσεις και συμμετείχε σε όλες τις κοινωνικές και πνευματικές εκδηλώσεις του χωριού του. Ταυτόχρονα ήταν και πολύ καλός ψάλτης.

Έγινε Μοναχός στην ιστορική Μονή της Αγίας Τριάδος Αρετίου, και αργότερα ιερομόναχος, σύμφωνα και με την πρόρρηση του Οσίου Ιωσήφ του Γεροντογιάννη, τον οποίο από μαθητής, γνώρισε και όπως πληροφορηθήκαμε τελευταία, και συναναστράφηκε, όταν ο Γέροντας Ιωσήφ, φιλοξενούνταν πολλές φορές σε φιλικό λιμνιώτικο σπίτι (της οικογένειας Μαστοράκη) στη γειτονιά του «Χατζή πατέρα»,  και περπατούσε στα σοκάκια των Λιμνών. Ο Ευθύμιος έλαβε το όνομα Εφραίμ. Πιθανότατα χειροτονήθηκε ιερεύς από έναν Άγιο Επίσκοπο, τον Πέτρας Μελέτιο Χλαπουτάκη (1855-1899), στην Ιερά Μονή Αρετίου.

Με αυτή την ιδιότητα, ο ιερομόναχος Εφραίμ, έλαβε μέρος στους αγώνες για την απελευθέρωση της Κρήτης από τους Τούρκους. Πολέμησε με γενναιότητα με άλλους Καπεταναίους σε όλες τις μάχες της Ανατολικής Κρήτης, κατά τα έτη 1867-1869.

Πήγε, ως προσκυνητής στους Αγίους Τόπους. Μετά την επάνοδό του, τον κάλεσε στη Νεάπολη Μεραμπέλλου ο Επίσκοπος Πέτρας Τίτος Ζωγραφίδης και του ζήτησε να γίνει ιερομόναχος και να αναλάβει τη διαποίμανση των Λιμνιωτών ως εφημέριος του Ιερού Ναού της Ευαγγελίστριας, τον οποίο είχε κτίσει ο πατέρας του, εκ θεμελίων, σε δικό του οικόπεδο. Παράλληλα, ο φωτισμένος και αγιασμένος ιερομόναχος Εφραίμ εξυπηρετούσε και την Ενορία Μέσα Λακωνίων, όπου, σύμφωνα με έγκυρες μαρτυρίες, ανήγειρε εκ των ερειπίων, τον Ιερό Ναό του Αγίου Ιωάννου του Θεολόγου στο συνοικισμό Σχίσμα των Μέσα Λακωνίων, όπως έκαμε ο Άγιος Νεκτάριος για την Ιερά Μονή της Αγίας Τριάδος στην Αίγινα. Για το θέμα αυτό, θα προχωρήσομε στη συγγραφή ενός ακόμα άρθρου για να συμπληρώσομε το ιστορικό της ανέγερσης του Ναού, καθώς και να δημοσιοποιήσομε μερικά θαύματα, τα οποία επιτέλεσε ο Όσιος Εφραίμ στα Μέσα και στα Έξω Λακώνια.

Η ΑΝΑΚΑΛΥΨΗ ΤΗΣ ΣΠΗΛΙΑΣ ΤΟΥ «ΧΑΤΖΗ ΠΑΤΕΡΑ» ΣΤΑ ΜΕΣΑ ΛΑΚΩΝΙΑ

Είναι επίσης σημαντική και πολύ ενδιαφέρουσα η μαρτυρία για τον χώρο της διαμονής του στα Μέσα Λακώνια, όταν πήγαινε εκεί, για να «σπερνιάσει» και για να λειτουργήσει. Πριν από το θάνατο του θείου μου του Δημήτρη Γ. Μαρνέλλου, (+2001) ήδη, αυτός μου είχε υποδείξει κάποια σημεία, στο Σχίσμα, για να ψάξω και να βρω τη σπηλιά στην οποία διανυκτέρευε ο Όσιος Πατέρας Εφραίμ στα Μέσα Λακώνια. Ο Δημήτρης, ο γνωστός ως ο «Μήτσος ο κουρέας», ως ο τελευταίος, εκ των δέκα παιδιών του «Γιωργή» Δημητρίου ,Μαρνέλλου ή Μαρνελλάκη, ήταν πολύ καλά, πληροφορημένος από τους ευσεβείς γονείς του και από τα μεγαλύτερα αδέλφια του για την ευλογημένη και θεοφρούρητη διακονία του «Χατζή πατέρα» στα Μέσα Λακώνια και για τον τόπο και τον τρόπο διαμονής και διαβίωσής του. Επίσης ήξερε για το προορατικό του χάρισμα και τα πάμπολλα θαύματά του, στο Ναό της Ευαγγελίστριας Λιμνών, στα Μέσα και Έξω Λακώνια, στην Κριτσά, στην Πρίνα, στην Ιεράπετρα, στα Ανώγεια και σε άλλα μέρη, τα οποία συνεχώς διηγούνταν στους φίλους και στους γνωστούς του, από την πόλη μας μέχρι τον Άγιο Σίλα στο Ηράκλειο, όπου συχνά, έκανε επισκέψεις σε συγγενικά του σπίτια.

Με βάση τις υποδείξεις του, πήγαμε λοιπόν, μερικές φορές, στα Μέσα Λακώνια, πριν το έτος 2000, σταματούσαμε το αυτοκίνητό μας, κοντά στο κοινοτικό πηγάδι στο Σχίσμα, και ψάχναμε από εκεί και μέσα, προς τον συνοικισμό «Χαμηλό» όλα τα βράχια που υπάρχουν, αλλά χωρίς αποτέλεσμα. Λέγαμε στο θείο: «Θείε Δημήτρη… έψαξα, αλλά δεν βρήκα το σπηλιάρι…». Εκείνος επέμενε ότι «είναι κοντά στο κοινοτικό πηγάδι, κάπου, απέναντι από το σπίτι του Παγκάλου…». Τελικά ο Άγιος Εφραίμ, με λυπήθηκε, για τις άγονες, τις άκαρπες «στρατιές» μου, με φώτισε και καθοδήγησε τα βήματά μου. Μετά από ένα εσπερινό στην Εκκλησία του Αγίου Ιωάννου, προσκληθήκαμε στο παλιό καφενείο του Ηλία και της Μαρίας Παγκάλου για ένα καφέ. Βρήκαμε λοιπόν την ευκαιρία και αρχίσαμε να τους διηγούμαστε ιστορίες από το βιο του «Χατζή Πατέρα». Φάνηκε ότι γνώριζαν πολλά και ενδιαφέροντα για τον Άγιο Γέροντα και για μια συντεκνιά, την οποία έκαμε Αυτός στις Κακοκάμωτες. Σχετικά με το σπηλιάρι, με παρέπεμψαν σε κάποιο συγχωριανό τους, μεγαλύτερης ηλικίας, ο οποίος είχε ακούσει από συγγενικά του πρόσωπα, πολλές ιστορίες για την εν Χριστώ ζωή και τα πνευματικά χαρίσματα του Αγίου. Ας είναι αιώνιο το μνημόσυνό τους, τους ευχαριστούμε και τους ευγνωμονούμε από τότε, γιατί οδήγησαν τα βήματά μας στο φιλόξενο σπίτι του αγαπητού μας φίλου και πολύ πιστού χριστιανού Λευτέρη Βάρδα, όπου βρήκαμε όλες τις πληροφορίες που αναζητούσαμε.

Προγραμματισμένα, τον επισκεφτήκαμε στο σπίτι του και είχαμε ως συνοδό μας τον αγαπητό μας μαθητή, εκ Λιμνών, το Γιάννη Φαζό, ο οποίος και μας βοήθησε πρόθυμα στην μαγνητοφώνηση της συνέντευξης, αλλά και σε επόμενες επισκέψεις μας, στη φωτογράφηση σπιτιών και χώρων που συνδέονται με τον Μεραμπελλιώτη Όσιο. Έτσι, καταγράψαμε με χαρά και αγαλλίαση, στο τετράδιό μας και στο κασετόφωνο, αυτές τις σπάνιες και άγνωστες πληροφορίες, εκ των οποίων, μερικά στοιχεία παρατίθενται στο παρόν δημοσίευμα.

Για πρώτη φορά, δημοσιοποιήσαμε μερικές πληροφορίες για το ιστορικό του ως άνω Ναού και για το σπηλιάρι που διέμενε ο Άγιος Γέροντας, παρόντος μάλιστα, ύστερα από παράκλησή μας, και του κ. Ελευθερίου Βάρδα, στο προσυνέδριο που πραγματοποιήθηκε στη μνήμη του «Χατζή Πατέρα» στον ιστορικό Ναό της Ευαγγελίστριας Λιμνών (27-7-2012) με διοργανωτές: Το Ινστιτούτο Ελληνικής Γλώσσας, Ορθοδόξου Θεολογίας και Πολιτισμού και την Ενορία Λιμνών.

ΜΕΡΙΚΑ ΘΑΥΜΑΤΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΕΦΡΑΙΜ ΤΩΝ ΛΙΜΝΩΝ

Ο Θαυμαστός Γέροντας Εφραίμ Δημητρακόπουλος ή Δημητρόπουλος, ήταν εγκρατής, νήστις, άνθρωπος προσευχής, πολύ ασκητικός, ευλαβής λειτουργός του Υψίστου. Ως εφημέριος ήταν σεμνοπρεπής και ιεροπρεπής, καλός και άγιος ποιμένας. Είχε λάβει από τον Πανάγιον Θεόν το χάρισμα της διακρίσεως και της ιάσεως διαφόρων ασθενειών. Όπως γράφει και στο πολύ ωραίο βιβλίο του, σε έμμετρο λόγο, ο φίλος και συμμαθητής μου π. Νικόλαος Λαζαράκης «Εφραίμ Ιερομόναχος εκ Λιμνών»: Άγιος Νικόλαος Λασιθίου 1995.

«Ο ιερομόναχος Εφραίμ… είχε το θείο χάρισμα, διαβαστικά να κάνει, η δύναμι θαυματουργική κάθε άρρωστο να γιάννη.

Δύναμη θαυματουργική είχε το διάβασμά του, πράγματι, κάθε άρρωστος εύρισκε την υγειά του.

Στο σπίτι του ερχότανε απ’ όλη την επαρχία, να βρούνε ανακούφιση να πάρουν ευλογία.

Οι άρρωστοι οι ασθενείς ως και οι πονεμένοι, χαρούμενοι και γελαστοί έφευγαν οι καημένοι.

Το σπίτι του σαν νάτανε, πράγματι, πανδοχείο και των σωμάτων και ψυχών το θείο ιατρείο.

Σαν τον Κοσμά τον Αιτωλό με ζήλο και με πίστη, επεριόδευσε σχεδόν όλη τη νήσο Κρήτη.

Λασίθι και Ηράκλειο, Ιεράπετρα, Σητεία για να κηρύξη του Χριστού την Πίστη την Αγία..».

Και ο μακαριστός, γνωστός για το ποιητικό το ταλέντο, Γεώργιος Λεμπιδάκης, κάτοικος και Ψάλτης των Λιμνών, που είχε γνωρίσει τον «Χατζή Πατέρα» στα τετράδια τα οποία έγραψε μετά το θάνατο του μακαριστού π. Ευαγγέλου Σφακιωτάκη, και αφιέρωσε σε εμένα, παρόντος και του πεθερού μας Χαραλάμπη Μενεγάκη, αναφέρεται σε πολλά και μεγάλα θαύματα τα οποία επιτέλεσε ο Άγιος Γέροντας των Λιμνών και τα οποία ο ίδιος γνώρισε με αυτοψία.

Γράφει σε έμμετρο λόγο τα εξής:

«Θα γράψω τώρα μερικά, για τον Χατζή Πατέρα,

για την βιογραφία του να μάθουν και πια πέρα.

Όσοι δεν τον εγνώρισαν, και θέλουνε να μάθουν,

ενόσω ήτο ζωντανός, και στο χωριό για νάρθουν.

Ευθύμιος Δημητρόπουλος, ελέγετο ως πολίτης,

Εφραίμ μετονομάσθηκε, όταν χειροτονήθη.

Και ενορία ανέλαβε, μετά στην Παναγία,

απ΄τση ενορίες του χωριού, ήτονε κι αυτή μία.

Και είχενε διαδοθή, σ΄όλη σχεδόν την Κρήτη,

η φήμη του και τρέχανε, στο φτωχικό του σπίτι.

Άρρωστοι γέροι και παιδιά, γυναίκες εις το πλείστον,

πως με την θείαν δύναμιν θα βρουν την ίασιν των.

Γιατί ήχαν την πεποίθησιν σε όποιο ήθελα διαβάση,

ευθύς εθεραπεύετο, από ότι και θα νάχη.

Και ήτον αδύνατον, για να περάση μέρα,

να μην ερθούνε να ρωτούν, για τον Χατζή Πατέρα».

Με βάση τις δικές μας πληρτοφορίες, Και λίγο παρακάτω, ο ίδιος διηγείται τα θαύματα της θεραπείας μιας δαιμονισμένης από την Ιεράπετρα και ενός λιμνιώτη που πονούσε το μάτι του, μέσα από τη διήγηση των οποίων, διαπιστώνεται το χάρισμα της «διάκρισης των πνευμάτων» και της θαυματουργικής του δύναμης :

«Ένα ακόμη γεγονός, θέλω να εξιστορήσω,

εκείνο που συνέβηκε, σε τούτο αξοπίσω.

΄Ενας από τη Γεράπετρο, είχε μια θυγατέρα,

κι΄ήτο δυο χρόνια άρρωστη, και φέρνουν την μια μέρα.

Μαζί με δυό του συγγενείς, την ήφερε δεμένη,

καθώς μετά του είπανε, πως ήτο δαιμονισμένη.

Και μόλις ήρθαν στο χωριό, σύμπτωση μού παντήξαν,

για τον Χατζή Πατέρα, εμένα ερωτήσαν.

Δεν μας σε λές παρακαλώ, το σπίτι που είναι,

στο επάνω μέρος του χωριού, τως είπα ότι είναι.

Επήγανε και τον ηύρανε, κι είπαν του την αιτίαν,

κι είπε πως η κόρη σας, θέλει μια λειτουργία.

Και κατά τα μεσάνυχτα, να είσθε ετοιμασμένοι,

για τ΄άλλα ότι χρειάζεται, να είσθε ξεγνοιασμένοι.

Βαστούσανε ένα ντρουβά, και δίδουν του πεσκέσι,

και πιάνει ένα κόσκινο, μέσα να τα φθεκερέση (φκερέση).

Ήσαν απίδια εκλεκτά, κι΄αμέσως αρχινίζει,

το ένα εδώ το άλλο εκεί, να τα διαχωρίζει.

Στο ένα μέρος τα μισά, και στ΄άλλο όλα τ΄άλλα,

χωρίς να δίδει προσοχή, μικρά ναι ή μεγάλα.

Απήτις τα ξεχώρισε, του λέει ξέρεις γιάντα,

ήβαλα τα μισά έπαε, τ΄άλλα στην άλλη πάντα.

Ετουτανέ μ΄εφτάνανε, τι τά θελες ετούτα,

που είναι από ξένη απιδιά, μαζί και φέρνεις μού τα.

Βάλε τα πάλι στο ντρουβά, και ρίξε τα στ΄αχίρι,

να μην τα φάη άνθρωπος, και να τα φάνε οι χοίροι.

Κι΄άλλη φορά να μην τολμάς, ξένο πράμα να θέλης,

για σκέψου το προσεκτικά, δεν είσαι και κοπέλι.

Φροντίζει και ειδοποιεί και τον παπά Γιωργάκη,

πως θέλει τα μεσάνυχτα βοήθεια λιγάκι.

Μια κοπελιά μου φέρανε, και πως να τηνε διάξω,

δεμένη την κρατούσανε, στο σπίτι ώστε να φτάξω.

Και θέλω και στη λειτουργιά, στα άγια απάνω,

γι΄αυτό θέλω βοήθεια,γιατί στον νου μου βάνω.

Έτσι που είναι άγρια, αν είναι και δεμένη,

μη μου χυθή στα άγια, έτσι αγριεμένη.

Και κατά τα μεσάνυχτα, έγινε η λειτουργία,

κι΄ επάνω εις τα άγια, εις την μυσταγωγία.

Με μια θερμή παράκλησι, πού τσή καμε δεμένης,

η λειτουργιά τελείωσε κι΄ήτο ησυχασμένη.

Λέει τώρα λύστε την, κίνδυνος δεν υπάρχει,

με του Θεού την δύναμιν τώρα θα ησυχάση.

Και πήραν την και φεύγοντας, γύρισε στην εκκλησία,

την κολαϊνα τση άφισε, δώρον στην Παναγία.

Σε όλους έγινε γνωστόν, κι εκεί που περπατούσε,

όλος ο κόσμος μ΄ έκπληξη, την παρακολουθούσε.

Γιατί είδαν όταν την φέρανε, πως ήτονε δεμένη,

και τώρα όπου φεύγανε την είχανε λυμένη.

Και συζητούσε ήρεμα, σ΄ότι την ερωτούσαν,

και εκεί οπού εκάθητο, την παρακολουθούσαν.

Και όλοι δοξάσαν τον Θεόν, τέτοιο μεγάλο θαύμα,

κι΄ότι η πίστις στον Θεόν, είναι μεγάλο πράμα.

Και με ανέκφραντον (ανέκφραστον) χαράν, φεύγουν την ίδια μέρα,

ευχαριστούντες τον Θεόν, και τον Χατζή πατέρα.

Την χέρα από σειρά, φιλούν όλοι και φεύγουν,

κι΄όσοι τως επαντήχνανε, την ιστορία λέγουν.

Το θαύμα τούτο τό μαθε, μετά και ο Δεσπότης,

ως και συγχαρητήρια, του έστειλε κατόπιν».

Επίσης ο Σεβασμ. Μητροπολίτης Ρεθύμνης κ. Ευγένιος (Αντωνόπουλος) παρατηρεί τα εξής σημαντικά για τον Χατζή Πατέρα, προλογίζοντας, τότε, ως αρχιμανδρίτης και ιεροκήρυκας της Ιεράς Μητροπόλεως Πέτρας, το παραπάνω βιβλίο του π. Νικολάου Λαζαρακη.

«Ο ιερομόναχος Εφραίμ… ανήκει στην πλειάδα των ευλαβών Λειτουργών του Υψίστου, οι οποίοι ως «ποιμένες καλοί» παρέμειναν πλησίον του ποιμνίου τους, συμμερίσθηκαν τις δοκιμασίες των ανθρώπων και εργάσθηκαν άοκνα για την ηθική και την πνευματική συγκρότησή τους. Όλα αυτά συνδυασμένα με το γόνιμο πνευματικό έργο, την ευεργετική επίδραση του κηρύγματός του και προ πάντων με τις θαυματουργικές του επεμβάσεις έκαμαν τον ιερομόναχο Εφραίμ πνευματικό οδηγό αναρίθμητων ανθρώπων που έτρεχαν κάτω από το επιτραχήλιό του για να λάβουν την ψυχική και την σωματική τους υγεία».

Ο Άγιος και πνευματοκίνητος Γέροντας των Λιμνών Εφραίμ ανάπτυξε μεγάλη εκκλησιαστική, κοινωνική και ιεραποστολική δράση:

Έκτισε το ναό των Αγίων Πάντων (1903) στην ομώνυμη νησίδα που βρίσκεται εξακόσια μέτρα από την είσοδο του λιμανιού της πόλεως του Αγίου Νικολάου Λασιθίου. Πρόσθεσε νότια της Εκκλησίας, μερικά κελιά για τη διαμονή του και τη δημιουργία πιθανόν Μονής.

Πρωτοστάτησε στην ανέγερση του Αγίου Παντελεήμονα Χουμεριάκου, του Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου (1899) 1ου Κοιμητηρίου πόλεως Αγίου Νικολάου Λασιθίου. Πρόσφατη γραπτή μαρτυρία κεκοιμημένου Αγιορείτη Μοναχού αναφέρει για τον Άγιο Γέροντα «ότι αγόρασε και το οικόπεδο για να κτίσει τον Τίμιο Πρόδρομο» και τον χαρακτηρίζει ως θαυματουργό. Επίσης, βοήθησε σημαντικά στη δημιουργία σοβαρών έργων των Λιμνών και της ευρύτερης περιοχής. Ένα από τα μεγάλα έργα του είναι η κατασκευή υδατοδεξαμενής, δίπλα στον τότε κεντρικό δρόμο Σητείας-Ηρακλείου κοντά στον οικισμό Δύο Πρίνοι, της Κοινότητας των Λιμνών, δημιουργώντας μια μικρή όαση στους διερχόμενους διψασμένους οδοιπόρους. Η δεξαμενή και η αγροτική περιοχή πήραν το όνομα «Του Χατζή Πατέρα η στέρνα».

Ως Μοναχός Αρετίου ο π. Εφραίμ πήγε στους Αγίους Τόπους, όπου παρέμεινε για ένα χρόνο κατά άλλους τρία χρόνια, Τότε έγινε και Χατζής. Με την επιστροφή του στις Λίμνες όλοι από εκεί και πέρα τον αποκαλούσαν «Χατζή Πατέρα.»

Κοιμήθηκε εν Κυρίω, στις 24 Φεβρουαρίου 1909 και ενταφιάστηκε στο Κοιμητήριο του Αγίου Ιωάννου Λιμνών. Αναφέρεται μάλιστα ότι εκείνη την ημέρα έριξε καταρρακτώδεις βροχές και ήταν δύσκολο να ξεπορτίσουν οι Λιμνιώτες για να τον μεταφέρουν στο Κοιμητήριο δύο χιλιόμετρα από το χωριό. Όμως ξαφνικά σταμάτησαν οι δυνατές βροχές, ξεπρόβαλε ο ήλιος και η πορεία της μεταφοράς έγινε μέσα στο ηλιόλουστο περιβάλλον, θυμίζοντας έτσι, το ανέσπερο και άκτιστο φως της Αναστάσεως του Κυρίου, το οποίο «εκ του ζωηφόρου τάφου ανέτειλε».

Από τον τάφο του Οσίου Γέροντα Εφραίμ, που ευωδίαζε, έπαιρναν χώμα για ίαση νοσημάτων.

Η προσωπικότητα του Εφραίμ, ενίσχυσε την πίστη των Λιμνιωτών και πολλών άλλων χριστιανών, της ευρύτερης περιοχής του Μεραμπέλλου, της Ιεράπετρας, της Σητείας, των Μαλίων, της Χερσονήσου και της πόλεως του Ηρακλείου, οι οποίοι προσέτρεχαν στο άγιο πετραχήλι του. Καλλιέργησε το ήθος τους, διαμόρφωσε και σφυρηλάτησε το εκκλησιαστικό φρόνημά τους, «προσείλκυσε την προσοχή και απόσπασε την εκτίμηση και το σεβασμό τόσο, ώστε μέχρι σήμερα η πίστη των ανθρώπων τον θέλει Άγιο».

Και αυτό είναι ένα πολύ σημαντικό στοιχείο για την αγιοκατάταξή του. Όχι μόνο δεν υστερεί σε τίποτα από τις αρετές και την αγιότητα και τα χαρίσματα της προόρασης των προσφάτων ενταχθέντων στα αγιολόγια της Εκκλησίας Αγίων Γερόντων Πορφυρίου και Παϊσίου του Αγιορείτου, αλλά και υπερέχει και σε αρχαιότητα (+1909) και έχει τελέσει φοβερά θαύματα, όπως το σημαντικότερο είναι η θεραπεία ενός μικρού παιδιού, με το όνομα Ταξιάρχης, που ήταν παράλυτο, από το Οροπέδιο Λασιθίου και του έδωσε εντολή, μετά την θεία λειτουργία στην Ευαγγελίστρια Λιμνών και τα ευχολόγια, να σηκωθεί όρθιος, και να περπατήσει και όχι μόνο.  Να πάει με τα πόδια από τις Λίμνες στο χωριό του, στο Οροπέδιο Λασιθίου χωρίς να ανέβει στους ώμους της μητέρας του, όπως έγινε κατά την κάθοδό τους, πριν τον συναντήσουν στις Λίμνες! Αυτό το θαύμα είναι συγκλονιστικό και είχε πρωτοδημοσιευτεί στην τοπική εφημερίδα «ΑΝΑΤΟΛΗ» από τον μακαριστό «Λασιθιώτη» αρθογράφο και συγγραφέα Γιάννη Καραβαλάκη.

Η παρουσία και η επίκληση του ονόματός του, όπως και του «πεφιλημένου» Αγίου και διακριτικού Γέροντα των Ρουστίκων Ρεθύμνης Ευμενίου Λαμπάκη, διασαλπίζει ότι τελικά δεν τελείωσε η εποχή του Χριστού αλλά «ζη Κύριος ο Θεός εις τους αιώνας και της βασιλείας αυτού ουκ έσται τέλος». Η εν Χριστώ βιοτή του ευλογημένου και χαριτόβρυτου ιερέα των Λιμνών Λασιθίου και οι ποικιλότροπες εκδηλώσεις της αγάπης του ανάμεσά μας κάνει όλους εμάς τους ορθόδοξους χριστιανούς να ομολογούμε στο σύγχρονο κόσμο της απιστίας, της αθεΐας και της αδιαφορίας: «Θαυμαστός ο Θεός εν τοις Αγίοις αυτού», και ερμηνεύει σιωπηλά και μυστικά στη ζωή της Εκκλησίας το λόγο του Αναστάντος Κυρίου: «Ιδού εγώ μεθ’ ημών ειμί πάσας τας ημέρας».

Ο θαυμαστός Γέροντας Εφραίμ, γνωστός και αγαπητός σε όλους, με την απλότητά και το ταπεινό του φρόνημα, το προορατικό του χάρισμα, το πλούσιο πνευματικό, κοινωνικό, ιεραποστολικό και φιλανθρωπικό του έργο στέλνει το μήνυμά του στους «συζητητάς του αιώνος τούτου». «Τα μωρά του κόσμου εξελέξατο ο Θεός, ίνα τους σοφούς καταισχύνη. Και τα ασθενή του κόσμου εξελέξατο ο Θεός ίνα καταισχύνη τα ισχυρά» (Α΄ Κορ. 1,27).

Ας έχομε την ευχή του, τον παρακαλούμε να έρχεται να μας λειτουργεί και να μας αγιάζει στους Ιερούς Ναούς που διακονούμε εμείς οι ανάξιοι, συλλειτουργώντας με τον Άγιο της αγάπης, της υπομονής και των θλίψεων, τον Μητροπολίτη Νεκτάριον Πενταπόλεως.

Το παράδειγμα της οσιακής ζωής του, της ολοκληρωτικής αφιερώσεώς του στον Χριστόν και την Εκκλησία, ας είναι για όλους εμάς, φωτεινός οδηγός στο δρόμο της μετάνοιας, της αλήθειας, της αγιότητας και της σωτηρίας.

Εμπλουτισμένη Β΄ έκδοση για την ανάρτηση του άρθρου στην ιστοσελίδα του Ε.Δ.Ι.Ε.Γ.Ο.Θ.Π

Ιερός Ναός Ρόδον το Αμάραντον, Άγιος Νικόλαος Κρήτης, Πάσχα 2021

 

Πρωτοπρεσβύτερος

Γεώργιος Μαρνέλλος, Δρ Θεολογίας

τ. Διευθυντής, Αναπλ. Καθηγητής της έδρας της Εκκλησιαστικής Ιστορίας της Πατριαρχικής Ανώτατης Εκκλησιαστικής Ακαδημίας Κρήτης

ΕΥΜΕΝΙΟΣ ΛΑΜΠΑΚΗΣ (1912-2005), Ο ΠΡΟΟΡΑΤΙΚΟΣ ΓΕΡΟΝΤΑΣ ΤΩΝ ΡΟΥΣΤΙΚΩΝ ΡΕΘΥΜΝΟΥ – ΠΡΩΤΟΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΣ ΜΑΡΝΕΛΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ

Ιούνιος 19th, 2021 Posted by Άρθρα 0 thoughts on “ΕΥΜΕΝΙΟΣ ΛΑΜΠΑΚΗΣ (1912-2005), Ο ΠΡΟΟΡΑΤΙΚΟΣ ΓΕΡΟΝΤΑΣ ΤΩΝ ΡΟΥΣΤΙΚΩΝ ΡΕΘΥΜΝΟΥ – ΠΡΩΤΟΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΣ ΜΑΡΝΕΛΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ”

ΠΑΡΑΚΑΛΩ ΠΑΤΗΣΤΕ ΣΤΟΝ ΠΑΡΑΚΑΤΩ ΣΥΝΔΕΣΜΟ ΓΙΑ ΝΑ ΑΝΟΙΞΕΤΕ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ:

ΕΥΜΕΝΙΟΣ ΛΑΜΠΑΚΗΣ (1912-2005), Ο ΠΡΟΟΡΑΤΙΚΟΣ ΓΕΡΟΝΤΑΣ ΤΩΝ ΡΟΥΣΤΙΚΩΝ ΡΕΘΥΜΝΟΥ – ΠΡΩΤΟΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΣ ΜΑΡΝΕΛΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ

ΤΟ ΥΠΕΡΩΟΝ ΡΟΔΟΝ ΤΟ ΑΜΑΡΑΝΤΟΝ

Απρίλιος 14th, 2021 Posted by Άρθρα 0 thoughts on “ΤΟ ΥΠΕΡΩΟΝ ΡΟΔΟΝ ΤΟ ΑΜΑΡΑΝΤΟΝ”

ΓΙΑ ΝΑ ΓΝΩΡΙΣOYN,  OI  ΟΡΘΟΔΟΞΟΙ ΡΩΣΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΣΛΑΒΟΦΩΝΟΙ ΛΑΟΙ ΤΟΝ ΑΓΙΟΝ ΝΕΚΤΑΡΙΟΝ ΤΟΝ ΕΝ ΤΗ ΝΗΣΩ ΑΙΓΙΝΗ, ΤΟΝ ΘΑΥΜΑΤΟΥΡΓΟΝ. ΤΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΑΥΤΟ ΕΝΤΥΠΟ ΜΕ ΤΟΝ ΤΙΤΛΟ «ΤΟ ΥΠΕΡΩΟΝ» ΡΟΔΟΝ ΤΟ ΑΜΑΡΑΝΤΟΝ  ΕΚΔΟΘΗΚΕ  ΜΕ ΔΑΠΑΝΕΣ ΤΟΥ Ι.Ε.Γ.Ο.Θ.Π. ΚΑΙ ΤΟΥ π. ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΜΑΡΝΕΛΛΟΥ ΣΤΗ ΣΑΜΑΡΑ ΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ ΤΟ 2015.

 

ΕΙΝΑΙ,  ΤΟ  ΔΙΓΛΩΣΣΟ ΡΩΣΙΚΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ (Ε.Δ.Ι.Ε.Γ.Ο.Θ.Π.) ΓΙΑ ΤΑ ΕΠΙΣΗΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ, ΤΑ ΟΠΟΙΑ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΙΔΑ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ,  ΜΕ ΤΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΤΗΣ Π.Α.Ε.Α. ΚΡΗΤΗΣ, ΣΤΟ ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ -ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΚΡΗΤΗΣ (2004-2020).

 

Διαβάστε το έντυπο πατώντας εδώ

ΆΡΘΡΟ-ΚΕΙΜΕΝΟ ΓΙΑ ΤΟΝ ΓΕΡΟΝΤΑ ΕΦΡΑΙΜ «ΧΑΤΖΗ ΠΑΤΕΡΑ» ΤΩΝ ΛΙΜΝΩΝ

Απρίλιος 14th, 2021 Posted by Άρθρα 0 thoughts on “ΆΡΘΡΟ-ΚΕΙΜΕΝΟ ΓΙΑ ΤΟΝ ΓΕΡΟΝΤΑ ΕΦΡΑΙΜ «ΧΑΤΖΗ ΠΑΤΕΡΑ» ΤΩΝ ΛΙΜΝΩΝ”

 

ΤΑ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΛΑΚΩΝΙΑ ΚΑΙ Ο ΟΣΙΟΣ ΕΦΡΑΙΜ ΤΩΝ ΛΙΜΝΩΝ, Ο ΕΠΟΝΟΜΑΖΟΜΕΝΟΣ «ΧΑΤΖΗΣ ΠΑΤΕΡΑΣ» (1836 – 1909) Πρωτότυπη ιστορική προσέγγιση

 

 

 

Από το έργο του Γιωργή Κυριάκου Κοκολάκη «Ο Χατζή Πατέρας» ο πρόλογος του συγγραφέα και ερανισμός χωρίων ενδεικτικών της αγιότητας του θαυμαστού Γέροντος Εφραίμ των Λιμνών, του επονομαζομένου «Χατζή Πατέρα»

ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΤΟΥ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ

«Αυτά που έγραψα, για τον βίο του Χατζή Πατέρα, είναι συλλογή από τις αναμνήσεις των Λιμνιωτών που τον ενθυμούνται, όταν εζούσε. Τις εμάζεψε και μου τις έστειλε ο Μανώλης ο Κατσούλης. Έχει υπηρετήσει το χωριό, σαν Κοινοτάρχης. Και ήξερε τα πρόσωπα· για να αποτανθεί.

Εγώ σαν ταπεινός δούλος του Θεού, έβαλα την τέχνη. Να προσαρμόσω τη ζωή του. Με το γύρω του περιβάλλον.

Η συγκίνησή μου όταν έγραφα αυτό το πόνημα, ήταν μεγάλη. Γιατί έζησα τα χρόνια που θέλει ο άνθρωπος, ν’ αποκτήσει τις γνώσεις που του χρειάζεται, για να ολοκληρώσει τον προορισμό του, στη πρόσκαιρη ζωή. Στο μεγαλείο της ανθρωπιάς που είχε περιαγάγει ο άγιος του Θεού τις Λίμνες· σε συνεργασία με την Αγία Μαρίνα: την πνευματική του μητέρα. Γεννήθηκα τέσσερα χρόνια μετά τον θάνατό του.

Ο Χατζή Πατέρας είχε την χάρη από τις Ουράνιες Δυνάμεις. Να κάνει και θάματα. Γι’ αυτό έχουνε χρέος κείνοι που ασχολούνται με τα θρησκευτικά ζητήματα, να τον ανακηρύξουν άγιο. Με το καλογερικό του όνομα: Εφραίμ. Θα είναι η αναγνώριση, για τις υπηρεσίες που επρόσφερε στους πάσχοντες. Τα δραματικά χρόνια της Τουρκοκρατίας. «Άγιοι ονομάζονταν ακόμη πρόσωπα, με εξαιρετική πνευματική δύναμη, με αρετές και πνευματικό βίο». Κατά τα καθιερωμένα».

 

 

 

Παραθέτουμε, στην συνέχεια, ένα απόσπασμα από το ως άνω μνημειώδες έργο που ο ίδιος ο συγγραφέας εξέδωσε στην Αθήνα το έτος 1986 για τον Εφραίμ «Χατζή Πατέρα» των Λιμνών, το οποίο αφ’ ενός αφορά σε επιστολή που απεστάλη στον Γέροντα από τα Ιεροσόλυμα εκ μέρους ενός μετανοηθέντος, πιστού πλέον, πρώην ληστή και αποτελεί χαρακτηριστικό δείγμα της μεγάλης εκτίμησης και υπόληψης που έχαιρε ο Γέροντας στην Κρήτη και ευρύτερα, αλλά κυρίως και της τεράστιας πνευματικής του επιρροής και εμβέλειας στο Χριστεπώνυμο πλήρωμα, αφ’ ετέρου δε κάνει λόγο για τα τελευταία έτη της επίγειας ζωής του Γέροντος:

«Ο Χατζή Πατέρας κινάει στο χωριό του. Τον ανάμενε επιστολή από τα Ιεροσόλυμα. Την ανοίγει και διάβαζε.

«Αγαπητέ Χατζή Πατέρα, υγιαίνομεν, υγείαν ποθούμεν και διά την ιεροσύνην σας. Ο ζωέμπορος μου βρήκε μία ωραία κοπέλα, Χριστιανή, από τα Ιεροσόλυμα και με στεφάνωσε. Έχω και γιο και μου μοιάζει. Τον έβγαλα Εφραίμ, να τιμήσω τον σωτήρα μου. Ο Θεός να σ’ έχει καλά, να κάνεις καλές πράξεις. Έγινα και Χατζής, δίπλα ο Ιορδάνης Ποταμός, με τόσα αγιάσματα: Οι Χριστιανοί, σκέφτηκα, έρχονται από την Αφρική και γίνονται Χατζήδες, κι’ εγώ που έχω δίπλα μου τον Ιορδάνη ποταμό, θ’ αφήσω την ευκαιρία να μου φύγει. Είναι κατάμαυροι σαν το κατράμι οι κακομοίρηδες, ασχημάνθρωποι και τους λυπάμαι. Μα είναι καλοί Χριστιανοί. Και θρέφω μαζί τους συμπάθεια. Όσο για τις αμαρτίες που έχω καμωμένες, τις έχω αποξεχάσει. «Εγώ ήμουν ληστής;», ρωτάω μια μέρα τον εαυτό μου. – «Ποιος σου το είπε;». Μου απαντάει. «Εσύ είσαι από γεννητώντας καλός Χριστιανός». Τι δεν κάνει, αγαπητέ μου Χατζή Πατέρα, το Άγιο Πνεύμα. Ας είσαι καλά. Κι η Αγία Τριάδα, να κυβερνάει το πνεύμα σου.

Έχετε χαιρετισμούς από το συνεταίρο μου.

Σε ασπάζομαι.

Ελπιδοφόρος Ελληνορώσος. Χριστιανός Ορθόδοξος»

Ακολούθως, ο συγγραφέας εξιστορεί τα τελευταία έτη της επίγειας ζωής του Γέροντα Εφραίμ «Χατζη-πατέρα» των Λιμνών ως εξής:

«Τέλεψεν η ανακαίνιση του Άη Γιάννη του Προδρόμου· γίνηκε Νεκροταφείο. Από τις τρεις εικόνες του τέμπλου οι δυό, του Χριστού και της Παναγίας: ένθρονες. Είναι δωρεά του Χατζή Πατέρα. Έχει και γραφτή αφιέρωση: «Πρέσβευε Δέσποινα, υπέρ του Δούλου σου Εφραίμ ιερομονάχου». Και: «Μνήσθητι Κύριε του δούλου σου Εφραίμ, ιερομονάχου».

Πέρασαν τρία-τέσσερα χρόνια, εξακολουθούσεν ο Χατζή Πατέρας την ιεροσύνη του· έκανε και διαβαστικά. Προχωρημένος τώρα στα χρόνια άρχισε να κουράζεται, είχεν κι’ αδυνατίσει με τις νηστείες και τις προσευχές. Μια  μέρα παρουσιάζεται στον Δεσπότη.

-Μου αναθέσατε Θεοφιλέστατε την ενορία της Παναγίας της Ευαγγελίστριας στο χωριό μου, μέχρι να λευτερωθεί η Κρήτη. Τώρα είναι λευτερωμένη τόσα χρόνια. Ανοίξαν και τα σκολειά, και υπάρχουν γραμματισμένοι που θέλουν να γίνουν παπάδες. Εγώ εγέρασα και έχω ανάγκη, να πάω σε κάποιο μοναστήρι· ν’ αποτελέψω τις ημέρες που μου έχει γραμμένες ο Θεός.

-Πού να βρεθούν παπάδες σαν τον Χατζή Πατέρα, διανοούνταν ο Δεσπότης, έχει κάνει το χωριό του άγιο τόπο. Συγχώρεσε, σαν τον Χριστό και τους σταυρωτές του· είχε μάθει πήγαν και ζήτησαν συγχώρηση από τον πατέρα του, την ώρα που ψυχομαχούσε. Ήταν κι ο ίδιος εκεί· τους έδωκε και κείνος, τη συγχώρεσή του.

Είδε το Δεσπότη, ο Χατζή Πατέρας απορροφημένο από τις σκέψεις του. Στρέφεται:

-Δε γίνεται αλλιώς Θεοφιλέστατε, πρέπει να παραδώσω αυτές τις ημέρες την ενορία. Δεν αισθάνομαι καλά και θέλω να ξεκουραστώ. Είχεν αρχίσει να ρέβει.

-Αφού επιμένετε, δεν μπορώ να σας αξιώσω να μείνετε. Παραδώστε το κλειδί της Παναγίας στον Πρωτόπαπα. Θα φροντίσω να κάνω άλλο εφημέριο. Σας ευχαριστώ πολύ για τις πολύτιμες υπηρεσίες που προσφέρατε στην Εκκλησία. Καλά τέλη της ζωής σας· ειρηνικά και αναμάρτητα.

-Το χρέος μου έκανα Θεοφιλέστατε. Σας ευχαριστώ κι’ εγώ για την αγάπη και την εκτίμηση που με περιβάλλετε.

Είπεν ο Χατζή Πατέρας, πήρε το παχουλό χέρι του Δεσπότη και το φίλησε. Κίνησε κατόπι για το χωριό του ικανοποιημένος που μπόρεσε, να προσφέρει και κείνος, κάτι στους πάσχοντες.

Πέρασε λίγος καιρός, κι’ άρχισε να συνέρχεται ο Χατζή Πατέρας. Εκατέβαινε τώρα και λειτουργούσε, στις Εκκλησούλες του Αγίου Νικολάου· καλεσμένος από τους Χριστιανούς. Μπασμένος ο χρόνος το 1903, κτίζει στο ένα από τα δυο νησάκια του Αγίου Νικολάου, εκκλησούλα στους Αγίους Πάντες· πάνω στα ερείπια μιας Εκκλησίας, είχαν κτίσει οι Φράγκοι μοναχοί. Είναι μονόχορος βασιλική, οξυκόρυφος· με σφεντόνι. Οι εικόνες του τέμπλου (Χριστός ένθρονος, Θεοτόκος Βρεφοκρατούσα, Άγιοι Πάντες), είναι λαϊκής τέχνης.

Έκτισε και μικρά κελιά γύρω από την Εκκλησούλα. Μήπως μπορέσει, αν έχει χρόνια και υγεία, να πραγματοποιήσει τ΄ όνειρό του. Να κάνει μοναστήρι εφάμιλο του Σινά. Στο μέρος που έκανεν ο Θεός τον Παράδεισο. Κι’ έβαλεν τους Πρωτοπλάστους.

Τότε το νησάκι αυτό ελεγόταν «Άγιοι Πάντες». Πήρε το όνομα, από την εκκλησούλα που έκτισεν ο Χατζή Πατέρας. Το άλλο νησάκι, το διπλανό του, λεγόταν Φανάρι. Και τα δύο νησάκια, ακούγονται τώρα: νησιά του Αγίου Νικολάου.

Τη γιορτή των Αγίων Πάντων, προσέρχονται οι Αγιονικολιώτες να λειτουργηθούν. Γίνεται πανηγύρι κι’ απολαβαίνουν οι Χριστιανοί τη μαγεία του τόπου, που θα ήταν ο Παράδεισος. Εκτελούνε και τα θρησκευτικά τους καθήκοντα στους Άγιους Πάντες.

Στα κελιά αυτά ασκήτευε ο Χατζή Πατέρας, ως το 1909 που αποδήμησεν εις Κύριον, με εξομολόγηση και Θεία Μετάληψη. Αξιώθη να δει την Κρήτη ελεύθερη. Και το μεγάλο πολιτικό της νεώτερης Ελλάδας: τον Ελευθέριο Βενιζέλο. Να τον καλούνε στην Αθήνα· ν’ αναλάβει την διακυβέρνηση της χώρας. Τρώγανε και τότε την Ελλάδα οι εμφύλιοι σπαραγμοί, που της φέρνουν πάντα την κακοδαιμονία και την πτώση.

Δεν αξιώθηκεν όμως να δει την ένωση της Κρήτης με την μητέρα Ελλάδα. Κι έφυγε στον άλλον κόσμο μ’ αυτόν τον καϋμό.

Στο τέλος της ζωής του έτρωγεν ελίτσες και ψωμάκι. Βρέθηκεν ο οργανισμός του αδύνατος και τον ρίχνει κάτω η γρίπη. Δεν είχε και ποιος να τον φροντίσει. Πάνω στις οκτώ ημέρες από την αρρώστεια του εγκατέλειψε τα εγκόσμια. Αν άντεχεν ο οργανισμός του, να περάσει η ενάτη ημέρα, θα γλίτωνε. Η γρίπη, όταν περάσει το στάδιό της, τις εννιά μέρες, μετά εκφυλίζεται. Τώρα με τα αντιβιοτικά έχει γίνει ακίνδυνη.

Την ημέρα του θανάτου του έβρεχεν αδιάκοπα από το πρωί, ως το βράδυ. Τον επήγαν στην Παναγία την Ευαγγελίστρια στο χωριό του και τον εξενύχτησαν. Την άλλη μέρα καλοσύνεψεν ο καιρός, ο Ήλιος στέγνωσε την υγρασία και τον εκηδέψαν. Την εκφορά του παρακολουθούσε σύσσωμο το χωριό. Ήρθαν και ξένοι από τα χωριά, που εμάθανε τον θάνατό του. Ο Επίσκοπος Πέτρας του έβγαλε επικήδειο.

Η ταφή του έγινε δεξιά, ως μπαίνουμε μέσα, από την παλιά πτέρυγα του Νεκροταφείου, στον Άη Γιάννη στις Πλακούρες. Από τον τάφο του παίρνανε χώμα· το καπνίζονταν οι άρρωστοι και γίνονταν καλά. Κι είχαν πάρει όλο το χώμα· από του κεφαλιού του την μεριά.

Βλάστησε και λουλούδι στο πέτρινο μνήμα του. Όταν ανοίξαν τον τάφο του. Πήρε ένα του δόντι η Σοφία του Γιανναροδημήτρη. Και το φυλάει. Σαν άγιο λείψανο.

Αυτός ήταν ο θαυματουργός Χατζή Πατέρας. Χρέος της Εκκλησίας είναι να τον κατατάξει με τους Αγίους».

Παρουσίαση-φιλολογική επιμέλεια

Ευάγγελος Ζυγούρας, κλασικός φιλόλογος, επιστημονικός συνεργάτης Ε.Δ.Ι.Ε.Γ.Ο.Θ.Π.

Ο Άγιος Νεκτάριος μέτρο αξιολόγησης της πορείας μας προς τη Βασιλεία του Θεού

Απρίλιος 14th, 2021 Posted by Άρθρα 0 thoughts on “Ο Άγιος Νεκτάριος μέτρο αξιολόγησης της πορείας μας προς τη Βασιλεία του Θεού”

 

Στο πλαίσιο των εορταστικών εκδηλώσεων για τα εκατοντάχρονα του Αγίου Νεκταρίου, πολλοί ενορίτες μου στο Ιερό προσκύνημα των Αγίων Αναργύρων, της Ιεράς Μητροπόλεως Πέτρας και Χερρονήσου, φίλοι και συνεργάτες, διερωτήθηκαν γιατί δεν έγραψα κάτι, προς τιμή του Μεγάλου και θαυματουργού Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως, προς τιμήν του «ιδικού μου Αγίου», του «αγαπημένου μου Αγίου»  ή όπως σε πολλές επίσημες προσφωνήσεις και άρθρα μου έχω δηλώσει με τόλμη και παρρησία, «πατέρα και σχολάρχη μου» στις Δημόσιες Εκκλησιαστικές Σχολές Τήνου, Χανίων, Ηρακλείου  στις οποίες δίδαξα επί  δεκαετίες, ο οποίος  αποδεδειγμένα, με συνοδεύει στις ιεραποστολικές μου δράσεις στην Ελλάδα και «επέκεινα των συνόρων», μου «εμφανίζεται» συχνά, στα ιερά προσκυνήματα στα οποία με τη χάρη και το έλεος του Τριαδικού Θεού,  «λειτουργώ»,  «με προστάτευσε, με φώτισε  και με «έσωσε κυριολεκτικά, στις αρχές του 2018, από τα χειρότερα», με βοήθησε αποδεδειγμένα, από της ηλικίας 16-17 ετών (ιεροσπουδαστικά χρόνια),  στη συνέχεια, ως φοιτητή θεολογίας στο Παρίσι, ως καθηγητή. Τέλος, με «εξέλεξε» και με «ευλόγησε» ως Σχολάρχη της Α.Ε.Σ.Κ. το καλοκαίρι του 1994, εμφανιζόταν συχνά, στην Σχολή του Ηρακλείου, επί σχολαρχίας μου, ως πολλοί μαθητές και συνεργάτες μου δύνανται να επιβεβαιώσουν το γεγονός αυτό,  με «εξέλεξε»  επίσης, στις αρχές Φεβ. 2007,  «καθιδρωμένος», μάλιστα (ως μου φανερώθηκε «κατ΄όναρ»), στη βαθμίδα του πανεπιστημιακού καθηγητή (Αναπληρωτής Καθηγητής) της Πατριαρχικής Ανωτάτης Εκκλ/κής Ακαδημίας Κρήτης.  Αποδεδειγμένα,  με διαφύλαξε εμένα προσωπικά,  την οικογένεια μου και τους στενούς επιστημονικούς μου συνεργάτες από πολλούς κινδύνους και κακοτοπιές από  τον Ιούνιο του 2017, μέχρι σήμερα.

 

Δοξάζοντας και τιμώντας, με ένα ιδιαίτερο πνευματικό τρόπο, την ιστορική αυτή επέτειο (εν σιωπή και προσευχή) και μάλιστα «κεκλεισμένων των θυρών», κάθισα και έγραψα ένα μικρό ευλαβικό αφιέρωμα στον Άγιο Νεκτάριον Πενταπόλεως, αναμιμνησκόμενος τα ιερά βιώματα και τα δάκρυα κατανύξεως, που έζησα, όταν, επί πολλούς μήνες και κυρίως  με ολονυχτίες, «συν-έγραψα» τρόπον τινα,  το γνωστό σύγγραμμα μου περί του Αγίου Νεκταρίου ως «Προστάτη των Ασθενών και των Αδυνάτων» (Άγιος Νικόλαος Λασιθίου, 2015, σύνολο σελίδων 300), με πολλή προσευχή, με ελάχιστα βοηθήματα και με την συνεχή, πιστεύω, επιστασία του Αγίου!

 

Ο Άγιος Νεκτάριος, ο Άγιος της αγάπης, της υπομονής, της συγχώρεσης και των Εκκλησιαστικών Γραμμάτων, να  χαρίζει υγεία σε όλους τους συνεργάτες μας στο Ε.Δ.Ι.Ε.Γ.Ο.Θ.Π., στην Π.Α.Ε.Α.Κ. και στους «κεκοπιακότας» για την ανάρτηση άρθρων και εισηγήσεων μου στην ιστοσελίδα του Ι.Ε.Γ.Ο.Θ.Π.-Ε.Δ.Ι.Ε.Γ.Ο.Θ.Π.,  να ευλογήσει και να φωτίσει πλουσίως, τους ευσεβείς και φιλάγιους αναγνώστες, οι οποίοι αναζητούν το «Υδωρ εκ Πέτρας» και μηνύματα «ζωής αθανάτου» στον χώρο της παρούσας ιστοσελίδας του Ιδρύματος μας.

 

ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΡΟΔΟΝ ΤΟ ΑΜΑΡΑΝΤΟΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΣΕΡΓΙΟΥ ΤΟΥ ΡΑΝΤΟΝΕΖ, ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ ΚΑΙ ΝΕΚΤΑΡΙΟΥ ΠΕΝΤΑΠΟΛΕΩΣ

 

ΑΓΙΟΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΚΡΗΤΗΣ, ΕΟΡΤΗ ΤΟΥ ΑΚΑΘΙΣΤΟΥ 16 Απριλίου 2021

 

Ο ΙΔΡΥΤΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΟΥ Ι.Ε.Γ.Ο.Θ.Π.(2008) και του Ε.Δ.Ι.Ε.Γ.Ο.Θ.Π.(2019)

 

Πρωτοπρεσβύτερος Γεώργιος Μαρνέλλος, τ. Διευθυντής- Σχολάρχης, Αναπλ. Καθηγητής της Π.Α.Ε.Α.Κ., Επισκέπτης Καθηγητής Πανεπιστημίων του Εξωτερικού

 

                                    ΕΥΛΑΒΙΚΟ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΟΝ ΑΓΙΟ ΤΗΣ ΑΓΑΠΗΣ, ΤΗΣ ΣΥΓΧΩΡΕΣΗΣ, ΤΗΣ ΥΠΟΜΟΝΗΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΘΛΙΨΕΩΝ

 

Ο ΑΓΙΟΣ ΝΕΚΤΑΡΙΟΣ  ΜΕΤΡΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΜΑΣ ΠΡΟΣ ΤΗ ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΤΟΥ ΘΕΟΥ. ΤΟ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΤΟΥ ΜΗΝΥΜΑ ΕΙΝΑΙ: «ΓΝΩΘΙ ΣΑΥΤΟΝ» και «ΠΡΟΣΧΩΜΕΝ. ΤΑ ΑΓΙΑ ΤΟΙΣ ΑΓΙΟΙΣ»

 

ΠΡΩΤΟΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΜΑΡΝΕΛΛΟΥ, ΔΡΑ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ, τ. ΔΙΕΥΘΥΝΤΗ, ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΚΑΙ ΜΕΛΟΣ ΤΗΣ Δ.Ε. ΤΗΣ Π.Α.Ε.Α. ΚΡΗΤΗΣ

 

Την Κυριακή 08 Νοεμβρίου 2020, επέτρεψε ο Άγιος Νεκτάριος, Μητροπολίτης Πενταπόλεως, ο Θαυματουργός, «κεκλεισμένων των θυρών» του Ιερού Ναού των Αγίων Αναργύρων της πόλεως του Αγίου Νικολάου, εξαιτίας του «γενικού κλεισίματος» («απαγορευτικό»), να «συλλειτουργήσομε» «τω ιερουργούντι Κυρίω» (Άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος», στο διαμορφωμένο  σε παρεκκλήσιο, με την ευλογία του Σεβασμ. Μητροπολίτου Πέτρας και Χερρονήσου κ. Γερασίμου,  Β΄ κλίτος, επ΄ονόματι των Θαυματουργών Αγίων της εποχής μας: Νεκταρίου Πενταπόλεως και Λουκά, Συμφερουπόλεως των «Αναργύρων Ιατρών».

 

Στη θεία ευχαριστία κατά τον Ιερόν Χρυσόστομον «πάρεστιν ο Χριστός και νυν, ο την τράπεζαν διακοσμήσας εκείνην». «Ουδέ γαρ άνθρωπος εστιν ο ποιών τα προκείμενα γενέσθαι σώμα και αίμα Χριστού, αλλ΄αυτός ο  σταυρωθείς υπέρ ημών Χριστός… Σχήμα πληρών έστηκεν ο ιερεύς τα ρήματα φθεγγόμενος εκείνα, η δε δύναμις και η χάρις του Θεού εστί…Τούτο μου το σώμα, φησί. Τούτο το ρήμα μεταρρυθμίζει τα προκείμενα». Ο Χριστός, «ως αξιόπιστος Αρχιερεύς» είναι πάντοτε παρών στη θεία ευχαριστία  και εισακούει εκείνους, οι οποίοι προσέρχονται σε αυτόν (Μ. Αθανάσιος). Ο ίδιος ο Χριστός στην θεία λατρεία, κατοικεί μέσα μας, μεταδίδει στον συλλειτουργούντα ιερέα το «άχραντο σώμα  Του και το τίμιο αίμα Του» και μέσω αυτού «παντί τω λαώ». Η Εκκλησία δεν είναι μια κοσμική κοινωνία «εκ του κόσμου τούτου» αλλά ιερή κοινότητα με προεκτάσεις στον «μέλλοντα αιώνα».

Κάθε χριστιανός με το βάπτισμα του γίνεται αναπόσπαστο μέλος της Εκκλησίας και συνεπώς και μέρος του πληρώματος «του τα πάντα και εν πάσι πληρουμένου». Η Εκκλησία είναι το Σώμα του Χριστού, το πλήρωμα του Χριστού (Εφ.1, 23). Με τον τρόπο ο χριστιανός αυτό φτάνει στην πληρότητα της ανθρωπίνης υπάρξεως του. Σε αυτή την «πληρότητα», την «καινότητα ζωής», μπορεί να φτάσει κάθε χριστιανός, κληρικός ή λαϊκός,  συμμετέχοντας συνειδητά, στα άγια μυστήρια της Εκκλησίας και καλλιεργώντας τις αρετές, σύμφωνα με το μέτρο της πίστεως του και την «εν χάριτι» ζωή του εντός της Εκκλησίας.

Στη θεία ευχαριστία, κατά την ιερή υπέρτατη στιγμή, μετά την μυστική προσευχή «Πρόσχες Κύριε Ιησού Χριστέ… και ελθέ εις το αγιάσαι ημάς, ο άνω τω Πατρί συγκαθήμενος και ώδε ημίν αοράτως συνών…» και μετά την προτροπή «Πρόσχωμεν», δηλαδή, «ας προσέξομε», ο λειτουργός, λαμβάνει τον άγιο Άρτο και με τα δυο του χέρια, υψώνει αυτόν και εκφωνεί  με  ευλάβεια: «Τα Άγια τοις Αγίοις» (τα Άγια είναι για τους Αγίους).

Στη θεία λειτουργία συλλειτουργούν, ο ουρανός και η γη, Άγιοι Άγγελοι, και Άγιοι Απόστολοι και Θεοφόροι Πατέρες, ενωμένοι με την «κατά τάξιν», και «κατ΄οικονομίαν» ιερωσύνη της Καινής Διαθήκης, οι πάντες  «συνδοξολογούμεν την αγαθότητα του Κυρίου και Θεού Ημών».

Πρέπει να ομολογήσομε, με ταπείνωση και συντριβή, ότι κάθε φορά που λειτουργούμε στους χώρους του Γενικού Νοσοκομείου της πόλεως του Αγίου Νικολάου Κρήτης, κοντά στον πόνο και στην αγωνία των πασχόντων, βιώνομε μεγάλη αγωνία, ώστε να μην διαταράξομε με τις «βιαστικές» τελετουργικές μας κινήσεις και τους «αμετροεπείς» βηματισμούς μας, την ουράνια συγχορδία των μουσικών ενάρθρων ήχων και βηματισμών των Αγίων που συνηχούν, στον χώρο της θείας λατρείας, στους διαδρόμους και στους θαλάμους του Νοσοκομείου. Συναισθάνομαι την ευθύνη που δεν δύναμαι να εκλεπτύνω  σε υπέρτατο βαθμό, τα αισθητήρια του σώματος και της ψυχής μου, ώστε, να είναι σε θέση η ψυχή, να αφουγκράζεται τα βήματα της παρουσίας του Κυρίου, την παρουσία των Αγίων Αναργύρων, Νεκταρίου Πενταπόλεως, Λουκά του Ιατρού και του Οσίου Εφραίμ, θαυμαστού Γέροντα του Μεραμπέλλου (+1909), ο οποίος από τις 23 Απριλίου του έτους 2014, βρίσκεται υπομονετικά και «συγχωρετικά», ανάμεσα μας.

 

Έχω τη βεβαιότητα, ότι φέτος, ανήμερα της εορτής των Ταξιαρχών, ημέρα που εκδήμησε ο Μεγάλος Άγιος των καιρών μας, ο «εξαϋλωμένος» και «πάμφτωχος» Γέροντας, στο «Αρεταίειον Νοσοκομείον» (παρέδωσε το πνεύμα του στον Πανάγιον Θεόν, το βράδυ, 8-11-1920), ότι ο Άγιος Μητροπολίτης Πενταπόλεως Νεκτάριος είναι ζωντανός, είναι διαχρονικός, είναι παρών στο ιερό βήμα του ναού των Αγίων Αναργύρων, και όχι μόνον, φορώντας την αρχιερατική του στολή,  συλλειτουργεί με τον ίδιο τον αγαπημένο του Ιησούν Χριστόν, τον σταυρωμένο και Αναστάντα εκ νεκρών, Κύριον, έτσι, όπως έπραττε πάντοτε,  ταπεινά, σεμνά, χαμηλότονα, με δάκρυα κατανύξεως, ιεροπρεπώς.

Η «σύμπτωση» των «κεκλεισμένων Ναών», κατά τις ημέρες που συμπληρώνονται τα εκατό έτη από την κοίμηση του Μεγάλου και συγχρόνου Αγίου (8-11-1920 έως 8-11-2020), όπως δείχνουν οι περιστάσεις (η διατάραξη της φυσικής ισορροπίας, οι γνωστές λοιμώξεις, η αστραπιαία μετάδοση του θανατηφόρου κορωνοϊού,  των παθογόνων μικροβίων και οι συνακόλουθες επιπλοκές που επιβαρύνουν  τον αέρα και το περιβάλλον), το συνηθισμένο  στην Ελλάδα, «ασχημο»  κλίμα  των «κοσμοπανηγύρεων» κ.α., πρέπει να είναι και αυτό, πιστεύω, μέσα στο «σχέδιο του Θεού»!

«Αποφεύγοντας», δηλαδή και ο τιμώμενος και λαοπρόβλητος Άγιος Νεκτάριος, παραμονές της εορτής Του, διακριτικά και παραπονετικά, προγραμματισθείσες, από καιρό, ιερές πανηγύρεις και «πολυθόρυβες» εκδηλώσεις, στις οποίες κυριαρχούν, πολλές φορές,  λόγοι και ομιλίες, «ο βερμπαλισμός», η αλαζονική έκφραση για να προβληθεί ο εαυτός μας, οι γνώσεις μας, η κατά κόσμον παιδεία, η επιστημοσύνη και η κομπορρημοσύνη μας, οι άδικες κριτικές… που μάλλον, δεν αρέσουν στον Άγιον.

Με όλα αυτά, τα αρνητικά για τον ορθόδοξο και θεολόγο επιστήμονα «προσόντα-ιδιότητες», πιστεύομε και ας μας συγχωρέσουν οι φιλάγιοι αναγνώστες, προβάλλονται, μερικές φορές, περισσότερο, οι Ομιλούντες, οι λεγόμενοι «διαλέκτες», «διαλεξάδες», η επιστημοσύνη και οι γνώσεις τους, το πνεύμα της εποχής μας, ο εμπαθής εαυτός μας, οι μεταπτυχιακές σπουδές μας, σε Σχολές του Εξωτερικού (πχ. τύπου Τυβίγγης). Η ιδιότυπη κριτική προσέγγιση των παραπάνω διανοούμενων,  συνειδητά ή ασυνείδητα, με τον προφορικό ή γραπτό τους λόγο, μερικές φορές, προσεγγίζοντας μνημειώδη έργα των Αγίων, ξεπερνάνε, χάρη της  αλαζονείας και καυχήσεως τους,  τα όρια της ευπρέπειας, του σεβασμού και της ιεροπρέπειας. Διότι, θεληματικά ή άθελα τους, δίδουν αφορμή, όχι μόνο στους Ετερόδοξους ή Αλλόδοξους, αλλά και σε νέους επιστήμονες (ιστορικούς, Θεολόγους και Φιλόσοφους), για να υποτιμήσουν, να αδικήσουν, να αμφισβητήσουν ενδεχομένως την «ορθοδοξία»  και το κύρος, συγχρόνων Αγίων Διδασκάλων του Ελληνικού Γένους και Συγγραφέων της Ορθόδοξης Εκκλησίας μας. Να απαξιώσουν  την αγιότητα τους, κριτικάροντας πολύ εύκολα, «άκριτα», την διδασκαλία των συγκεκριμένων Αγίων, ορισμένα έργα τους ή  απόψεις τους, οι οποίες, ας μην το ξεχνάμε, εκφράστηκαν ή συνεγράφησαν με Πνεύμα Άγιον, με προσευχή, μελέτη των πηγών και βοηθημάτων παλαιότερων εποχών, κάτω από τις κανδήλες και τα κεράκια των μοναστηριών (πχ. όπως συμβαίνει με ορισμένα από τα έργα και τις διασκευές, με την «ορθοδοξοποίηση» έργων ρωμαιοκαθολικής ασκητικής γραμματείας, των λεγόμενων «Κολλυβάδων» (Φιλοκαλικό και Αναγεννητικό Κίνημα του ΙΗ΄αιώνα) και με κάποια «κριτικά σχόλια», που κάποια στιγμή, συνανατά ο αναγνώστης σε κάποια εισαγωγικά σημειώματα, επανεκδόσεων βιβλίων και μελετών του Αγίου Νεκταρίου. Ίσως, από ότι, διαισθάνομαι, φέτος, ο Άγιος και δάσκαλος και Σχολάρχης μας, Θεραπευτής των ασθενών και των αδυνάτων, να προτίμησε ένα άλλο είδος εορτασμού: Εκείνο, της αυτογνωσίας, της στροφής του χριστιανού στην νηπτική καρδιά του, στον εσώτατο θάλαμο της ψυχής, της ανακάλυψης της βασιλείας του Θεού «εντός ημών». Ίσως, ο Άγιος της ταπείνωσης, της αγάπης, της προσευχής, της άσκησης στο μυστήριο της σιωπής και της συγχώρησης, να ήθελε  να τον γιορτάσομε, εμείς οι Ορθόδοξοι Έλληνες, πιο ταπεινά και σεμνά, «εν τη σιωπή», και μάλιστα, τις ώρες που Αυτός, συνήθως, είναι απασχολημένος με την φιλανθρωπία, επισκεπτόμενος συμπαθώς, τους θλιμμένους, τους  βαρέως νοσούντας και τους θεράποντες ιατρούς και νοσηλευτές των Νοσηλευτικών Ιδρυμάτων της χώρας μας.

 

Κάνοντας λόγο περί «σιωπής», διευκρινίζομε ότι: «σιωπή» δεν σημαίνει «έρημος», όπως και «έρημος» δεν σημαίνει «σιωπή». «Ο σιωπηλός άνθρωπος είναι ο θρόνος της επιγνώσεως», διδάσκει ο Όσιος Θεόδωρος Εδέσσης. «Διώχνε μακριά σου το πνεύμα της πολυλογίας» λέγει, «γιατί σε αυτή βρίσκονται φοβερότατα πάθη, το ψεύδος, η θρασύτητα, οι αστειότητες, η αισχρότητα, η μωρολογία και γενικώς «από την πολυλογία δεν θα ξεφύγεις την αμαρτία». Αλλά και λόγο θα δώσομε για κάθε λόγο ανωφελή, είπεν ο Κύριος» (Ματθ.12,36). Αν θέλομε να βαδίζομε την κατά Χριστόν φιλοσοφία (φύλαξη του νου και νήψη), δηλαδή, την οδό που οδηγεί στη Βασιλεία του Θεού (Λουκ. 17,21), χρειάζεται ακλόνητη πίστη και αγάπη στον Θεόν, εγκράτεια, άσκηση στη σιωπή, συνεχής προσευχή, αλλά και ταπείνωση. Όπου υπάρχει ταπείνωση, νήψη και προσευχή, εκεί ασφαλώς είναι ο τόπος του Θεού, δηλαδή καρδιακός ουρανός, στον τόπο αυτό κατοικεί ο Θεός (Νικοδήμου του Αγιορείτου, Φιλοκαλία, τ. Γ΄).

 

Αγαπητοί  αναγνώστες, συγχωρέσετε με, που κατά την επέτειο αυτή των εκατοντάχρονων από την «εκδημία» ή την «αποδημία» στην ουράνια πατρίδα μας,  του  Αγίου Νεκταρίου, θα πω με παρρησία ότι, σαν να μου φάνηκε αγγελικό κάλεσμα προς εμένα τον ελάχιστο ιερέα, προς τους ενορίτες μας, στο «μικρό ποίμνιο» μας, που περιβάλλει το ιερό προσκύνημα των Αγίων Αναργύρων (εννοούμε τους νοσηλευόμενους αδελφούς μας και τους εργαζόμενους στο Νοσοκομείο και προς τους εμπόρους της λαϊκής αγοράς της πόλεως μας), αυτή η μυστική γλυκύτατη φωνή, που έφτασε μέσα από τον «ενδιάθετον εν τη καρδία, λόγον», να γίνει «λόγος προφορικός» με την «ιερουργία του λόγου» στα τρίσβαθα των ακουσάντων δια του μεγαφώνου, το κήρυγμα με θέμα:  «Πρόσχωμεν. Τα Άγια τοις Αγίοις».

Βιώνοντας, με ένα ιδιαίτερο τρόπο, την Κυριακάτικη θεία λειτουργία (08-11-20), πρέπει να το ομολογήσω, ναι, βίωσα την προτροπή: «τα Άγια τοις Αγίοις» και βαθιά συγκλονίστηκα. Το αισθάνθηκα, αυτή τη φορά, ως ένα ουράνιο μήνυμα του Αγίου Νεκταρίου, ως ένα κάλεσμα προς όλους εκείνους που θέλουν να τον τιμήσουν, μαζί με εμάς, «εν τη σιωπή», με την ευκαιρία των εκατοντάχρονων  από την ιερά Του κοίμησή του, πορευόμενοι «εν καινότητι ζωής», προς τον δρόμο της αυτογνωσίας, της  μετάνοιας, της αλλαγής πλεύσης του νου και της καρδιάς, του αγιασμού και της σωτηρίας.

Ως ευκαιρία θεόσταλτη,  λόγω και της πανδημίας και του «γενικού κλεισίματος»  των Ελλήνων, στα σπίτια μας, ως λειτουργικό και ποιοτικό χρόνο για την  ανακάλυψη του εαυτού μας, των ερειπίων μέσα μας, κυρίως της εμπάθειας  μας,  της έλλειψης αληθινής και ανυπόκριτης αγάπης, πρώτιστα ημών των ιερωμένων και κατόπιν των λαϊκών, προς τους άλλους, και ως δυνατότητα προσπάθειας για ανασυγκρότηση της ορθόδοξης πνευματικής μας ζωής. Ως «χρονικό διάστημα» για περισσότερη μελέτη των θεόπνευστων Γραφών, Πατερικών κειμένων, και των βίων των Αγίων.

Ειδικότερα,  εμείς όλοι οι πιστοί, το πλήρωμα της Εκκλησίας, οι βουλόμενοι να τιμήσομε και να ευχαριστήσομε τον Άγιον Νεκτάριον, για τις ευεργεσίες Του,  ας «εκμεταλλευτούμε» ορθώς,  την περίσταση αυτή του «απαγορευτικού» της «ελεγχόμενης κυκλοφορίας των Ορθοδόξων Ελλήνων Πολιτών, λόγω της λοιμώδους νόσου) και να προχωρήσομε σε επισταμένη μελέτη των συγγραμμάτων του Αγίου, με πρώτο πνευματικό ανάγνωσμα το  σπάνιο βιβλίο Του «ΓΝΩΘΙ ΣΑΥΤΟΝ».

 

Ζώντας και κοινωνώντας «συν πάσι τοις Αγίοις» και ειδικότερα, με την «μαρτυρική» και αγία ζωή του Αγίου Νεκταρίου, του εν Αιγίνη, και εναποθέτοντας «πάσαν την ζωήν ημών Χριστώ τω Θεώ», καλούμαστε να «διευθυδρομήσομε»  το βίο και την «πολιτεία» μας, έχοντας ως πρότυπο, ως «κανόνα πίστεως» και «μέτρο αξιολόγησης» της «παράκρημνης» πορείας μας, τον Φιλοκαλικόν Άγιον, τον φωτισμένο Πατέρα και Διδάσκαλο της Οικουμένης, τον Άγιον  Νεκτάριον, τον εν Αιγίνη.

«Ιδού» λοιπόν, φίλοι αναγνώστες,  «νυν  καιρός ευπρόσδεκτος, ιδού νυν ημέρα σωτηρίας» (Β΄ Κορ. 6,2) για να ανακαλύψομε με την «μέθοδο» αυτή, σιγά-σιγά, τα «μυστικά σκαλοπάτια της βασιλείας του Θεού», «εντός ημών».

 

**

Β’΄ ΜΕΡΟΣ

Ο Άγιος Νεκτάριος Πενταπόλεως (1920-2020) «μέτρο αξιολόγησης» της  ζωής μας

 

Ο Άγιος Νεκτάριος είναι διαχρονικός. Εργάσθηκε μέσα στον κόσμο, αγάπησε τον πλησίον «ως σεαυτόν», γιατί πίστευε, ότι η αγάπη του πλησίον είναι ένδειξη της προς τον Θεόν αγάπης και το μέτρο που σταθμίζει το προσόν της προς τον Θεόν αγάπης μας:

 

«Η αγάπη προς τον πλησίον είναι ένδειξη της αγάπης μας προς τον Θεόν και το μέτρο που μετρά το μέγεθος της αγάπης μας προς τον Θεόν … Η αγάπη του πλησίον είναι προϊόν της αγάπης του Θεού. Διότι η αγάπη προς τον Θεόν, ο οποίος δεν έχει όρια, είναι απεριόριστη, επομένως τους αγκαλιάζει όλους. Αυτός που δεν αγαπά τον πλησίον του δεν έχει αγάπη χωρίς όρια, άρα δεν μπορεί να την απευθύνει στον Θεόν, διότι δεν αγαπά τον Θεόν. Αντίθετα, αυτός που αγαπά τον πλησίον του αγαπά και τον Θεόν, διότι εξωτερικεύοντας την αγάπη του σπάει τα δεσμά της φιλαυτίας και του εγωισμού και έτσι μπορεί να έχει αγάπη απεριόριστη, άξια να την απευθύνει προς τον άπειρον Θεόν … Όποιος αγαπά τον Θεόν, δεν μπορεί να μην αγαπά τον πλησίον του, διότι έχει τον Θεόν στην καρδιά του και η θεία δύναμη που κατοικεί και ενεργεί μέσα του σπάει τις αλυσίδες του εγωισμού και της φιλαυτίας και ελευθερώνει την αγάπη, η οποία πλέον προσφέρεται σε όλους. Η έλλειψη επομένως της αγάπης για τον πλησίον είναι έλλειψη της αγάπης για τον Θεό» (Αγίου Νεκταρίου, Περί των θείων Μυστηρίων).

 

Ο Άγιος Νεκτάριος Πενταπόλεως, ζώντας και μετά θάνατο, συνεχίζει να ζει και να «ποιεί το θέλημα του ουρανίου Πατρός» ανάμεσά μας, να εργάζεται και να συνεργάζεται στην κοινωνία μαζί μας. Συνεχίζει να είναι παρών, αναχωρητής όπως τότε, και ταυτόχρονα κοινωνικός, κοντά στους αδελφούς, κοντά στα προβλήματά τους. Ο Άγιος Νεκτάριος, γράφει ο Μανώλης Μελινός: «Ούτε στην έρημο πήγε, ούτε σε στύλο ανέβηκε, αλλά μέσα στον κόσμο και στην καθημερινότητα έφθασε σε μέγιστα μέτρα αγιότητος, όπως οι μεγάλοι φωστήρες της Εκκλησίας μας. Όλη η ζωή του ήταν έργω και λόγω αδιάλειπτη δοξολογία προς τον εν Τριάδι Θεό και ανύστακτη μέριμνα πώς να ωφελήσει ηθικά την ταλαίπωρη κοινωνία. Περπατούσε στη γη, αλλά ήταν ουρανοπολίτης. Φαινόταν άνθρωπος αλλά ζούσε σαν άγγελος. Επικοινωνούσε με διαφόρους ανθρώπους, αλλά η αναφορά του ήταν αδιάκοπη στον ουρανό. Η υψηλή ιδεολογία τον συνήρπαζε και το συναίσθημα της ηθικής τελειότητος τον θέρμαινε κάνοντάς τον να βρίσκεται σε νοητό περιβάλλον γαλήνης και μακαριότητος. Ειρηνοποιός οσιότης-εμπνευσμένη από την ευαγγελική αρετή-προσανατολίζουσα σταθερά το είναι προς την ανέσπερη Βασιλεία του Θεού».

 

Ο Άγιος Γέροντας της Πάρου, Φιλόθεος Ζερβάκος, αναφέρει τα εξής για τον κορυφαίο και λαοφιλή Άγιο των καιρών μας:

 

«Αλλά και πόσην αγάπην εδείκνυε προς τον πλησίον, ιδίως προς τους πτωχούς, τους οποίους ευμενώς και ιλαρώς υπεδέχετο και έδιδεν ελεημοσύνην ουχί εκ του περισσεύματος, αλλά εκ του υστερήματος του; Πολλάκις εκενούτο το πορτοφόλιον του, έδιδε αφειδώς όλα όσα είχε και δεν εκράτει δια τον εαυτόν του ούτε οβολόν, πιστεύων ότι ο Κύριος θα τω έστελε βοήθειαν. Αι τρεις αύται αρεταί… πίστις, ταπείνωσις και αγάπη, ανέδειξαν τον Πενταπόλεως Νεκτάριον, Άγιον…».

 

Πρότυπο αναχωρητικότητας και κοινωνικότητας ο Άγιος Νεκτάριος για τον άνθρωπο της σημερινής κοινωνίας που πρέπει να έχει μέσα τον «εσωτερικευμένον μοναχισμόν», την έρημο, το απόκοσμο, το αναχωρητικό, το ασκητικό και ταυτόχρονα να είναι κοινωνικός και ειρηνοποιός.

Όλες οι θεόπνευστες διδαχές, η επιγνωσμένη αυτοθεώρηση (αυτογνωσία), η πραότητα, η άκρα ταπείνωση και η φιλανθρωπία του, καταξίωσαν στη συνείδηση του ορθοδόξου πληρώματος τον Άγιο Νεκτάριο, Θεοφόρο Πατέρα και Διδάσκαλο της Ορθόδοξης Εκκλησίας και τον ανέδειξαν στον 20ο αιώνα που έφυγε και στον αιώνα που διανύουμε: «κανόνα πίστεως και εικόνα πραότητος, εγκρατείας και αληθείας διδάσκαλον».

Κανόνας λοιπόν και κριτήριο για μας τους «αυτήκοους» και «αυτόπτες» μάρτυρες των λόγων, των έργων, της αγιότητας, και των θαυμάτων του Αγίου είναι ο Μητροπολίτης Πενταπόλεως Νεκτάριος ο Προστάτης των Θεολογικών και Εκκλησιαστικών Σχολών και Ακαδημιών,  καλός και Άγιος Ποιμένας και λειτουργός του Υψίστου, ο σοφός Διδάσκαλος και «υψιπέτης της Θεολογίας», ο βαθυστόχαστος συγγραφεύς και ποιητής ύμνων, ο «Άγιος Σχολάρχης» και Προστάτης μου στην Εκκλησιαστική Εκπαίδευση (κατά τα έτη 1963-2020), ο   Ιατρός και Θεραπευτής των Ασθενών και των Αδύνατων.

 

«Μέτρο» και «κριτήριο» η ζωντανή φωνή Του, όπως αυτή εξέρχεται δια του χρυσαυγέστατου και μελίρρυτου στόματος Του κατά τις εμφανίσεις Του ή μέσα από τα θεόπνευστα βιβλία Του, όπως είναι: το ΓΝΩΘΙ ΣΑΥΤΟΝ, Η ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗ ΤΟΥ, Η ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ ΤΟΥ, για τον καθένα  πιστό χριστιανό, ιερέα ή λαϊκό, για να τον ενθαρρύνει ή να τον αποθαρρύνει  από τη μετάληψη της θείας κοινωνίας, κατά την στιγμή κατά την οποία ο λειτουργός εκφωνεί το «ΠΡΟΣΧΩΜΕΝ ΤΑ ΑΓΙΑ ΤΟΙΣ ΑΓΙΟΙΣ».

Μέτρο, «ζύγι» για την «ορθοδοξία» και την «ορθοπραξία», μας, μέτρο για την «εν Χριστώ» ζωή μας, για τη συμπεριφορά μας απέναντι στον Θεόν και τον πλησίον, για τη «στάση» μας, στον «Οίκο» Κυρίου, δηλ., μέσα στη δημιουργία του Θεού. Επίσης, μέτρο για τους πνευματικούς μας αγώνες, τους οποίους συνήθως, οι περισσότεροι διεξάγομε με αμετροέπεια, με ασυνέπεια, με αυτονόμηση από τους ιερούς κανόνες και τα ιερά μυστήρια της Εκκλησίας, με αυτονόμηση ακόμα και από τον πνευματικό τον οποία ελεύθερα εμείς επιλέξαμε, πολλάκις, χωρίς την ευλογία του πνευματικού πατρός και καθοδηγητή μας, οι πλείστοι, τολμούν και μεταλαμβάνουν, ας μου επιτραπεί, παντελώς απροετοίμαστοι, αμετανόητοι, χωρίς ειλικρινή εξομολόγηση και αυτογνωσία.

Οι πλείστοι δεν διακρίνομε την ουσιαστική διαφορά ανάμεσα στον «τύπο» και την «ουσία» της λατρείας, ανάμεσα στα μέσα και το σκοπό της χριστιανικής ζωής, ανάμεσα στη γνώση του εαυτού μας και τη γνώση του Θεού, ανάμεσα στην αλήθεια, την «ουσία» και το «ψεύδος», την «πλάνη» των πραγμάτων. Μέσα από το ψεύδος και την λάθος εκτίμηση των πραγμάτων, μέσα από την πλάνη και την αυτοεκτίμηση, την αυτάρκεια και αυταρέσκεια, την υπερβολική έπαρση και υπεροψία, τον εγωκεντρισμό, πως θα μπορέσει κανείς να κάνει την υπέρβαση του εαυτού του; πως θα μπορέσει να ξεπεράσει τα όρια της ατομικότητάς του; πως θα πραγματοποιήσει στην πράξη, την «αναγωγή» του προς τον Θεόν;

Έτσι, συμβάλαμε και εμείς, εκούσια ή ακούσια, συνειδητά ή ασυνείδητα, στη διαμόρφωση μιας χριστιανικής «ιδεολογίας» και μιας πολιτιστικής και λαϊκής νοοτροπίας, στα «θρησκευτικά ζητήματα», όπως μας παρουσιάζονται από τα χρόνια του Όθωνα,  τα καθιερωμένα από τους Βαυαρούς «Θρησκευτικά», με σκοπιμότητα: να μην μάθουν ποτέ τα Ελληνόπουλα την «Ορθόδοξη πίστη και ζωή». Την ιστορία, τη διδασκαλία της Αποκαλύψεως του Τριαδικού Θεού στον Κόσμο και την ακατάπαυστη παρουσία του Κ.Η.Ι.Χ., ο οποίος συνεχώς «υπάγει και έρχεται»,  στην ζωή της Εκκλησίας, δια της παρουσίας και ευλογίας των ιερέων και των Αγίων.  Έτσι,  η μαθητιώσα νεολαία, οι νέοι μας και αργότερα  γενόμενοι οικογενειάρχες ή δάσκαλοι και θεολόγοι, θα μείνουν για πολύ, προβληματισμένοι γύρω από τις αλήθειες της πίστεως μας, παθητικοί θεατές ενός άχαρου, στην πράξη, «αντι-εκκλησιαστικού» και ακαλαίσθητου τοπίου, στο οποίο ο καθένας, εντός και εκτός της Εκκλησίας, κάνει ό,τι θέλει, ό,τι νομίζει ορθό, κατά τη δική του εκτίμηση και με τον τρόπο που αυτός φρονεί, μη υπακούοντας, στην τάξη και στο «εμείς» του σώματος της Αγίας μας Εκκλησίας (Συνοδικό πολίτευμα). Ένοικοι κα θεατές του «θεάτρου του κόσμου» (Άγιος Νικόδημος), χωρίς τη σοβαρότητα και τη δυναμική που δίνει η υψηλή κλήση του ανθρώπου και η προοπτική: για να γίνει αυτός, κόσμημα, τόπος άγιος, «μεθόριον» κτιστής και άκτιστης δημιουργίας, σύνδεσμος κοινωνίας με τον Δημιουργό. Τα παραδείγματα της χρήσης των όρων «Ορθοδοξία» (ορθόδοξη σκέψη) και «Ορθόδοξη Εκκλησία», της «γαλοπούλας» των Χριστουγέννων και του εθίμου του καψίματος του «Ιούδα», τη νύχτα της Αναστάσεως που γίνονται αφορμή για να αδειάσουν, κυριολεχτικά, οι ορθόδοξοι Ναοί την ώρα της θείας Λειτουργίας, καθώς και η βαθιά πνευματική κρίση και ασυνέπεια μεταξύ «ορθοδοξίας» και «ορθοπραξίας», επιβεβαιώνουν, πιστεύομε, ως ένα βαθμό την ανάλυσή μας.

 

Την ώρα αυτή, κατά την οποία όλη η ανθρωπότητα απειλείται από την Πανδημία ή Ενδημία, (λόγω της μολυσματικής νόσου που εξαπλώθηκε παντού στην οικουμένη) και η Πατρίδα μας, ειδικότερα και από τους επεκτατικούς σχεδιασμούς, την επεκτατική πολιτική του υποψήφιου «Χαλίφη» της γειτονικής εξ ανατολών, χώρας, εμείς οι φιλόσιοι και φιλάγιοι «Αγιονεκταρίτες» Έλληνες, έχομε ανάγκη από την «Ενδημία», την «Επιδημία», την ζωογόνα πνοή, την παρουσία, την παραμονή, την θεραπευτική και αγιαστική παρουσία του Αγίου Πνεύματος  στον τόπο στον οποίο εμείς, ως «ευλογημένος λαός του Θεού» «ενοικούμεν» ή «παροικούμεν». «Εν τω συμπληρούσθαι την ημέραν της πεντηκοστής  ήσαν άπαντες ομοθυμαδόν επί το αυτό» δηλ. στο «υπερώον», με άλλα λόγια «στην σύναξη της εκκλησίας». «Και εγένετο άφνω εκ του ουρανού ήχος ώσπερ φερομένης πνοής βιαίας, και επλήρωσεν όλον τον οίκον ού ήσαν καθήμενοι» (Πράξεις 2,1-2).

 

Την δύσκολη αυτή ώρα, που ετοιμαζόμασταν εμείς μοι Ορθόδοξοι Έλληνες να γιορτάσομε πανηγυρικώς, τα εκατοντάχρονα από την εκδημία του Αγίου Νεκταρίου (1920-2020), ο Άγιος των καιρών μας, ο Ιατρός ψυχών και σωμάτων, «ίσταται, ως ο φιλόστοργος Πατήρ, απαθώς, εν μέσω ημών, των εμπαθών και μολυσμένων από τα παθογόνα μικρόβια των «εξελιγμένων» (όπως είπε προς εμένα, ο ΑΓΙΟΣ ΠΑΪΣΙΟΣ O AΓΙΟΡΕΙΤΗΣ, στο Κελίον Του «Παναγούδα», τον Ιούλιο του 1993), των εξελιγμένων και ρυπογόνων αμαρτιών μας», «εισέρχεται» και «εξέρχεται» συνεχώς, «εν τη σιωπή», δια των «κεκλεισμένων θυρών των κατά τόπους εκκλησιών» της Ελλάδας και δια της πύλης των «κεκλεισμένων καρδιών» των πασχόντων και αδυνάτων στην πίστη, ανθρώπων. Ναι, ακούμε και πάλι, την μυστική του φωνή να μας ψελλίζει μυστικώς στην καρδιά μας, «Λόγον Παρακλήσεως», Αγάπης και «διευθυδρόμησης» των ορίων της αλήθειας στο δίπτυχο Επιστήμη και Πίστη :

 

 Ας ακούσομε για λίγο, τη φωνή του Σοφού Πατρός και Διδασκάλου, όπως η ταπεινότητα μου αξιώθηκε υψίστης τιμής και ευλογίας και την άκουσε, δυο φορές, σε μια δύσκολη στιγμή ανεξήγητης δυσφορίας (μεγάλος πειρασμός), που ένιωσα, κατά τις νυκτερινές ώρες,  στον ενδέκατο όροφο ενός κεντρικού ξενοδοχείου στην Πανεπιστημιούπολη του Νοβοσιμπίρσκ, τον Μάιο του 2013, την «γαλακτομελίρρυτη» φωνή του Αγίου Νεκταρίου, ο οποίος μου απάντησε στην επίμονη προσευχή μου, και με συμβούλεψε, για να αναβάλλω το δεύτερο ταξίδι μου, με προορισμό την μεγαλούπολη της Σαμάρας, το οποίο «θα είχε συνέπειες στην υγεία μου…» και να επιστρέψω σύντομα, στην Ελλάδα. Επίσης, με συμβούλεψε, για να μεταβώ, μόλις επιστρέψω στην Αθήνα, στην Αίγινα, όπου θα με περίμενε στο σπίτι Του, μετά της πρεσβυτέρας  μου Μαρίας, ταξίδι, το οποίο και έγινε, στις αρχές Ιουνίου 2013.

 

Ο Άγιος Νεκτάριος, ο Άγιος της πίστεως, της υπομονής και της αγάπης, ο οποίος συνειδητοποίησε σε μεγάλο βαθμό τι σημαίνουν  οι λειτουργικές εκφράσεις: το «Πρόσχωμεν. Τα Άγια τοις Αγίοις», το «Άνω σχώμεν τον νουν και την καρδίαν», το «Αγαπήσωμεν αλλήλους, ίνα εν ομονοία ομολογήσωμεν», τον «Πατέρα, Υιόν και Άγιον Πνεύμα» ως «Τριάδα ομοούσιον και αχώριστον»…»  κάνει λόγο συχνά, στα θεόπνευστα κείμενα του, για «αποπλάνηση, για άγνοια, για αβουλία, ασυνεσία, για αλαζονεία και συμφέρον»:

Διδάσκει τα εξής:

 

α) Η «επιστήμη άνευ της εαυτού επιγνώσεως» λέγει, «αποπλανά τον ερευνητήν των υπερφυσικών αληθειών και άγει πόρρω αυτών».

Αποπλανούν, απομακρύνουν από τον Θεόν και δημιουργούν μεγάλα κακά, κάποια άλλα νοσογόνα πάθη, η άγνοια της «αλήθειας και της ουσίας» των πραγμάτων, και των θείων ενεργειών του Αγίου Πνεύματος.

 

β) Η «άγνοια της αληθούς των πραγμάτων φύσεως, των τε θείων και ανθρωπίνων μυρία συνεπάγεται δεινά. Δεινόν όντως η άγνοια και πολλών κακών αιτία τοις ανθρώποις γίγνεται. Αύτη υπό της φιλαυτίας παρακρουομένη, της ανίλεω ταύτης και ασπόνδου εχθράς του ανθρώπου και μάλιστα των νέων, των εξ απειρίας ευκόλως απατωμένων, εμβάλλει αυτούς εις ανήκεστα κακά.

Αύτη γεννά την οίησιν, τον τύφον και την αλαζονείαν, εξ ών η ιδιόβουλος γεννάται ενέργεια, ο εγωισμός και το προσωπικόν συμφέρον…  » (ΑΓΙΟΥ ΝΕΚΤΑΡΙΟΥ, ΓΝΩΘΙ ΣΑΥΤΟΝ).

 

Ο μελίρρυτος ποταμός της σοφίας, Άγιος Νεκτάριος, Δ/ντής της Ριζαρείου Σχολής, καταξιώθηκε στη συνείδηση του ορθοδόξου πληρώματος, ιδιαίτερα στο χώρο των Θεολογικών Γραμμάτων, ως μέγας της Οικουμένης Διδάσκαλος, προστάτης των Γραμμάτων και της Ιεράς Παιδείας, κηδεμόνας και πνευματικός πατέρας των ιεροσπουδαστών και ευρύτερα της σπουδαζούσης νεολαίας. «…Με τα μελίρρυτα συγγράμματά του, στα οποία «ενυπάρχει το ανεπίληπτον και ορθότατον πνεύμα της ευαγγελικής διδασκαλίας και τελειοποιού γνώσεως…θα καταρδεύει και στον αιώνα που ζούμε, την πνευματική της εποχής ξηρασία…» (ΠΡΩΤ/ΡΟΥ ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΖΗΣΗ, Η ΑΛΛΗΛΟΓΡΑΦΙΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΝΕΚΤΑΡΙΟΥ ΜΕ ΤΟΝ ΔΑΝΙΗΛ ΚΑΤΟΥΝΑΚΙΩΤΗ).

 

Με τις σοφές του Διδαχές, τις ιατρικού και πνευματικού χαρακτήρα συμβουλές, τις ψυχολογικές και πνευματικές του αναλύσεις, αναδεικνύεται επίσης, άριστος Διδάσκαλος και αληθινός «Ψυχολόγος», δηλ. «Ανατόμος της ψυχής», και «Θεραπευτής» των νοσογόνων παθών, όπως, λ.χ., είναι ο εγωισμός, η οίηση, η αλαζονεία, η ζήλεια, ο φθόνος, η οργή, το μίσος, η μνησικακία, η «φιλαυτία» η οποία «εξάπτει τα ψυχικά πάθη» ιδιαίτερα του νέου ανθρώπου. «Η άγνοια είναι η αιτία πολλών κακών», είπε ο Άγιος. «Αυτή ξεγελιέται από τη φιλαυτία και οδηγεί, ιδιαίτερα τους νέους που έχουν την απειρία, σε αθεράπευτα κακά.

 

Ιδιαιτέρως, με το σύγγραμμά του «Γνώθι σαυτόν», ο Άγιος των καιρών μας, προσφέρει σε όλους μας, τις διεξόδους και τις λύσεις που χρειάζονται, για την επίτευξη του στόχου να γνωρίσομε τον εαυτό μας, και παράλληλα, τα καθήκοντά μας προς τον Θεόν και το συνάνθρωπο. Όπως γράφει ο Ιερός συγγραφεύς στον πρόλογο του ως άνω βιβλίου του:

 

«Η επίγνωσις εαυτού είναι η πρωτίστη τω ανθρώπω υποχρέωσις… (Ο άνθρωπος) ίνα αποβή ομοίωμα θείον, αγαθός και μακάριος, και ίνα εποικοινωνή τω Θεώ, οφείλει πρωτίστως ίνα επιγνώ εαυτόν. Άνευ της εαυτού επιγνώσεως πλανάται εν ταις σκέψεσιν αυτού, κατακυριεύεται υπό ποικίλων παθών, τυραννείται υπό σφοδρών επιθυμιών, τυρβάζει περί πολλά και μάταια και διανύει βίον ανώμαλον, άτακτον και πολυπράγμονα, σφαλλόμενος εν πάσι, παραπαίων εν τη οδώ, κλονούμενος εν εκάστω βήματι, και προσκόπτει και πίπτει και συντρίβεται. Ποτίζει αυτός εαυτόν καθ΄εκάστην πόματα θλίψεως και πικρίας, πληροί την καρδίαν του οδύνης και ζη βίον αβίωτον».

 

Πόσον είναι αληθινές και αποκαλυπτικές για την εποχή μας αυτές οι απόψεις για τον 21ο αιώνα, το φανερώνουν τα γεγονότα και η επικρατούσα «κατάσταση» γύρω μας, η ποικιλόμορφη πνευματική, οικονομική και κοινωνική κρίση σε διεθνές επίπεδο και στην ελληνική κοινωνία. Κυρίως, το εκφράζουν τα «μύρια δεινά», οι μεταπτώσεις, οι κατολισθήσεις, το θρόισμα των ερειπίων μέσα στο «κατάστημα της ψυχής», στα βάθη της ύπαρξής μας (Άγιος Νικόδημος Αγιορείτης) και παράλληλα, οι  μολυσματικές ασθένειες και οι ρυπογόνες ουσίες και μοι θεομηνίες που ανατρέπουν την φυσική και κοινωνική ισορροπία.

 

Αγαπητοί φιλάγιοι αναγνώστες του παρόντος αφιερώματος μας προς τον Άγιον του εικοστού και του εικοστού πρώτου αιώνα, Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως.

 

Διανύοντας από την ημέραν της Πεντηκοστής την «τρίτη και αιώνιον περίοδον της Εκκλησίας» και συμπνιγόμενοι «εις τα ακάνθας», «εις τα παντός είδους καυσαέρια» και «εις την αναμενομένην ξηρασίαν του ανατέλλοντος αιώνα», διδάσκει ο Άγιος Νεκτάριος, οφείλομε να γνωρίσομε σε βάθος τον εαυτό μας.

 

«Το να γνωρίζει κανείς τον εαυτό του είναι η πρώτιστη υποχρέωση του ανθρώπου. Ο άνθρωπος για να γίνει καθ’ ομοίωσιν Θεού, αγαθός και μακάριος, και για να επικοινωνεί με τον Θεόν, πρέπει πρώτα από όλα να γνωρίσει τον εαυτό του. Χωρίς την επίγνωση του εαυτού του ο άνθρωπος μπερδεύεται και χάνεται στις σκέψεις του, κατακυριεύεται από ποικίλα πάθη, τυραννιέται από σφοδρές επιθυμίες, σπαταλάει τον καιρό του ασχολούμενος με πολλά και μάταια και περνάει μια ζωή ανώμαλη, άτακτη και άσκοπα πολυάσχολη, κάνοντας λάθος επιλογές σε όλα τα ζητήματα, παραπατώντας διαρκώς στην πορεία του, κλονιζόμενος σε κάθε βήμα του, και τελικά σκοντάφτει, πέφτει και συντρίβεται. Ποτίζει ο ίδιος τον εαυτό του καθημερινά με πικρό ποτήρι θλίψης και δυστυχίας, γεμίζει την καρδιά του με πόνο και ζει ένα βίο αβίωτο».

 

Είναι απόλυτη ανάγκη το έργο αυτό της αυτοκριτικής, της αυτογνωσίας. Της ακριβούς κατανοήσεως του εαυτού μας. Χωρίς αυτή, δεν μπορούμε να φτάσομε στο θείο, να κατανοήσομε την έννοια του Θεού. Ο Μέγας Βασίλειος γνωματεύει, λέγοντας:

«Η ακριβής σεαυτού κατανόησις αυτάρκη σοι παρέχει την χειραγωγίαν προς την έννοιαν του Θεού».

 

Αυτός που γνωρίζει καλά τον εαυτό του, και χειραφετείται προς την έννοια Θεός, η ευσέβεια γίνεται η αρχή αισθήσεως. Αυτό λέγει και ο Απόστολος Παύλος, στην Α΄ προς Τιμόθεον Επιστολή του:

«Η ευσέβεια προς πάντα εστίν ωφέλιμος επαγγελίαν έχουσα ζωής της νυν και της μελλούσης».

«Η πνευματική άσκηση της ευσέβειας είναι ωφέλιμη και στο σώμα και στην ψυχή πάντοτε, γιατί η ευσέβεια υπόσχεται αμοιβές και στην παρούσα και στη μέλλουσα ζωή».

 

Χωρίς την επίγνωση του εαυτού μας, δεν μπορούμε να κατανοήσομε «την φύσιν των όντων και ως αυτά καθ΄εαυτά έχουσι και αποβή εικών και ομοίωμα Θεού».  Δεν μπορούμε να εφαρμόσομε σωστά τη μέθοδο της ετεροπαρατηρησίας. Δεν μπορούμε να γνωρίσομε τους άλλους και να εκτιμήσομε τα πρόσωπα, τα γεγονότα και τα πράγματα γύρω μας:

 

«Ο επιγνούς εαυτόν επιγινώσκει τα προς εαυτόν, τα προς τον πλησίον και τα προς τον Θεόν καθήκοντα, και κατανοεί ότι ευσέβεια, δικαιοσύνη, αλήθεια και επιστήμη δέον εστί να ώσιν αυτώ τα μόνα προσφιλή και επιπόθητα αγαθά και προς ταύτα ως προς λυδίαν λίθον να δοκιμάζη πάσας τας ηθικάς και θρησκευτικάς αυτού πράξεις».

 

Εάν το «επιγνώναι ημάς αυτούς είναι χαλεπόν λίαν», πόσο δυσκολώτερο είναι το έργο να γνωρίσομε τον άλλο. Πολύ δε περισσότερο δε μπορούμε να γνωρίσομε τον Θεόν, να εννοήσομε και να κατανοήσομε τη βασιλεία του.

Ο Άγιος μας ψυχογραφεί με τούτα τα λόγια:

 

 

«Όποιος αγνοεί τον εαυτό του, αγνοεί και τον Θεόν. Όποιος δε αγνοεί τον Θεόν, αγνοεί πλήρως την αλήθεια και την φύση των πραγμάτων, γι’ αυτό βαδίζει τον δρόμο της ζωής του σαν οδοιπόρος χαμένος στην έρημο. Όποιος αγνοεί τον εαυτό του υπερηφανεύεται, ασχημονεί και ασεβεί προς τον Θεόν … Όποιος αγνοεί τον εαυτό του αμαρτάνει διαρκώς απέναντι στον Θεό και απομακρύνεται σταθερά ολοένα και περισσότερο από Αυτόν …».

«Το να έχουμε επίγνωση του ίδιου μας του εαυτού είναι εξαιρετικά δύσκολο και απαιτεί ιδιαίτερη φροντίδα και πολλή επιμέλεια» (ΓΝΩΘΙ ΣΑΥΤΟΝ).

 

Κύριος σκοπός του έργου του Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως, του κορυφαίου και λαοφιλή Αγίου του «αιώνα που έφυγε και του αιώνα που διανύουμε» με τη χάρη και το έλεος του Πανάγιου Θεού, ήταν και είναι:

 

 

«Η ενίσχυση της πίστης των χριστιανών, ώστε να γίνουν σταθεροί και αμετακίνητοι στην πίστη και ακολουθώντας το Ευαγγέλιο του Χριστού και αγωνιζόμενοι σύμφωνα με την διδασκαλία του Ευαγγελίου, χωρίς σε τίποτα να πτοούνται από τις αντίπαλες δυνάμεις, να ζήσουν με σωφροσύνη, δικαιοσύνη και ευσέβεια στην παρούσα ζωή, έχοντας στραμμένη την ελπίδα τους στην δευτέρα έλευση του μεγάλου Θεού και Σωτήρα μας Ιησού Χριστού, ο οποίος θυσίασε τον Εαυτό Του για να μας σώσει και να μας καθαρίσει από κάθε αμαρτία, ώστε να γίνουμε ο αγαπημένος Του λαός και να αφιερωθούμε με ζήλο στην επιτέλεση καλών έργων σύμφωνα με το άγιο θέλημά Του». «Η πίστη στον Χριστό είναι φωτεινή, διότι παρέχει άφθονα τους καρπούς του Αγίου Πνεύματος».

«Την φωτεινότητα της χριστιανικής πίστεως μαρτυρεί η αφθονία των καρπών της χάριτος του Αγίου Πνεύματος, οι οποίοι προσφέρονται πλουσιοπάροχα σε όσους πιστεύουν στον Χριστό. Αυτό το θαυμαστό δώρο είναι η μεγαλύτερη απόδειξη της φωτεινότητας της χριστιανικής πίστης. Η εικόνα του ενάρετου ανθρώπου δείχνει το πόσο φωτεινή είναι η πίστη του και ο ενάρετος χριστιανικός βίος μαρτυρεί την δύναμη και την καθαρότητα της χριστιανικής πίστης …».

 

«Ο βίος άπας είναι ποίησις, διότι ευρίσκεται εν αρμονία προς την περιβάλλουσαν αυτόν ποίησιν. Ζή επί της γης, αλλά το πολίτευμα αυτού είναι ανόμοιον προς το των κατοίκων αυτής. Άφροντις περί των μεριμνών της αύριον, μόνον έχει μέλημα, μόνην φροντίδα το μη απολέσαι τον χρόνον της ημέρας. Πάσα η μέριμνα αυτού στρέφεται περί την πλήρωσιν του θείου νόμου, περί την εκτέλεσιν του αγαθού…». Η κοινωνία των ανθρώπων είναι δι΄αυτόν,  «κοινωνία αδελφών ομαιμόνων» (ρέει το ίδιο αίμα στις φλέγες των αδελφών)..

«Χαίρει εν ταις ευτυχίαις αυτών και λυπείται εν ταις δυστυχίαις. Και συνεπώς όλην την ημέρα ελεεί και δανείζει και η δικαιοσύνη μένει εις τον αιώνα. Η καρδία του ετοίμη ελπίζειν επί Κύριον, η δε ψυχή αυτού, πέποιθεν επί τον Θεόν..». «Εις Χριστόν πίστις είναι φωτεινή και φωτιστική, διότι πληροφορεί τον νουν και πείθει την καρδίαν και η εικών του ενωτισθέντος της φωνής του Θεού εναρέτου χριστιανού» (ΓΝΩΘΙ ΣΑΥΤΟΝ)].

 

Με απλά λόγια: «Ολόκληρη η ζωή του ανθρώπου είναι ποίηση, διότι βρίσκεται σε αρμονία με την ποίηση που τον περιβάλλει. Ο ενάρετος άνθρωπος ζει πάνω στη γη, αλλά ο τρόπος ζωής του δεν μοιάζει με αυτόν των άλλων ανθρώπων. Δεν διακατέχεται από αγωνία για το μέλλον, αλλά μόνο μέλημα και μόνη φροντίδα του έχει την κατά Θεόν αξιοποίηση του χρόνου της κάθε ημέρας της ζωής του. Όλη η φροντίδα του στρέφεται στην εκπλήρωση του θελήματος του Θεού, στην επιτέλεση του καλού. Η κοινωνία των ανθρώπων είναι για τον χριστιανό κοινωνία όμαιμων αδελφών».

«Ο χριστιανός χαίρεται με την χαρά των συνανθρώπων του και λυπάται με τις λύπες τους. Με λίγα λόγια ο πιστός άνθρωπος όλη την ημέρα ελεεί και βοηθά τους άλλους. Και η αρετή από τις αγαθοεργίες του μένει για πάντα. Στην καρδιά του είναι πάντοτε ζωντανή η ελπίδα προς τον Κύριο και η ψυχή του έχει πεποίθηση στον Θεόν …».

 

Η πίστη στον Κύριον Ημών Ιησούν Χριστόν είναι φωτεινή και φωτίζει τους ανθρώπους. Το παράδειγμα του ενάρετου χριστιανού που εφαρμόζει το θέλημα του Θεού φωτίζει το νου και πείθει την καρδιά των ανθρώπων.

 

ΠΡΩΤΟΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΜΑΡΝΕΛΛΟΣ

 

 

*Έγραψα στο παρεκκλήσιο της Αγίας Σκέπης, Αγίων Νικολάου και Νεκταρίου, της «κατ΄οίκον» εκκλησίας, κατά το τριήμερο των σεμνών λειτουργικών εκδηλώσεων που διοργάνωσε, το Ε.Δ.Ι.Ε.Γ.Ο.Θ.Π., «κεκλεισμένων των θυρών» 06-09 Νοεμβρίου 2020

Πρωτοπρεσβύτερος Γεώργιος Μαρνέλλος, με την ευλογία του Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως, συγγραφεύς του βιβλίου: Ο ΘΑΥΜΑΤΟΥΡΓΟΣ ΑΓΙΟΣ ΝΕΚΤΑΡΙΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΗΣ ΤΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΩΝ ΣΤΟΝ ΧΩΡΟ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ, ΙΑΤΡΟΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΗΣ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΔΥΝΑΤΩΝ, Εκδ. Ι.Ε.Γ.Ο.Θ.Π., Άγιος Νικόλαος 2015.

 

 

 

 

Απολογισμός Μαθημάτων 2013

Οκτώβριος 12th, 2017 Posted by Άρθρα 0 thoughts on “Απολογισμός Μαθημάτων 2013”

ΣΥΝΤΟΜΟΣ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΘΕΡΙΝΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

Την Παρασκευή 2 Αυγούστου 2013 ολοκληρώθηκαν τα θερινά εκπαιδευτικά προγράμματα του Ι.Ε.Γ.Θ.Π. Συγκεκριμένα, λειτούργησαν τα εξής προγράμματα:

ΠΡΩΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: Εκμάθηση και βελτίωση της Ελληνικής Γλώσσας. Δ/ντής των εκπαιδευτικών προγραμμάτων είχε ορισθεί ο Δρ. Φιλόλογος καθηγητής, κ. Εμμανουήλ Δρακάκης. Γράφτηκαν, ύστερα από αίτησή τους, και φοίτησαν  συνολικά τριάντα πέντε (35) φοιτητές και φοιτήτριες, εκ των οποίων οι περισσότεροι Ρώσοι και Ουκρανοί και οι υπόλοιποι δύο Σέρβοι, ένας από την Ουγκάντα, μια Αγγλίδα και δυο παιδιά ομογενών από το Νιού Κάστελν. Οι φοιτητές, μεταξύ των οποίων τρεις ιερείς και δύο Διάκονοι, ήσαν φοιτητές ή απόφοιτοι του Θεολογικού Σεμιναρίου και του μεταπτυχιακού Τμήματος της Θεολογικής Ακαδημίας της Μόσχας, του Ορθοδόξου Πανεπιστημίου του Αγίου Τύχωνα και άλλων Σεμιναρίων και Πανεπιστημίων του Νοβοσιμπίρσκ, της Σταυρουπόλεως, της Σαμάρας κ.α. Έχει ιδιαίτερη βαρύτητα για τα προγράμματα -πρώτο και δεύτερο- το ευχάριστο γεγονός ότι τα παρακολούθησαν με ιδιαίτερο ενδιαφέρον, εκτός από τους φοιτητές ,και πολλοί καθηγητές ξένων Σχολών και Πανεπιστημίων, όπως οι π. Θεόδωρος YULAEV, καθηγητής της Κλασσικής Φιλολογίας και της Εβραϊκής, π. Γεράσιμος VERTEY, Διπλ. Πολυτεχνείου και του Ορθοδόξου Πανεπιστημίου της Μόσχας, καθηγητής της Ιστορίας της Θρησκείας (Σαμάρα), π. Βιατσεσλάβ BOCHAROV, θεολόγος και απόφοιτος του Τμήματος της Ιστορίας του Παν/μίου της Σταυρουπόλεως, Σοφία AKHMADIEVA, βιολόγος και καθηγήτρια της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας και της Σλαβονικής Φιλολογίας (Νοβοσιμπίρσκ), Παύλος DOBROTSVETOV, καθηγητής της Πατρολογίας της Θεολογ. Ακαδημίας της Μόσχας, Ανδρέας GORBATYUK, φυσικός, καθηγητής Τ.Ε.Ι., Ελένη BELOBORODOVA και Όλγα LISITSINA, καθηγήτριες της Σχολής  Αγιογραφίας της Λαύρας, Παύλος LADNOV, οικονομολόγος, Χριστίνα PIVOVAROVA, μουσικός, διευθύντρια χορωδίας, Μιχαήλ KVASHNIN, θεολόγος, Διπλ. Μεταπτυχ. Σπουδών, και Κων/νος NORKIN, θεολόγος και δημοσιογράφος. Δίδαξαν στο πρώτο πρόγραμμα οι Φιλόλογοι καθηγητές: Εμμανουήλ Πετάσης (από την Ιεράπετρα), Χρύσα Περάκη (από τη Σητεία), Καλλιόπη Πιταροκοίλη και Αικατερίνη Χουλιάρα (από τον Άγιο Νικόλαο). Στο πρόγραμμα αυτό εντάχθηκε για πρώτη φορά, πειραματικά, το Φροντιστήριο ελληνικής γλώσσας και θεολογικής ορολογίας για Ελληνιστές καθηγητές, οι οποίοι γνωρίζουν την ελληνική γλώσσα, την διδάσκουν στις Σχολές, στα Γυμνάσια ή στις Ακαδημίες. Δίδαξαν απογευματινές ώρες σε κατάλληλη αίθουσα που διαμορφώθηκε στα Έξω Λακώνια, πλησίον του Ι. Ναού Αγίου Νεκταρίου, οι π. Γεώργιος Μαρνέλλος και  Πόπη Πιταροκοίλη (δύο δίωρα εβδομαδιαίως). Το φροντιστήριο παρακολούθησαν όλοι οι καθηγητές και φοιτητές που ομιλούν πολύ καλά τα ελληνικά. Εφόσον υπάρξει ενδιαφέρον, το Ινστιτούτο προτίθεται να εξετάσει τη δυνατότητα διοργάνωσης για το επόμενο καλοκαίρι ενός ξεχωριστού τμήματος το οποίο να απευθύνεται αποκλειστικά σε ελληνιστές καθηγητές και φοιτητές. Στο τμήμα αυτό προτίθεται να διδάξει και ο Ελβετός καθηγητής κ. Νικόδημος, Ιωάννης-Ιάκωβος RICHARD.

Ο πρώτος αυτός κύκλος του προγράμματος έκλεισε με τις τελικές εξετάσεις των σπουδαστών και για τα τρία επίπεδα (αρχάριοι- μεσαίοι-προχωρημένοι).

ΔΕΥΤΕΡΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: ΣΠΟΥΔΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ, ΤΗΝ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΘΕΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ -ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟΥ ΕΠΙΠΕΔΟΥ

Συντονιστές για το πρόγραμμα Σπουδής στην Ορθόδοξη Θεολογία και τον Πολιτισμό ήταν οι πανεπιστημιακοί καθηγητές: π. Γ. Μαρνέλλος, Σταύρος Μαραγκουδάκης, Παναγιώτης Σκαλτσής, Αμαλία Γεναράκη, Τατιάνα Μπορίσοβα, π. Διονύσιος Σχλενώφ, π. Βόρης Πιβοβάρωφ. Ειδικότερα, για τη σπουδή στην ελληνική γλώσσα συντονιστές και επιστημονικοί σύμβουλοι του Ινστιτούτου έχουν ορισθεί οι παρακάτω πανεπιστημιακοί καθηγητές: 1. Νίκος Παπαδογιαννάκης, Φιλόλογος, Ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Κρήτης, τ. Κοσμήτορας της Σχολής Επιστημών της Αγωγής. 2. Αντώνιος Σανουδάκης, Δρ Θεολογίας, Φιλόλογος και Θεολόγος, τ. Σχολικός Σύμβουλος των Φιλολόγων, Επίκουρος καθηγητής της Α.Ε.Α.Η.Κ. 3. Nicodème-Jean-JaquesRICHARD, καθηγητής της Αρχαίας Ελληνικής, της Νεοελληνικής Γλώσσας και της Γαλλικής Φιλολογίας (Παν/μιο της Γενεύης). Το πρόγραμμα αυτό εγκαινίασε ο Σεβασμ. Μητροπολίτης Πέτρας και Χερρονήσου κ. Νεκτάριος ο οποίος συναντήθηκε με τους φοιτητές στο Τ.Ε.Ι. Αγίου Νικολάου και είχε μακρά συνομιλία μαζί τους. Δίδαξαν οι παρακάτω πανεπιστημιακοί καθηγητές: 1. Νίκος Παπαδογιαννάκης, Σταύρος Μαραγκουδάκης, π. Γ. Μαρνέλλος, Απόστολος Μπουρνέλης, Αντώνης Σανουδάκης, Ιωάννης Λίλης, Εμμανουήλ Ανδρουλιδάκης, και από ξένα Πανεπιστήμια οι : κ. Jean-JacquesRICHARD, π. Διονύσιος Σχλενώφ και η κυρία Σοφία Akhmadieva. Επίσης, ο καθηγητής π. Σέργιος Μαρνέλλος, Δρ Θεολογίας, και οι κυρίες Μαρία Χατζηπαναγιώτη, καθηγήτρια Φιλόλογος με Μάστερ της Φιλοσοφικής Σχολής Κρήτης και Νεονίλλη Κούπαρη, Ιστορικός-Αρχαιολόγος, διδάσκουσα στο Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας και Πολιτισμού στο Πανεπιστήμιο των Ιωαννίνων.

Οι παραδόσεις των διαλέξεων και των σεμιναρίων γίνονταν στην ελληνική γλώσσα και με την συνεχή εκλεκτή παρουσία και βοήθεια της καθηγήτριας κυρίας Τατιάνας Μπορίσοβα και στα ρωσικά. Σύνολο φοιτητών που παρακολούθησαν το δεύτερο πρόγραμμα: τριάντα πέντε (35). Εξ αυτών έλαβαν στις 2/8  τίτλο σπουδών οι τριάντα δυο (32), δηλαδή μόνο οι φοιτητές και καθηγητές ξένων Πανεπιστημίων. Ας σημειωθεί ότι με βάση το καταστατικό του Ιδρύματος ισχύει ότι το Ινστιτούτο «ως εκπαιδευτική μονάδα σπουδών Ελληνικής Γλώσσας, Ορθοδόξου Θεολογίας και Πολιτισμού…παρέχει εκπαίδευση και μπορεί…να διοργανώνει ειδικά προγράμματα σπουδών για τους φοιτητές σε γνωστικά αντικείμενα σχετικά με τους εκπαιδευτικούς στόχους του Ινστιτούτου…Η Διοίκηση του Ινστιτούτου…για κάθε πρόγραμμα χορηγεί ανάλογα τίτλο ή πιστοποιητικό σπουδών…» (άρθρο 27).

Ο δεύτερος κύκλος έκλεισε με τη διάλεξη του πανεπιστημιακού καθηγητού της Νεοελληνικής, Αρχαίας Ελληνικής και Γαλλικής  φιλολογίας, κ. N.J.J.Richard , με θέμα το ελληνικό και το λατινικό αλφάβητο – καταγωγή, ανάπτυξη, διάδοση και τροποποιήσεις, την οποία παρακολούθησαν όλοι με ενδιαφέρον και που μετέφρασε στη ρωσική η κ.Τατιάνα Μπορίσοβα, καθηγήτρια της Σλαβονικής και Ρωσικής Φιλολογίας.

ΤΡΙΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΛΑΙΟΓΡΑΦΙΑ – ΣΕ ΟΜΑΔΑ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΠΟΥ ΤΟ ΕΙΧΑΝ ΖΗΤΗΣΕΙ ΔΙΑ ΜΕΣΟΥ ΤΟΥ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΤΟΥΣ π. ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΣΧΛΕΝΩΦ.

Στην ομάδα αυτή ανήκαν καθηγητές και φοιτητές, κυρίως της Λαύρας του Αγίου Σεργίου, οι οποίοι πλησίον του π. Δ. Σχλενώφ, Δ/ντή της Βιβλιοθήκης της Θεολογικής Ακαδημίας της Μόσχας, βοηθούν ως βιβλιοθηκάριοι. Αξίζει να αναφερθεί η πληροφορία, ότι με ενέργειες του εν λόγω δραστήριου διευθυντή η βιβλιοθήκη εμπλουτίσθηκε τα τελευταία χρόνια με πενήντα δύο χιλιάδες τόμους (52.000) βιβλίων από χώρες κυρίως της Ευρώπης.

Δίδαξε ο κ. Εμμ. Δρακάκης, Διπλ. Αρχειονομίας και Παλαιογραφίας της ομώνυμης Ανωτάτης Σχολής του Βατικανού. Οι σχετικές βεβαιώσεις δόθηκαν σε ειδική σεμνή τελετή στις 26/7 και ώρα 7μμ. στον Ιερό Ναό του Αγίου Νεκταρίου στα Έξω Λακώνια. Παρευρέθησαν, εκτός των διδασκόντων και διδασκομένων, ο π. Κων/νος Χατζηδάκης, η Πρόεδρος του Πολιτιστικού Συλλόγου κ. Ζαχαρένια Βάρδα, οι καθηγητές κ. Σταύρος Μαραγκουδάκης και Ιωάννης Ριχιάρ,  οι κ. Ιωάννης Ανδρουλάκης, τ. Πρόεδρος του διαμερίσματος των Έξω Λακωνίων, Ιωάννης Ν. Μαρνέλλος, Υπομηχανικός, Εμμανουήλ Ζερβός ,δάσκαλος, και πολλοί συγχωριανοί οι οποίοι και ενθουσιάστηκαν από την παράκληση που έψαλλαν τόσο όμορφα  ο χορός των ξένων φοιτητών. Ακολούθησε επίσημη τράπεζα στον καταπράσινο κήπο της οικίας Χαραλάμπη Μαρνέλλου στην οποία παρακάθισαν πενήντα δύο (52) πρόσωπα, όλη η οικογένεια του π. Γεωργίου Μαρνέλλου, ο Αντιπρόεδρος του Κ.Μ.Ο.Π. κ. Ζαχαρίας Παπουτσάκης, ο οποίος προσέφερε τα μέγιστα στην διοργάνωση των εκπαιδευτικών εκδρομών και στην προετοιμασία της εκδήλωσης, και οι κυρίες της Επιτροπής Εστίας Απόρων φοιτητών του Κέντρου «Μαρία Τουτουδάκη» με επικεφαλής την Πρόεδρο, κυρία Κων/να Αντωνάκη, οι οποίες πρωτοστάτησαν με ενορίτες των Αγίων Αναργύρων και με τη βοήθεια της πρεσβυτέρας Μαρίας στην προμήθεια και την παρασκευή του δείπνου. Με τον πρακτικό αυτό τρόπο αποφεύχτηκε μια μεγάλη δαπάνη την οποία ήταν αδύνατο εκ των πενιχρών εσόδων του να καλύψει μόνο του το Ινστιτούτο.

Το υπεύθυνο έργο του πολυϊστορα Διευθυντή κ. Εμμ. Δρακάκη και όλων γενικά των προγραμμάτων, εντός και εκτός των Διδακτηρίων, στήριξαν και συντόνισαν με κόπο και μόχθο, αλλά και υπευθυνότητα, οι πανεπιστημιακές καθηγήτριες κυρίες Τατιάνα Μπορίσοβα και Αμαλία Γεναράκη, η Προϊσταμένη του Τ.Ε.Ι. Αγίου Νικολάου κυρία Φωτεινή Ψιμάρνη-Βούλγαρη, και το διδακτικό, υπαλληλικό και τεχνικό προσωπικό και ιδιαίτερα το ξενοδοχείο ΜΙΡΑΜΑΡΕ, η εφημερίδα ΑΝΑΤΟΛΗ και το ΚΤΕΛ Αγίου Νικολάου.  Σε όλους αυτούς αξίζει ο έπαινος και οι ευχαριστίες όλων των εμπλεκομένων φορέων, δηλαδή του Κέντρου, του Ινστιτούτου, της Εκκλ/κής Ακαδημίας Ηρακλείου, του Δήμου Αγίου Νικολάου και της Περιφερειακής Ενότητας Λασιθίου. Τη γραμματειακή στήριξη των προγραμμάτων είχε αναλάβει ευγενώς η κ. Αικατερίνη Χουλιάρα. Επίσης, ο π. Γεώργιος και τα παιδιά του, Μανώλης, π. Σέργιος και Αθανάσιος και η φιλόλογος Ιωάννα Χρονάκη. Το δεύτερο πρόγραμμα, το καθαρά φιλολογικό, παρακολούθησαν, επίσης, συντοπίτες και πολλοί φιλόλογοι. Εντύπωση προκάλεσε η παρουσία της καθηγήτριας κυρίας Τατιάνας Πετρόβνα, Δρ Φιλοσοφίας και συντονίστριας των προγραμμάτων της Σχολής της Ελληνικής Γλώσσας, Φιλολογίας και Πολιτισμού της περιοχής του Τόμσκ της Σιβηρίας. Η κυρία Τατιάνα, η οποία παραθέριζε στο Ηράκλειο, προσήλθε στο Τ.Ε.Ι. Αγίου Νικολάου στις 23/7 και 2/8, για να ακούσει τις διαλέξεις του καθηγητή κ. Ριχιάρ και για να παρευρεθεί στην καταληκτήρια εκδήλωση του Ινστιτούτου μας. Στο πλαίσιο αυτό της δόθηκε το βήμα και παρουσίασε εισήγηση με θέμα «Εισαγωγή στην Ιστορία της Ελληνικής Φιλοσοφίας».  Στο φιλολογικό πάνελ πρέπει να προστεθεί και η φιλολογική εσπερίδα αφιερωμένη στον Αντρέι Ρουμπλιώφ και τον σκηνοθέτη Αντρέι Ταρκόφσκι που διοργανώθηκε από το Ινστιτούτο και τον Πολιτιστικό και Αθλητικό Οργανισμό Αγίου Νικολάου στις 27/7 στο κινηματοθέατρο «Χριστίνα». Σε αυτή ομίλησαν οι : π. Ευάγγελος Παχυγιαννάκης, Σγουρός Οδυσσέας και η αντιπρόεδρος του Π.Α.Ο.Δ.Α.Ν., κ. Μαρία Κωστάκη. Την εκδήλωση χαιρέτισαν ο Δήμαρχος κ. Δ. Κουνενάκης, και οι καθηγητές π. Γ. Μαρνέλλος και π. Διονύσιος Σχλενώφ. Επίσης, στο πλαίσιο του προγράμματος πραγματοποιήθηκαν οι τρεις μεγάλες εκπαιδευτικές και προσκυνηματικές εκδρομές : 1. α) Στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό της Μεγάλης Παναγίας και στην πόλη της Νεάπολης (ξενάγηση π. Κων/νος Περιβολαράκης και καθηγητής Εμμ. Φούσκης). β) Στα Μοναστήρια της Ιεράς Μητροπόλεως Πέτρας και Χερρονήσου: Αγίου Γεωργίου Σελληνάρι, Παναγίας Καρδιώτισσας, Βιδιανής, Κρουσταλλένιας, Κουφής Πέτρας, Κρεμαστών και στην ενορία Καμινακίου. Η υποδοχή και η φιλοξενία  όλων των παραπάνω Ενοριών και Μονών υπήρξε υποδειγματική.  Επικεφαλής ήσαν οι π. Γ. Μαρνέλλος και Κων. Χατζηδάκης.

2. Στην Ιερά Αρχιεπισκοπή Κρήτης. Στο πλαίσιο του προγράμματος της εκδρομής  όλοι οι φοιτητές με επικεφαλής τους εξ Ηρακλείου Συντονιστές των προγραμμάτων συμμετείχαν στα εγκαίνια του ιερού ναού της Αγίας Αναστασίας της φαρμακολύτριας. Έγινε θερμή υποδοχή των φιλοξενουμένων φοιτητών από τον Σεβασμ. Αρχιεπίσκοπο Κρήτης, κ. Ειρηναίο, στο παρεκκλήσιο του ενοριακού ναού του Αγίου Κωνσταντίνου, στο παλαιό κοιμητήριο.

Κατά τη διάρκεια γεύματος που παρατέθηκε από την ενορία του Αγίου Κωνσταντίνου αντηλλάγησαν εκατέρωθεν χαιρετισμοί με εγκαρδιότητα. Ο Αρχιεπίσκοπος χαιρέτισε τους Ρώσους φοιτητές, μιλώντας με ιδιαίτερη θερμότητα για τις σχέσεις των δυο Εκκλησιών κάτω από τη στέγη της κοινής μητέρας, της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Η εγκαρδιότητα αυτή εκφράστηκε στη συνέχεια και σε σχετική επιστολή η οποία επιδόθηκε δια του π. Γεωργίου σε όλους τους φοιτητές.

Στην αντιφώνησή τους οι φιλοξενούμενοι σπουδαστές ευχαρίστησαν στο πρόσωπο του Αρχιεπισκόπου την Αποστολική Εκκλησία της Κρήτης, το πλήρωμα της Εκκλησίας και ιδιαίτερα την Ιερά Μητρόπολη Πέτρας και Χερρονήσου, το Ινστιτούτο και την Α.Ε.Α.Η.Κρήτης για την φιλοξενία και την αγάπη με την οποία τους περιβάλλουν. 3. Στα Χανιά και το Ρέθυμνο. Με επικεφαλής τον Πρόεδρο του Ινστιτούτου επισκέφτηκαν τις Ι. Μονές Αγίας Τριάδος Τσαγκαρόλων, Τ. Προδρόμου Κορακιών, Χρυσοπηγής. Τους τάφους των Βενιζέλων, όπου τέλεσαν τρισάγιον και το Ιερό Προσκύνημα του Αγίου Νεκταρίου στο οποίο τελέσθηκε ιερά παράκληση  από τον π. Εμμανουήλ Δερμιτζάκη με συμμετοχή του χορού των Ρώσων φοιτητών. Στο τέλος, οι φοιτητές ξεναγήθηκαν από τον π. Εμμανουήλ στο προσκύνημα και είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν ομιλία του π. Γεωργίου σχετικά με τη ζωή και τα θαύματα του Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως. Μετά τη μικρή δεξίωση στον Άγιο Νεκτάριο, ύστερα από πρόσκληση του Σεβασμ. Μητροπολίτου Κυδωνίας και Αποκορώνου κ. Δαμασκηνού, οι εκδρομείς μετέβησαν στο χωριό Νεροκούρου, όπου η ενορία του Αγίου Γερασίμου, με επικεφαλής τον δραστήριο εφημέριο π. Κων/νο Τσαγκαράκη και το Εκκλησιαστικό Συμβούλιο  πρόσφερε πλούσιο γεύμα με μπόλικο κρητικό κρασί το οποίο  είχαν παρασκευάσει με περίσσια διάθεση και πολλή αγάπη οι κυρίες της ενορίας. Ακολούθησαν ριζίτικα τραγούδια από τους ριζίτες του χωριού και παραδοσιακά τραγούδια από το χορό των φοιτητών. Αυτή η κρητική δεσποτική φιλοξενία θα μείνει αξέχαστη στους φιλοξενουμένους μας  και προβάλλει ταυτόχρονα τα ήθη και τις κρητικές μας παραδόσεις στο Εξωτερικό. Γι΄ αυτό και αξίζουν οι θερμές ευχαριστίες σε όλους τους συντελεστές των εκπαιδευτικών προγραμμάτων, ιδιαίτερα στην Εκκλησία της Κρήτης και τους φιλόξενους Επισκόπους και ιερείς της. Κατά την επιστροφή τους από τα Χανιά πέρασαν από το Ρέθυμνο όπου έγιναν δεκτοί με πολλή αγάπη στους ιστορικούς Ναούς των Εισοδίων της Θεοτόκου, στους Τέσσερις Μάρτυρες και την Αγία Βαρβάρα. Η ξενάγηση στην Αγία Βαρβάρα και στον Μητροπολιτικό Ναό έγινε από τον πανεπιστημιακό καθηγητή πρωτ. Χαράλ. Καμηλάκη, Δρα της Ιστορίας της Τέχνης.

Τη λήξη του όλου προγράμματος σφράγισε μια απλή τελετή απονομής των βεβαιώσεων παρακολούθησης και ιερά παράκληση στον Ιερό Ιδρυματικό ναό “Ρόδον το Αμάραντον” παρουσία και εκπροσώπων των τοπικών αρχών. Τις βεβαιώσεις για τους δύο πρώτους κύκλους σπουδών απένειμαν ο πρόεδρος  του Ινστιτούτου, π. Γεώργιος Μαρνέλλος και η σύζυγός του, πρεσβυτέρα κ. Μαρία, ο καθηγητής κ.J.J.Richard, ο κ. Μανόλης Κλώντζας, περιφερειακός σύμβουλος, ο αντιπρόεδρος του Κ.Μ.Ο.Π., κ. Ζαχαρίας Παπουτσάκης, οι υπεύθυνοι του προγράμματος, κ. Μανόλης Δρακάκης και οι κυρίες Τατιάνα Μπορίσοβα και Αμαλία Γεναράκη, καθώς και οι διδάσκοντες καθηγητές, κ. Χρύσα Περάκη, Πόπη Πιταροκοίλη, Κατερίνα Χουλιάρα και Μανόλης Πετάσης.

Μέσα σε μια φορτισμένη από συγκίνηση ατμόσφαιρα για την επιτυχή ολοκλήρωση του προγράμματος για μια ακόμη χρονιά, αλλά και για τον αποχαιρετισμό των σπουδαστών που ετοιμάζονταν για την επιστροφή στην πατρίδα τους, ο κ. Δρακάκης, ο κ. Κλώντζας και ο π. Γεώργιος Μαρνέλλος εκφράστηκαν με λόγια επαινετικά για το πρόγραμμα και το έργο του Ι.Ε.Γ.Θ.Π.- Κ.Μ.Ο.Π., έργο που προάγει εκτός των άλλων, την φιλία και τον πολιτισμό μεταξύ ομοδόξων λαών.

Όσον αφορά στον κ. Κλώντζα , που για μια ακόμη φορά τίμησε με την παρουσία του και τη στήριξή του τα προγράμματα, εξήρε την τεράστια προσφορά του Ινστιτούτου, όχι μόνο στην εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας, αλλά και στον ρόλο που διαδραματίζει στην Ορθοδοξία, γενικά, και στην απήχηση της περιοχής μας στα πέρατα της Ασίας και μάλιστα σε μια εποχή δύσκολη , σαν αυτή που διανύουμε, στην οποία η γνώση και η επικοινωνία μεταξύ των λαών κρίνεται αναγκαία. Μιλώντας ως εκπρόσωπος της Περιφέρειας Κρήτης, ως εκπρόσωπος του Περιφερειάρχη και ως θεσμοθετημένο μέλος της Δ.Ε. του Ινστιτούτου, ευχαρίστησε όλους τους συμμετέχοντες στο πρόγραμμα για το έργο που έχουν επιτελέσει, κάνοντας δε ιδιαίτερη μνεία στους εκπαιδευτικούς οι οποίοι, όπως ανέφερε, αφιλοκερδώς προσέφεραν τις υπηρεσίες τους στην εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας. Τόνισε, ακόμη, την ξεχωριστή προσφορά του π. Γεωργίου Μαρνέλλου, χωρίς την πρωτοβουλία και την στήριξη του οποίου δεν θα έπαιρνε σάρκα και οστά ένα τέτοιο Ίδρυμα στην περιοχή μας, το οποίο προάγει την παράδοση και τον πολιτισμό. Πρότεινε, τέλος, να προχωρήσουμε και στο αντίστροφο, στην εκμάθηση δηλαδή της ρώσικης γλώσσας από ανάλογο εκπαιδευτικό προσωπικό της Ρωσίας.

Κλείνοντας, υποσχέθηκε πως από την πλευρά του θα παραμείνει αρωγός και συμπαραστάτης, ασχέτως από τον θεσμικό του ρόλο, όποτε χρειαστεί και με όποιο τρόπο μπορεί.

Ο κ. Δρακάκης Μανόλης, Γενικός Γραμματέας του Ινστιτούτου, Φιλόλογος, καθηγητής της Ελληνικής Παλαιογραφίας, μίλησε με τη σειρά του με λόγια επαινετικά για το πρόγραμμα , ευχαριστώντας όλους όσοι το στήριξαν, όλους τους επίσημους φορείς, τα μέλη και τους σπουδαστές, η παρουσία των οποίων όλο αυτό το διάστημα θέρμαινε και τη δική μας πίστη. Ζήτησε δε  τη στήριξη όλων των φορέων και τα επόμενα χρόνια και για τα τρία προγράμματα που είναι σε εξέλιξη.

Αυτό  αποτελεί και την ευχή όλων όσοι ασχολούνται εντατικά και ανιδιοτελώς  με το πρόγραμμα αυτό τα τελευταία χρόνια: να έχει τη στήριξη και τη συμπαράσταση όλων και θέση ανάλογη με το έργο που επιτελεί. 

Εκ του Κ.Μ.Ο.Π. και του Ι.Ε.Γ.Θ.Π.

Πρωτ. Γεώργιος Μαρνέλλος , πρόεδρος Ι.Ε.Γ.Θ.Π

Αικατερίνη Χουλιάρα , Αναπλ.Γεν.Γραμματέας Κ.Μ.Ο.Π.

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΩΤ. ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΜΑΡΝΕΛΛΟΥ

Οκτώβριος 12th, 2017 Posted by Άρθρα 0 thoughts on “ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΩΤ. ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΜΑΡΝΕΛΛΟΥ”

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΩΤ. ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΜΑΡΝΕΛΛΟΥ, ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΗΜΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΙΜΗΝ ΤΩΝ ΑΝΤΡΕΙ ΡΟΥΜΠΛΙΩΦ ΚΑΙ ΑΝΤΡΕΙ ΤΑΡΚΟΦΣΚΥ (Θερινός κινηματογράφος «ΧΡΙΣΤΙΝΑ», Άγιος Νικόλαος Κρήτης-ΣΑΒΒΑΤΟ 27 ΙΟΥΛΙΟΥ 2013

1) Η Ορθόδοξος Εκκλησία της Ρωσίας, εορτάζει κατά το τρέχον έτος 2013, την συμπλήρωση 1150 χρόνων από τη δημιουργία του σλαβικού αλφαβήτου. Είχα την μεγάλη ευλογία να συμμετάσχω στις επίσημες εορταστικές εκδηλώσεις (ειδικότερα σε δυο συνέδρια), τα οποία διοργανώθηκαν από τις Ιερές Μητροπόλεις του Νοβοσιμπίρσκ και της Σαμάρας, τον περασμένο Μάιο.

Το σλαβικό αλφάβητο(9ος μ.Χ. αιώνας) είναι καρπός της εκκλησιαστικής πολιτικής του Βυζαντίου και της φιλολογικής, ποιμαντικής και ιεραποστολικής προσπάθειας των εκ Θεσσαλονίκης Αγίων Ιεραποστόλων Κυρίλλου και Μεθοδίου, Φωτιστών των Σλάβων. .Αυτοί οι δύο μεγάλοι άνδρες με την υψηλή παιδεία την οποία κατείχαν, τον ιερό ζήλο, την ένθεη ζωή όχι μόνο δημιούργησαν το αλφάβητο, αλλά και μεταμόρφωσαν τη σλαβική γλώσσα με τέτοιο τρόπο, ώστε αυτή να εκφράσει τον πλούτο της ελληνικής γλώσσας. Η σλαβική γλώσσα πλήρης σε πνευματικό περιεχόμενο, εμβαπτισμένη στην αγιοπατερική παράδοση υπήρξε η βάση για τη δημιουργία της σλαβικής φιλολογίας και του ιδιόμορφου σλαβικού πολιτισμού. Ακριβώς αυτή είναι η αξία της παγκόσμιας δραστηριότητας του Κυρίλλου, του Μεθοδίου και των μαθητών τους.

Η αξία επίσης της σλαβικής γλώσσας έγκειται στο γεγονός ότι είναι έργο εκκλησιαστικών ανδρών, οι οποίοι διακρίθηκαν για την αγιότητά τους, ΚΑΙ είχαν άριστη γνώση της ελληνικής και της σλαβικής.

Ο παριστάμενος Λαυριώτης Ηγούμενος και καθηγητής  π. Διονύσιος Σχλενώφ, τον οποίο και καλωσορίζομε, επίσημα, στην πόλη μας, στην ομώνυμη πόλη του Νοβοσιμπίρσκ, γράφει σε σχετικό άρθρο του στο «Ύδωρ εκ Πέτρας» για τη σλαβική γλώσσα, τα εξής: «Η γλαγολιτική γραφή είχε το χαρακτήρα της θεόσταλτης χριστιανικής γραφής». Αυτή την άποψη τη στηρίζει στο βίο του Κυρίλλου, στον οποίο έχει διασωθεί η συνομιλία του Αγίου Κυρίλλου με τον αυτοκράτορα Μιχαήλ Γ΄.

Την αίτηση του Ηγεμόνα της Μοραβίας Ρατισλάβου, όπως και των Χαζάρων (Β.Δ. σύνορα Βυζαντίου,) ο Ιερός Φώτιος τη θεώρησε ως φωνή, κάλεσμα του Τριαδικού Θεού και πρότεινε στους στενούς του συνεργάτες Κωνσταντίνο – Κύριλλο και Μεθόδιο να αναλάβουν αυτό το δύσκολο έργο της ιεραποστολής. Όπως στην περίπτωση του Αποστόλου Παύλου, η γλώσσα έπαιξε καταλυτικό  ρόλο για το έργο, το οποίο επιτέλεσε ο απόστολος στα Έθνη, έτσι και στην περίπτωση των Φωτιστών των Σλάβων, η γνώση της σλαβικής γλώσσας αποτέλεσε τον βασικό παράγοντα για την ιεραποστολή στους Σλάβους. «Αυτό σημαίνει ότι με μεταφράσεις ιεραποστολή δεν γίνεται. Ούτε φυσικά και με επιβολή ξένης γλώσσας, όπως έκαμαν οι Λατίνοι ιεραπόστολοι. Και αυτό, γιατί η μητρική γλώσσα του κάθε ανθρώπου είναι εκείνη που συγκινεί τον έσω άνθρωπο. Με αυτήν θέλει να υμνεί και να δοξολογεί την Αγία Τριάδα». Η δημιουργία του σλαβικού αλφαβήτου, εκτός από τη διάδοση της ευαγγελικής αλήθειας, είχε ως συνέπεια όχι μόνο τη διαμόρφωση της σλαβονικής φιλολογίας και λογοτεχνίας, αλλά και του ορθόδοξου πολιτισμού. Ένας ολόκληρος κόσμος, θρησκευτικός, καλλιτεχνικός έγινε προσιτός στους Σλάβους, που τους βοήθησε να αναπτύξουν παράλληλα τη δική τους ορθόδοξη πνευματική και καλλιτεχνική παράδοση.

2)Ως γνωστόν, ο 14ος αι. στο Βυζάντιο, σημαδεύτηκε από την μεγάλη μορφή του Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά (1269-1359). Την ίδια εποχή μια μεγάλη μορφή σημαδεύει την πνευματική ζωή στη Ρωσία. Ο Όσιος Σέργιος του Ράντονεζ (1314-1392), ο ιδρυτής και ηγούμενος της Αγίας Τριάδος, ο ιδρυτής δεκάδων μοναστηριών στη Ρωσία, ο Πατέρας του ρωσικού μοναχισμού και εμπνευστής της νηπτικής αναγέννησης. Υπήρξε πηγή θείας ευλογίας, έδωσε νέα ώθηση και πνοή στην πορεία του ρωσικού Έθνους, επηρέασε τη ζωή, μέχρι το τέλος του 17ου αι. Πλήν αυτού, όμως, διέλαμψε στη Ρωσία τα τέλη του 14ου αι. ο έλληνας ζωγράφος Θεοφάνης, ο οποίος έδρασε κυρίως στην περιοχή του Νόβγκοροντ και ίδρυσε δική του εικονογραφική σχολή. Την ίδια εποχή ένα νέο αστέρι ανατέλλει στο στερέωμα της Εκκλησίας και ειδικότερα στον τομέα της ζωγραφικής, της «θεολογίας του κάλλους». Αυτός είναι ο μεγάλος εικονογράφος, ιστοριογράφος Αντρέι Ρουμπλιώφ, ο οποίος το 1411 ιστόρησε, με την έμπνευση και καθοδήγηση του Αγίου Πνεύματος, την εικόνα της Αγίας Τριάδος, για την οποία ήδη ομίλησε ο αγαπητός φίλος πρωτοπρεσβύτερος, εικονογράφος και συγγραφέας πατήρ Ευάγγελος. Ο όσιος Αντρέι Ρουμπλιώφ, υπήρξε μαθητής του Αγίου Σεργίου, άρα ο Άγιος Στάρετς του Ράντονεζ υπήρξε ο πνευματικός του καθοδηγητής, ο εμπνευστής του στο μυστήριο της Αγίας Τριάδος, και της ένθεης ζωής, ο «αλείπτης» του, ο προπονητής του για να γίνει δοχείον χάριτος.. Δεν είναι μόνο αυτή η σχέση δασκάλου και μαθητή, είναι και κάτι ακόμα, που τους ενώνει πνευματικά και θεολογικά και τους αναδεικνύει δασκάλους και παιδαγωγούς της πνευματικής ζωής, του ασκητικο-ευχαριστιακού ήθους. Είναι και η μέθοδος αναγωγής ενός ολόκληρου λαού στο μυστήριο της Αγίας Τριάδος. Συγκεκριμένα: Ο Άγιος Σέργιος την Εκκλησία, που έκτισε στα δάση του Ζαγκόρσκ, την αφιέρωσε στην Αγία Τριάδα. Με τον πρακτικό αυτό τρόπο ήθελε ο Άγιος να διδάξει στους χριστιανούς τη δογματική διδασκαλία της Αγίας Τριάδος και να τους καλλιεργήσει την αγάπη και την ισότητα, την  ενότητα, την κοινωνία στις μεταξύ τους σχέσεις.

Στην ίδια κατεύθυνση εργάστηκε και ο μαθητής του Ρουμπλιώφ, ο οποίος το 1411 δηλαδή δέκα εννέα χρόνια μετά την κοίμηση του Αγίου Γέροντά του, αφιέρωσε ένα από τα σπουδαιότερα έργα τέχνης στην Φιλοξενία του Αβραάμ, στους τρεις Αγγέλους, άγιες μορφές, οι οποίες διασαλπίζουν την ύπαρξη και τον τρόπο υπάρξεως των προσώπων της Αγίας Τριάδος.

3) Κατά τον 14ο αιώνα, απεσταλμένοι του Οικουμενικού Πατριάρχη Φιλοθέου (1355 και 1362-1376) έφεραν στον Άγιο Σέργιο πατριαρχικά δώρα και μια επιστολή. Η πατριαρχική επιστολή, που σώζεται στη Λαύρα, γράφει τα εξής: «Άκουσα για την ενάρετη ζωή σας και δόξασα το Θεό. Αυτό όμως που λείπει από το Μοναστήρια σας είναι το κοινοβιακό τυπικό…Σας συμβουλεύω, λοιπόν, να δημιουργήσετε ένα κοινόβιο. Είθε να σας ενισχύει το έλεος του Θεού και η δική μου η ευλογία».

Έτσι ξεκίνησε η κοινοβιακή ζωή στη Ρωσία. Και σήμερα τι συμβαίνει εδώ στην Κρήτη με την ευλογία της Παναγίας ΡΟΔΟΝ ΤΟ ΑΜΑΡΑΝΤΟΝ και των Αγίων Σεργίου και Νεκταρίου Πενταπόλεως των θαυματουργών;

Εδώ συντελείται όχι ένα θαύμα, αλλά το θαύμα της αποκαλύψεως του Τριαδικού Θεού στον σύγχρονο κόσμο.

«Το θαύμα ουδέν έτερον είναι» διδάσκει ο Άγιος Νεκτάριος «παρά αποκάλυψις του Θεού εν τω κόσμω…Θαύμα και θεοπνευστία εισί δυο διάφοροι μορφαί της θείας αποκαλύψεως, υπό τας οποίας ο Θεός αποκαλύπτεται τοις ανθρώποις. Και θαύμα μεν είναι η εν τη φύσει γενομένη αποκάλυψις του Θεού, θεοπνευστία δε η εν τω πνεύματι γενομένη αποκάλυψις του Θεού». «Η φωνή της αποκαλύψεως ηχεί εύλαλος εις τας καρδίας των ανθρώπων…Η φύσις του κόσμου και ο προορισμός του ανθρώπου απαιτούσι την συνεχή του Θεού πρόνοιαν και αποκάλυψιν, όπως πληρώσωσιν αμφότεροι τον ίδιον αυτών προορισμόν…». Δεν είναι μόνο η θεόπνευστη διδασκαλία των Αγίων που μαρτυρεί την αποκάλυψη του Θεού. Είναι και η συνεχής παρουσία των Αγίων Σεργίου και Νεκταρίου ανάμεσα μας που επιβεβαιώνουν το θαύμα και διασαλπίζουν με τα χαριτόβρυτα λείψανά τους, που φυλάσσονται εκεί ψηλά, στις ακρώρειες του «ΚΕΝΤΗ»των Λακωνίων, ότι ο Θεός προνοεί για τον κόσμο, τον διευθύνει, κατευθύνοντάς τον σε «ένα λελογισμένον τέλος».

Αυτός ο ναός, ο οποίος  με πολλούς κόπους, μόχθους, και θυσίες δυο και πλέον δεκαετιών, σχεδόν αποπερατώθηκε, και ο οποίος παραχωρήθηκε στο Ινστιτούτο της Ελληνικής Γλώσσας, κατά το έτος 2011, γίνεται συν τω χρόνω, θαβώριος τόπος των αποκαλύψεων του Τριαδικού Θεού, πανορθόδοξο κέντρο λατρευτικής και ιεραποστολικής ζωής. 

Εδώ, ιδιαίτερα συναντάται η ελληνική και η σλαβική γλώσσα, ο ελληνικός και ο σλαβικός πολιτισμός, η  κοινοβιακή ζωή και προβάλλεται, με αθόρυβο τρόπο, ο τόπος μας, τα βυζαντινά μνημεία μας και ο πολιτισμός της Κρήτης.

Εδώ ενώνονται «επί το αυτό» η Δυτική Ευρώπη με τη Ρωσία, την Ουκρανία, τη Σερβία, τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία. Εδώ στα Έξω Λακώνια, στο ΤΕΙ Αγίου Νικολάου και τον Άγιο Νεκτάριο σμίγουν η Κρήτη και η Αφρική, ο «Άγιος Νικόλαος», της Σιβηρίας δηλαδή το Νοβοσιμπίρσκ, με την πόλη του Αγίου Νικολάου Λασιθίου, η Μόσχα, με τη Λαύρα του Αγίου Σεργίου, η Σταυρούπολη, με τη Σαμάρα, το Παρίσι με το Ντάρααμ και το Νιού Κάστελν της Αγγλίας. 

Οι ΡΩΣΟΙ ΠΡΟΤΙΜΟΥΝ ΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ

Οκτώβριος 12th, 2017 Posted by Άρθρα 0 thoughts on “Οι ΡΩΣΟΙ ΠΡΟΤΙΜΟΥΝ ΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ”

Αφιέρωμα αγάπης  στο Ινστιτούτο Ελληνικής Γλώσσας, Ορθόδοξης Θεολογίας και  Πολιτισμού για τα καλοκαιρινά προγράμματα εκμάθησης της  Ελληνικής γλώσσας.

Αρχιμ. Γεωργίου Shestun, Καθηγητή του Πανεπιστημίου της Σαμάρας,

Σήμερα, όλο και περισσότεροι  Ρώσοι ενδιαφέρονται για τη σπουδή της Ελληνικής Γλώσσας, μολονότι, επίκαιρες γλώσσες στο σύγχρονο κόσμο  θεωρούνται η αγγλική, η ισπανική, η γαλλική, η γερμανική και η κινέζικη. Αυτή η στροφή και η αγάπη των ορθοδόξων Ρώσων προς την Ελλάδα, την ελληνική γλώσσα και τον πολιτισμό, εξηγείται όχι μόνο από το γεγονός ότι αυτοί αγαπούν ιδιαίτερα τους Αγίους Τόπους στα Ιεροσόλυμα, όπου η ελληνική κοινότητα αλλά και πολλοί άλλοι, ομιλούν κατά κανόνα ελληνικά, αλλά και λόγω  των σχέσεων και αιώνιων δεσμών τους με το Ορθόδοξο Βυζάντιο, την βυζαντινή κληρονομία, την οποία παρέλαβε ο λαός μας την ώρα που βαπτίστηκε. Εννοούμε, ότι, ο πολιτισμός που δημιουργήθηκε στη Ρωσία, αντλούσε σε μεγαλύτερο βαθμό από την  πηγή της Ιεράς Παραδόσεως της Ορθόδοξης Εκκλησίας, παράδοση, η οποία διαμορφώθηκε ακριβώς στους κόλπους του ελληνόφωνου Βυζάντιου. Έτσι, η ελληνική γλώσσα είναι το κλειδί, που ανοίγει και την εξωτερική δομή του ρώσικου πολιτισμού, αλλά και ξεκλειδώνει την ίδια την ορθόδοξη ρώσικη ψυχή. Μόνο με μια προσέγγιση στα έργα των Αγίων Πατέρων, στους βίους των Αγίων μπορεί να καταλάβει κανείς, τον «πολιτιστικό κώδικα» της Ρωσίας. Αυτό ισχύει και για τους ίδιους τους κατοίκους της χώρας μας, οι οποίοι σήμερα με πολύ κόπο ψάχνουν την εθνική τους ταυτότητα, ξεχνώντας, ή αγνοώντας, πολλές φορές, το έδαφος της Ορθόδοξης Παράδοσης, στο οποίο ριζώθηκε ο πολιτισμός της Ρωσίας.

Η δράση του Ινστιτούτου Ελληνικής Γλώσσας, Ορθοδόξης Θεολογίας και Πολιτισμού, το οποίο εδρεύει στα Έξω Λακώνια, στο πλησιέστερο παραδοσιακό διαμέρισμα της πανέμορφης πόλης του Αγίου Νικολάου Λασιθίου, με τα πλούσια και υψηλού επιπέδου, εκπαιδευτικά καλοκαιρινά προγράμματά του-η πορεία και η ανάπτυξή του γι΄ αυτούς που δεν το γνωρίζουν, έγινε σαν ένα θαύμα, τα τελευταία δέκα χρόνια (2003-2013),  έχει σαφώς πολλά προσόντα, και αναμφισβήτητα, υπερέχει σε σύγκριση με άλλα πανεπιστημιακά προγράμματα εκμάθησης της Ελληνικής Γλώσσας. Ενδεικτικά, αναφέρουμε ότι δεν είναι μόνο τα μαθήματα τα οποία διδάσκονται από εκλεκτούς νέους Έλληνες φιλολόγους, σε τρία επίπεδα, δεν είναι μόνο οι άνετες και σύγχρονες κτιριακές εγκαταστάσεις του Τ.Ε.Ι. Αγίου Νικολάου, και η εξυπηρέτηση των Καθηγητών και του Προσωπικού του πρωτοποριακού αυτούς Ανωτάτου Ιδρύματος, και το άριστο φυσικό και φιλικό περιβάλλον των Λακωνίων και της τουριστικής πόλεως.  Είναι και τα πανεπιστημιακά μαθήματα του Ινστιτούτου στη Γλώσσα, την Ορθόδοξη Θεολογία και τον Πολιτισμό, είναι το υψηλό επίπεδο επιστημονικότητας, και ιδιαίτερα, η εκκλησιαστική βίωση των φοιτητών, η πνευματική και λειτουργική ζωή στους Ναούς και τα βυζαντινά και μεταβυζαντινά μοναστήρια της Μητροπόλεως Πέτρας και Χερρονήσου. Είναι η αγάπη και τα φιλόξενα αισθήματα του Μητροπολίτη Πέτρας κ. Νεκταρίου, των εφημερίων της πόλεως και της περιοχής και όλων των κατοίκων της Κρήτης. Είναι τέλος η πατρική αγάπη, η πανεπιστημιακή παιδεία, τα πλούσια βιώματα θεολογικής εκπαίδευσης και λειτουργικής ζωής στην Αγιοσεργίτικη Ορθόδοξη Θεολογική Σχολή στο Παρίσι, του πρωτεργάτη και Ιδρυτή του Κέντρου Μελέτης του Ορθοδόξου Πολιτισμού (1976) και του Ινστιτούτου Ελληνικής Γλώσσας, αιδεσιμολογιωτάτου Πρωτοπρεσβυτέρου Γεωργίου Μαρνέλλου, η γλωσσομάθειά του, η «μόρφωσις ευσεβείας», και η ολοφάνερη συνεχής διάθεση του για προσφορά και αυτοθυσία. Επίσης και η άριστη επιλογή των επιστημονικών και λοιπών συνεργατών του, που συνεργάζονται αρμονικά με τη Διοίκηση των φορέων, με τον π. Γεώργιο και τους ξένους φοιτητές και επισκέπτες καθηγητές. Ας σημειωθεί, για όσους δεν το γνωρίζουν,  ότι ο π. Γεώργιος Μαρνέλλος και η καλή του οικογένεια, κάθε χρόνο, όχι μόνο φιλοξενούν στα σπίτια τους, φοιτητές και καθηγητές, και  δίνουν μέρος του εισοδήματός τους, για την ενίσχυση και λειτουργία του Κέντρου και του Ινστιτούτου, αλλά και πληρώνουν «από την τσέπη τους» για να βοηθήσουν ιδιαίτερα, τους απόρους φοιτητές. Όλα αυτά πρέπει να εκτιμηθούν όχι μόνο από την τοπική κοινωνία αλλά και από τον ρωσικό λαό και τις ομόδοξες Βαλκανικές χώρες. Όμως,  το σημαντικότερο είναι ότι, ο πατήρ Γεώργιος, δεν σκοπεύει να προσφέρει στους φοιτητές, απλώς, την γνώση της ελληνικής γλώσσας και του πολιτισμού, όπως το κάνουν οι άλλοι. Γιατί η γνώση μιας ξένης γλώσσας δεν είναι πάρα μόνο ένα εργαλείο, το οποίο μπορεί κανείς να το χρησιμοποιήσει, ανάλογα με τις προθέσεις του, είτε για την ωφέλεια και ψυχωφέλεια του εαυτού του και του περιβάλλοντός του, είτε μερικές φορές και για τη βλάβη του εαυτού του και της ευρύτερης κοινωνίας.  Ο π. Γεώργιος, λοιπόν έχει τα χαρίσματα και τη διάθεση και προσφέρει, όπως ομολογούν δημόσια, όλοι οι φοιτητές μας, που στέλνομε στην Κρήτη, και το αγιοπατερικό «υλικό»,  και το λειτουργικό ευχαριστιακό ήθος, για το οποίο χρειάζεται και η εκμάθηση της Ελληνικής γλώσσας. Είναι πχ. οι τακτικές θείες λειτουργίες και ακολουθίες στα ελληνικά και τα σλαβονικά, είναι τα φιλοκαλικά έργα του Αγίου Νικοδήμου του Αγιορείτου, τον βίο και το συγγραφικό έργο του οποίου ο π. Γεώργιος γνωρίζει, όσο κανένας άλλος, και του Αγίου Νεκταρίου Πενταπόλεως, τους οποίους εκτιμά ιδιαίτερα, και τρέφει προς αυτούς  πολλή ευλάβεια. Οι πιο διάσημοι συγγραφείς Άγιοι, ο Άγιος Νικόδημος  και ο Άγιος Νεκτάριος μέσα στα έργα τους εξέφρασαν ένα ορθόδοξο αγιοπατερικό πνεύμα και μια γνήσια ορθόδοξη σκέψη και ζωή. Δίδαξαν με την εν Χριστώ βιωτή τους,  τις διδαχές τους και το παράδειγμα τους, ένα τρόπο ζωής, δηλαδή το αυθεντικό ορθόδοξο ήθος, αναβίωσαν την ησυχαστική παράδοση, και έθεσαν και πάλι τους κανόνες της εν Χριστώ ζωής. Η αγιοπατερική διδασκαλία κοσμοθεωρίας και βιοθεωρίας  αναπτύχτηκε μέσα  από τα θεόπνευστα συγγράμματά τους, τη ζωή και τα έργα τους. Και πραγματικά, το καλύτερο που μπορεί κανείς από τη Ρωσία να διαβάσει στα ελληνικά, είναι ακριβώς, τα συγγράμματα αυτών των συγχρόνων Μεγάλων και θεοφόρων Αγίων Πατέρων της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Σε αυτό βοηθάει πάρα πολύ, και ο Πρόεδρος του Ινστιτούτου Ελληνικής Γλώσσας, π. Μαρνέλλος με τα σχετικά έργα και τις μεταφράσεις έργων των παραπάνω Αγίων, στα ρωσικά. Υπάρχει μεγάλη και επείγουσα ανάγκη να μεταφραστούν τα έργα τους στα Ρωσικά, γιατί οι συγκεκριμένοι Άγιοι εκφράζουν μια πατερική σκέψη και δείχνουν τον τρόπο, την μέθοδο που μπορεί αυτή να γίνει βίωμα, πράξη, ήθος Χριστού, μέσα στις δύσκολες συνθήκες της σημερινής ζωής. Χωρίς καμία υπερβολή, εμείς εκτιμούμε ότι ο Αιδεσιμολογιώτατος Πρωτοπρεσβύτερος Γεώργιος, με τη χάρη του Θεού, ετοιμάζει για εμάς, με τους προσοντούχους επιστημονικούς συνεργάτες του, τους μέλλοντες μεταφραστἐς, και το κάνει με πολλή σοφία, με σοβαρότητα, με πολλή αγάπη, όμως και με μια υπέροχη μαστοριά. Τους ετοιμάζει επίμονα, προσεκτικά, όπως ένας έμπειρος και σοφός διδάσκαλος, χωρίς βιασύνη και το σπουδαιότερο, χωρίς να κερδίσει κάτι ο ίδιος  από την δουλειά του, και με αυτό το τρόπο κατευθύνει βαθμιαία την σκέψη και το ήθος των φοιτητών του,  για να στραφούν προς τα έργα των Αγίων, ώστε όταν θα αρχίσουν τις πρώτες προσπάθειες για να μεταφράσουν κάποια κείμενα, να γνωρίζουν αρκετά το θέμα, και έτσι, να κάνουν αυτοί  λιγότερα λάθη.

Και ούτε μπορεί αυτός, να κάνει αλλιώς. Αυτοί οι Άγιοι καταλαμβάνουν ένα τεράστιο μέρος της ζωής του. Υποστήριξε την διδακτορική του διατριβή  στο Παρίσι, για την διδασκαλία του Αγίου Νικοδήμου, και η εργασία του αυτή, βασίζεται στις πρωταρχικές πηγές, που βρήκε ο ίδιος ο π. Γεώργιος, διαμένοντας και μελετώντας στο Άγιον Όρος. Σε τιμή του Αγίου Νικοδήμου, καθώς και του Αγίου Νεκταρίου έχει αφιερώσει αυτός, δύο παρεκκλήσια στον Ι. Ναό «Ρόδον το Αμάραντον», που έχτισε ο ίδιος κοντά στον Άγιο Νικόλαο. Είναι επίσης, όπως είπαμε, ένας βαθύς γνώστης του συγγραφικού έργου του Αγίου Νεκταρίου, ένας από τους λίγους Θεολόγους, που απασχολούνται όχι μόνο με το βίο του Αγίου, αλλά και με την θεολογική διδασκαλία του. Θαυμάζει κάποιος το ταλέντο του συγγραφέα και Καθηγητή π. Γ. Μαρνέλλου, όπως εμείς τον παρακολουθήσαμε και στη Σαμάρα, αλλά και στην Κρήτη, να ερμηνεύει το διαχρονικό μήνυμα του Αγίου στο  σύγχρονο ακροατήριο. Ο π. Γεώργιος αγαπά τους Αγίους, και θέλει να τους αγαπήσουν και οι άλλοι.

Εύχομαι από τα βάθη της ψυχής μου, στον φιλόπονο και ταπεινό Διευθυντή και Καθηγητή του Ινστιτούτου Ελληνικής Γλώσσας, Ορθόδοξης Θεολογίας και  Πολιτισμού, καθώς και στους συνεργάτες του, στους Καθηγητές Πανεπιστημίων, στους συντονιστές, τους οργανωτές των προγραμμάτων, στους διδασκάλους της Ελληνικής Γλώσσας, στους βοηθούς των, να είναι πάντοτε ενωμένοι, ομόψυχοι,  για να εκπληρώσουν αυτό το όραμα: το γενναίο σκοπό για μετάδοση του Ορθοδόξου πολιτισμού σε όλο τον κόσμο. να τους στηρίξει ο Τριαδικός Θεός, και  να τους ενισχύσει, για να συνεχίζουν το αξιέπαινο έργο τους, που είναι τόσο σπουδαίο και επίκαιρο,  στην ανήσυχη και διψασμένη εποχή μας.

Σαμάρα 25-9-2013

Αρχιμανδρίτης Γεώργιος (Shestun),

Δρ Παιδαγωγικής, Καθηγητής των Ανθρωπιστικών Επιστημών του Κρατικού Πανεπιστημίου της Σαμάρας, Ακαδημαϊκός, Μέλος της Ρωσικής Ακαδημίας της Εκπαιδεύσεως, και Ηγούμενος της Ι. Μονής του Τιμίου και Ζωοποιού Σταυρού στο Ποντγκόρι της πόλεως Σαμάρα.